کد خبر: ۳۹۸۰۰۰۴

تاریخ: ۰۷ تير ۱۴۰۰ - ۰۹:۲۱

تبیین شیوه‌نامه صوت و لحن مسابقات قرآن ۱۴۰۰ / 4

رعایت تکیه‌های صوتی صحیح کلمات؛ آیتمی که داور لحن به آن توجه می‌کند + فیلم

رعایت تکیه‌های صوتی صحیح کلمات، چهارمین آیتمی است که مورد توجه داوران لحن در مسابقات قرآن است. قاری‌ای مسلط است که با وجود آمدن آهنگ، ساختار کلام را به هم نزند و بتواند در استوارترین شکل، کلام را به درستی ادا کند.

به گزارش ایکنا، فرایند اجرایی و ثبت‌نام متقاضیان چهل و چهارمین دوره مسابقات سراسری قرآن کریم از ۱۳ اردیبهشت‌ ۱۴۰۰ آغاز شد و در نهایت ۳۱ هزار و ۹۱۴ نفررشته برای حضور در این دوره اعلام آمادگی کردند. نکته مهم در این دوره تغییرات شیوه‌نامه بود، به طوری که مجدد بازنویسی و تناقض برخی از بندها برطرف و بخش‌های فنی و اجرایی تفکیک شد.

برای شفاف‌سازی بیشتر و تبیین بندهای بخش صوت و لحن برای شرکت‌کنندگان این مسابقات و حتی دیگر رقابت‌های قرآنی کشور، که از سوی نهادها و ارگان‌های مختلف براساس این شیوه‌نامه برپا می‌شود، به سراغ محسن یاراحمدی، مؤلف و داور مسابقات، رفتیم. در ذیل، متن و فیلم چهارمین قسمت این مجموعه آموزشی آمده است.

بیشتر بخوانید:

جاذبه کلی تلاوت و تأثیرگذاری در مسابقات به چه معناست + فیلم

تعریف قدرت نغمه‌پردازی در تلاوت + فیلم

«تنظیم و قفلات» در آیین‌نامه مسابقات + فیلم

«چهارمین آیتمی که داور لحن در مسابقات به آن توجه می‌کند، «رعایت تکیه‌های صوتی صحیح کلمات» است. «تکیه‌های صوتی کلمه» در زبان‌های مختلف، با عناوین و اصطلاحات متفاوتی بیان می‌شود. چنانکه در زبان فرانسوی از آن به عنوان «آکسان» یاد می‌شود یا در زبان انگلیسی به آن «استرس» می‌گویند و در زبان عربی از لحاظ افرادی که آواشناسی کلمات را دنبال می‌کنند، به «نَبر» کلمه مشهور است و معادل فارسی آن نیز «تکیه صوتی کلمه» است. بنابر این همانجایی که تکیه‌گاه کلام است، جایی است که تکیه صوتی کلمه می‌افتد و «استرس» یا «نبر» کلمه نیز در آنجا است.

تکیه‌های کلمات در محاورات نیز هست، اما در خواندن قرآن و اساساً زبان‌های عربی و فرانسه، قواعدی برای تکیه‌های صوتی حکم فرماست که در سایر زبان‌ها به ویژه زبان فارسی این موضوع به صورت سماعی اتفاق می‌افتد. تکیه‌های صوتی دو وجه دارد؛ یک وجه آوایی و ظاهری و دیگری وجه باطنی و معنایی.

باید گفت رعایت تکیه صوتی گاهی در راستای ظاهر کلام و کمک کردن به فصاحت کلام است و گاهی برای انتقال مفهوم است. در این بخش با ظاهر کلام کار داریم، یعنی داور لحن در این آیتم‌ها ظاهر و ساختار آوایی کلام را مد نظر دارد. در زبان عربی اگر ساختار آوایی و تکیه‌های کلام را به خوبی رعایت نکنید، آن هنگام است که فصاحت شما در قرائت قرآن کم شده است و نه اینکه لزوما معنا تغییر کند. پس همیشه در رعایت تکیه‌های صوتی دنبال معنای درست نیستیم، البته که گاهی اوقات(این تکیه‌های صوتی و عدم رعایت‌ آنها) بر روی معنا نیز اثر می‌گذارد.

توجه به این نکته لازم است که شاید اگر ساده قرآن را بخوانید، کلمات را به درستی می‌خوانید، اما هنگامی که با صوت و لحن و آهنگ می‌خوانید به دلیل اینکه تنغیم مختصاتی دارد، گاهی این تکیه‌های صوتی و آکسان‌ها را پس و پیش می‌کند.

قاری مسلط، قاری‌ای است که با به وجود آمدن آهنگ اما ساختار کلام را به هم نزند و بتواند در استوارترین شکل، کلام را درست ادا کند. پس این نکته مهمی است که چهار نمره در سطح شهرستانی و استانی و در سطح سراسری دارای سه نمره است.

البته نوع کسر امتیازها در هر مرحله کمی متفاوت است، به طوری که به ازای هر تکیه صوتی نامناسب در بخش شهرستانی، یک دهم نمره، در مرحله استانی دو دهم نمره و در مرحله سراسری، سه دهم نمره کسر می‌شود.»

{$sepehr_media_2095245_400_300}