کد خبر: ۳۹۸۶۸۰۲

تاریخ: ۰۶ مرداد ۱۴۰۰ - ۱۱:۴۶

مروری بر کارنامه سیدداوود میرباقری

خادم قرآنی با چهار سریال عظیم اسلامی

سیدداوود میرباقری در بیست‌و‌ششمین دوره مراسم تکریم خادمان قرآن کریم به عنوان خادم قرآن برگزیده شد. این فیلمساز که در حال ساخت سریال سلمان فارسی است در کارنامه هنری خود آثار فاخری چون «مختارنامه»، «امام علی(ع)» و «مسافر ری» را دارد.

بیست‌و‌ششمین دوره مراسم تکریم از خادمان قرآن کریم دوشنبه چهارم مردادماه با حضور وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و جمعی از خادمان و فعالان برگزار شد. در این مراسم در بخش  هنرهای نمایشی، سیدداوود میرباقری به عنوان خادم قرآن شناخته شد.

سیدداوود میرباقری؛ نویسنده و کارگردان ایرانی در سال ۱۳۳۷ در شاهرود متولد شد. او فارغ‌التحصیل مهندسی معدن از دانشگاه امیرکبیر تهران است. میرباقری پس از گذراندن یک دوره سه ساله هنرآموزی تئاتر در «تئاتر شهر» در سال ۱۳۵۹ فعالیتش در تئاتر و همزمان در تلویزیون را آغاز کرد. او اولین بار سینما را با نویسندگی و کارگردانی فیلم «آدم‌برفی» تجربه کرد. فیلمی که تا مدت‌ها توقیف بود و پس از رفع توقیف اکران شد. از مهمترین سریال‌های تلویزیونی وی سریال «امام علی (ع)» و «مختارنامه» است. در گزارش زیر مروری اجمالی به کارهای این فیلمساز خواهیم داشت.

«گرگ‌ها»

«گرگ‌ها» نام یک مجموعه تلویزیونی ایرانی به کارگردانی سیدداوود میرباقری است که ساخت آن از بهمن ۱۳۶۵ آغاز شد و تا تابستان ۱۳۶۶ به طول انجامید و در پاییز سال ۱۳۶۷ در ۱۲ قسمت از شبکه یک سیمای جمهوری اسلامی ایران پخش شد. تمام بخش‌های خارجی این مجموعه تلویزیونی در شهرک سینمایی و بخش‌های داخلی آن در «استودیو گلستان» فیلمبرداری شدند. البته بخشهایی نیز در روستایی به نام خیج در اطراف شاهرود فیلمبرداری شد.

داستان «گرگ‌ها» از محکومیت مردی به نام «صفدر آهنگر» شروع می‌شود که محکوم به اعدام شده‌ است و حکیم شهر که مردی متقی و پرهیزگار است، به سبب این حکم به مقابله با حاکمیت وقت برمی‌خیزد و در نهایت نهضتی که برپا می‌شود سبب‌ساز سقوط حکومت و آزادسازی زندانیان می‌شود. هرچند ماجراها و وقایع این مجموعه تلویزیونی بسیار نمادین بوده، اما سعی شده از این طریق مفاهیمی مانند: انقلاب، عشق، ظلم‌ستیزی، رشوه‌خواری و دیگر مسائل دوره‌های مختلف این کشور کهن به تصویر کشیده شود. علی نصیریان، داوود رشیدی، ثریا قاسمی، محمدعلی کشاورز، سیاوش طهمورث، جهانگیر صمیمی‌فرد، بهرام شاه‌محمدلو، بهزاد فراهانی، آتیلا پسیانی و ... بازیگران این سریال تلویزیونی هستند.

«رعنا»

«رعنا» مجموعه تلویزیونی به کارگردانی داوود میرباقری است که در سال‌های ۱۳۶۹–۱۳۶۷ از شبکه اول سیما پخش شده‌ است. میرباقری در دومین کار تلویزیونی خود در مجموعه‌ای هشت قسمتی داستان دختری به نام رعنا را روایت کرد. رعنا، دختر مردی به نام سنایی، از صابون‌پزهای قدیمی تهران است. پس از چندی، دانایی که دبیر آموزش و پرورش است به خواستگاری رعنا آمده و با وجود مخالفت‌های منصور (برادر رعنا) با او ازدواج می‌کند، اما پس از گذشت مدتی دانایی به خاطر شرکت در فعالیت‌های سیاسی دستگیر و روانه زندان و کشته می‌شود. پس از سال‌ها پسر رعنا که به شدت در حال مبارزه با رژیم پهلوی در سال ۱۳۵۷ است، در یک درگیری خیابانی مفقود می‌شود. رعنا و دخترش به دنبال یافتن او هستند که ماجراهایی از گذشته دوباره زنده می‌‌شود. گلچهره سجادیه، پرویز پرستویی، بهزاد فراهانی، رسول نجفیان، رویا تیموریان، فاطمه گودرزی و سعید نیکپور در این سریال نقش آفرینی کرده اند.

«سریال امام علی(ع)»

«امام علی (ع)» سریالی تاریخی است که به کارگردانی و نویسندگی داوود میرباقری در صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران ساخته و از آن نسخه سینمایی نیز تهیه شده ‌است. سال ۱۳۷۰، در زمان ریاست علی لاریجانی بر صدا و سیما، داوود میرباقری فیلمنامه سریالی با عنوان «خاری در گلو» را بر اساس زندگی امام علی (ع) به صدا و سیما ارائه داد. از میرباقری خواسته شد فیلمنامه‌اش را بازنویسی کند و این روند و اعمال اصلاحیه‌ها تا چند بار تکرار می‌شود. سرانجام با تأیید مسئولان وقت تلویزیون، نخستین سریال مهم تاریخی مذهبی صدا و سیما در چنین ابعادی کلید خورد. «خاری در گلو» که اشاره به خطبه «شقشقیه» علی بن ابی‌طالب در نهج البلاغه دارد، در سال ۱۳۷۳ با حضور ۱۵۰ بازیگر اصلی و بیش از ۵ هزار هنرور از نیرو‌های ارتش مقابل دوربین رفت.

داستان این سریال از اواخر دوره خلافت عثمان بن عفان شروع و تا پنج سال انتهایی و دوران خلافت و زندگی علی بن ابی‌طالب می‌پردازد. تلویزیون تا پیش از سریال امام علی، مجموعه‌ای با این گستردگی و وسعت تولید نکرده بود. به ویژه که حساسیت‌های جامعه و تلویزیون همیشه در قبال سوژه‌های مذهبی به شدت بالا بوده و این مسئله در دهه ۷۰ نیز بیشتر از همیشه حس می‌شد. گرچه ساخت و پخش این سریال، مسیر را برای تولید آثاری عظیم با مایه‌های مذهبی هموار کرد. داریوش ارجمند، پرویز پرستویی، مهدی فتحی، بهزاد فراهانی، محمدرضا شریفی‌نیا، سیروس گرجستانی و... از جمله بازیگران این سریال هستند.

«مختارنامه»

مختارنامه یک مجموعه تلویزیونی پیرامون زندگی و قیام مختار ثقفی به کارگردانی داوود میرباقری است. این سریال به داستان مختار ثقفی مکنی به ابواسحاق، و چگونگی قیام او که پس از حادثه عاشورا به خونخواهی حسین بن علی برمی‌خیزد، می‌پردازد. این سریال در ۴۰ قسمت ۶۰ دقیقه‌ای از صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران پخش شد. شروع پخش این سریال در تاریخ جمعه ۹ مهر ۱۳۸۹ از شبکه اول سیما بود. فیلمبرداری سریال مختارنامه از سال ۱۳۸۲ آغاز شد و در سال ۱۳۸۸ به پایان رسید. فیلمبرداری این مجموعه در تهران، قزوین، تاکستان، ورامین، آبادان، شوشتر، شهریار، آران و بیدگل، اسلامشهر، زاویه، کویر سفیدشهر و شاهرود انجام شده‌ است. همچنین سکانس‌های عاشورایی این سریال در بیابان‌های روستای طرود، در نزدیکی شهرستان شاهرود فیلمبرداری شده ‌است. این سریال دارای ۷۰۰ سکانس است که ۱۰۰ سکانس آن مربوط به ۵ جنگ بزرگ این سریال هستند. همچنین شبکه آی فیلم این مجموعه را برای مخاطبان عرب‌زبان پخش کرده است. معمولاً این سریال هر سال به ویژه در ماه محرم از شبکه‌های مختلف بازپخش می‌شود.

{$sepehr_media_2125083_400_300}

داستان این مجموعه تلویزیونی از زخمی شدن حسن بن علی و رفتن وی به مدائن که حاکم آن عموی مختار است شروع می‌شود. مختار از طرف عمویش فرا خوانده می‌شود تا از وی محافظت کند. بعد از مسموم و کشته شدن حسن مجتبی توسط همسرش جعده در ادامه، داستان به وقایع سال ۶۰ هجری و مرگ معاویه و حکومت یزید و جریان بیعت گرفتن از حسین بن علی رفته و در نهایت پنج سال بعد از حادثه عاشورا، مختار به عنوان رهبر سومین قیام پس از عاشورا با متحد کردن شیعیان با شعار «یا لثارات الحسین» به خونخواهی حسین بن علی و شهدای کربلا قیام می‌کند.

بودجه ساخت مجموعه تاریخی مختارنامه از سوی داوود میرباقری در همایش «قیام تا قیام» ۲۰ میلیارد تومان اعلام شد. نمایش سرهای بریده قاتلان حسین بن علی در بازپخش تلویزیونی سریال مختارنامه حذف شدند. در پخش‌های قبلی این مجموعه، در سکانس‌های مختلف سرهای بریده عبیدالله بن زیاد و شمر و عمر بن سعد در حالی که به بارگاه مختار ثقفی آورده شده بودند، نشان داده می‌شد، اما در پخش بعدی مختارنامه این صحنه‌ها حذف شدند. همچنین سکانس جنگ عباس بن علی و کشته شدن وی از این مجموعه حذف شد. فریبرز عرب‌نیا، فرهاد اصلانی، مهدی فخیم‌زاده، نسرین مقانلو، داوود رشیدی، فریبا کوثری و... از جمله بازیگران این سریال هستند.

{$sepehr_media_2125084_400_300}

«مسافر ری»

«مسافر ری» فیلمی به کارگردانی و نویسندگی داوود میرباقری محصول سال ۱۳۷۹ است. این فیلم درباره زندگی عبدالعظیم حسنی (ع) است. داریوش ارجمند، جمشید هاشم‌پور، ویشکا آسایش، محمدرضا شریفی‌نیا و... بازیگران این فیلم سینمایی است.

«ساحره»، «دندون طلا» و «شاهگوش» دیگر آثار این فیلمساز هستند که همانند دیگر کارهای این فیلمساز دیده نشدند. میرباقری هم‌اکنون سریال عظیم و تاریخی سلمان را در دست ساخت دارد.