کد خبر: ۳۹۷۳۵۰۴

تاریخ: ۰۳ خرداد ۱۴۰۰ - ۱۷:۴۹

استاد المصطفی:

تفسیر معاصرانه در معرفت‌شناسی و روش‌شناسی دچار ایراد اساسی است

استاد جامعةالمصطفی، تأکید کرد: سؤالاتی که بنده از ایشان داریم در سه حیطه بحث معرفت‌شناسی، روش‌شناسی و منطق فهم قرآن است، زیرا در این سه حیطه دچار اشکال جدی است.

به گزارش ایکنا؛ نشست علمی «نقد کتاب تفسیر معاصرانه قرآن کریم»، امروز سوم خردادماه در دانشگاه قم و با حضور حجج اسلام والمسلمین محمدحسن زمانی، استاد جامعةالمصطفی، عباسعلی براتی یزدی، استاد جامعةالمصطفی، سیدرضا مؤدب، رئیس دانشکده الهیات دانشگاه قم و محمدکاظم شاکر، استاد دانشگاه علامه طباطبایی برگزار شد.

حجت‌الاسلام والمسلمین براتی یزدی در این نشست گفت: قرآن در طول تاریخ در غرب مطرح بوده و مستشرقان به آن همت داشته‌اند؛ ما ضمن تقدیر از نقاط مثبت این اثر تلاش می‌کنیم ایرادات و مشکلات آن را بیان کنیم.

براتی بیان کرد: اینکه مؤلف یعنی آقای نصر قصد الهی داشته‎‌اند یا ابزاری در دست دیگران بوده‌اند، باید با دقت بررسی شود؛ ان‌شاءالله حسن نیت و خیرخواهی دارند.

براتی افزود: سؤالاتی که بنده از ایشان دارم در سه حیطه بحث معرفت‌شناسی، روش‌شناسی و منطق فهم قرآن است؛ اینکه مخاطب تفسیر کیست، یکی از سؤالات ما از ایشان است؛ یکجا گفته مخاطب من دانشجویان دانشگاهی در آمریکاست؛ در جای دیگر گفته من سنتی هستم و این اثر را برای مخاطبان سنتی مسلمان می‌نویسم.

استاد المصطفی اظهار کرد: اگر قرار است قرآن به عقول غربی‌ها و معرفت‌شناسی و پارادایم فکری آنها نزدیک شود، روش خاصی می‌طلبد؛ اینکه اقوال مفسران قرون وسطای اسلامی را بیاوریم، آیا قرآن به عقول دانشجویان انگلیسی و آمریکایی نزدیک می‌شود؟ اگر برای مسلمین سنتی نوشته شده، چرا گفته شده تفسیر المیزان به درد غرب نمی‌خورد، ولی در عین حال از تفسیر صدها سال قبل اهل تسنن استفاده کرده است.

براتی افزود: وی می‌گوید من هم شاگرد فلسفه غرب و هم شرق بوده‌ام و با این دیدگاه می‌نویسم، اما به این مسائل توجه ندارد، ضمن اینکه وی پژوهشگر مطالعات اسلامی در غرب بوده که مراد از آن نگاه برون‌دینی به متون دینی است، اما تفسیر معاصرانه نگاه درون دینی از سوی کسی است که متخصص در این امر نیست.

استاد المصطفی اضافه کرد: وی گفته است من شاگرد علامه طباطبایی بوده‌ام، در حالی که وی فقط در چند جلسه با هانری کربن و علامه نشست و برخاست داشته، نه اینکه شاگرد او باشد؛ لذا ایشان باید صداقت و صراحت لازم را داشته باشد. حتی مترجم هم طوری صحبت کرده است که گویی شاگرد علامه بوده، در حالی که آن وقت به دنیا نیامده بود.

براتی بیان کرد: اینکه گفته شود قرآن قدسی است، معنای درستی در غرب ندارد؛ مانند واژه بنیادگرایی؛ تخصص ایشان در فلسفه علم و تاریخ علم است و ای کاش همین نگاه را در تفسیر پیاده می‌کرد؛ یعنی تاریخ و فلسفه تفسیر را بیان می‌کردند. ما خواهش داریم کم‌لطفی نکنید و در چاپ‌های بعدی، این متن را به روش‌ها و عقول مخاطبان غرب نزدیک کنید.

وی افزود: ایشان اصرار داشتند که از تفاسیر 300 سال قبل تاکنون استفاده نکند، ولی از ابن عجیبه آورده است؛ ابن عجیبه از مفسران 200 سال قبل است، ولی با اینکه گفته من المیزان را نمایندگی می‌کنم، این کار را نکرده است.

براتی بیان کرد: وی گفته از سبک سنت‌گرایانه استفاده می‌کنم، ولی عمل نکرده است؛ گفته از سبک خاورشناسان پیروی نمی‌کنم، ولی در عمل و در خروجی کار شاهد این موضوع هستیم؛ همچنین گفته از مفسران معاصر قم استفاده می‌کنم، ولی کجا استفاده شده است؟

براتی با بیان اینکه سنت‌گرایی معانی متعددی دارد و نصر هیچکدام را قصد نکرده است، تصریح کرد: او از برخی غربی‌های سنت‌گرا مانند رنه گنون نعل به نعل استفاده کرده است؛ این مکاتب سنت‌گرایی تافته جدابافته در غرب هستند و وی بر این اساس چنین تفسیری نوشته است. لذا او اگر می‌خواهد به تفسیر سنت‌گرایی مراجعه کند، واقعاً باید به سنت اهل بیت رجوع کند.