کد خبر: ۴۰۰۴۷۸۴

تاریخ: ۲۱ مهر ۱۴۰۰ - ۲۰:۵۶

سیدعباس موسویان در بررسی فقهی پول و بانکداری بی‌نظیر بود

آیت‌الله رشاد با اشاره به درک سیدعباس موسویان از شرایط امروزی و اولویت‌های موجود، اظهار کرد: در آن سال‌ها به ایشان پیشنهاد کردم که روی حوزه پول و بانکداری تمرکز کنند و باید بگوییم ایشان در این موضوع بی‌نظیر بود.

به گزارش ایکنا، آیین بزرگداشت فقیه الاقتصاد، استاد سیدعباس موسویان، 21 مهرماه از سوی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی قم برگزار شد. در این مراسم، آیت‌الله سیدهاشم حسینی بوشهری، عضو شورای عالی حوزه‌های علمیه سراسر کشور و آیت‌الله علی‌اکبر رشاد، رئیس و موسس پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی و حجت‌الاسلام والمسلمین حسن آقانظری، عضو هیئت علمی پژوهشگاه حوزه و دانشگاه ایراد سخنرانی کردند.

در پایان از کتاب مجموعه مقالات همایش، برگزاری نمایشگاه آخرین دستاوردهای علمی و پژوهشی استاد موسویان و ارائه چند مقاله تخصصی در حوزه بررسی آراء و اندیشه‌های این فقیه اقتصادی رونمایی شد.

در ابتدای این مراسم، حجت‌الاسلام احمد‌علی یوسفی، دبیر همایش گفت:‌ پس از ارتحال استاد موسویان، یکی از برنامه‌ها برگزاری این همایش بود. مقالات ارسالی به این همایش در سه حوزه روش و مباحث حوزه اقتصادی و فقهی پولی و بانکی و برخی از مقالات در نقد دیدگاه ایشان بودند. از این مقالات چکیده مقالاتی نیز تهیه شده است. پس از ارزیابی مقالات، شانزده مقاله به عنوان مقالات برتر گردآوری شده که امروز از آنها رونمایی می‌شود.

وی افزود: ایشان این مباحث را شبانه‌روز دنبال می‌کرد و تعطیلی‌بردار نبود، اما توصیه می‌کرد شما باید بر اساس مبانی فقه و براساس روش به ساختن ساختارهای اقتصادی بپردازید. او معتقد بود بر مبنای روش امضا و عدم مغایرت مسائل اقتصادی باید کار کنیم. اما شما باید روشی برای ساختن ساختارهای اقتصادی ابداع کنید.

حسین بوشهری در ادامه این نشست با بیان اینکه این آیین در نکوداشت عالمی در حوزه اقتصاد است که صاحب مقالاتی ارزشمند است، افزود:‌ رسول اکرم می‌فرماید هر وقت خداوند خیر بنده‌ای را بخواهد، دو چیز به او عطا می‌کند؛ اول او را آشنا در دین می‌کند و بعد راه صلاح را به او الهام می‌کند.

وی افزود: ما در اینجا گرد آمده‌ایم و اهداف متفاوتی در زندگی داریم، اما یک نکته شاید برای همه یکسان می‌تواند طرح بشود همه ما خواهان موفقیت هستیم. اما راه دستیابی به این هدف چیست؟ روانشناسان این باور دارند که هر صد نفر آدمی که هدفی دارند، هشت درصد از آن افراد به آن هدف می‌رسند و نود و دو درصد از آن افراد هرچند گاهی از آنها در میانه راه شاید به آن بپردازند، اما آن را رها می‌کنند.

وی با بیان اینکه هدف باید کاملاً ابعادش روشن باشد و افرادی که نمی‌دانند چه می‌کنند، راه به جایی نخواهند برد، گفت: فردی که می‌خواهد طلبه شود، باید این سوالات را از خود بپرسد: هدف من چیست؟ برای هدفی که دارم، چه کاری می‌توانم انجام دهم؟ آیا این هدف متناسب با ذوق و شرایط من هست؟ چه چیزی در این راه می‌تواند به من کمک کند؟ آیا به هدفم متعهد خواهم ماند؟ وقتی به هدفم رسیدم، چه اتفاقی می‌افتد و خروجی‌‌اش چیست؟

وی افزود: انسان در کارهایی که دارد، باید زمان‌بندی داشته باشد و قبل از کمیت کار به کیفیت آن بیاندیشد.

این استاد حوزه با بیان اینکه موسویان مسیر را خوب شناخته و از عمر طلبگی‌اش به خوبی استفاده کرده است، یادآور شد: ایشان زمانی که در محضر آیت‌الله مدنی قرار گرفته، خط را تشخیص داده و مثل یک انسان تشنه‌ای که علم برای آن سیرابی ندارد، رفتار کرده است.

به گفته بوشهری، او سر به حوزه و دانشگاه زده و سعی کرده زیرساخت‌ها را کامل کند. او تلاش کرده در حوزه‌های مختلف حرف برای گفتن داشته باشد.

بوشهری با بیان اینکه موسویان وضع مطلوب حوزه اقتصاد را شناسایی کرد، گفت: ایشان دنبال کاری بود که در آن برخی به آن نقد دارند. او می‌گفت عبور از وضع موجود به مطلوب به نتیجه رسیده است. اما اینجا برخی به ایشان نقدهایی داشتند. ایشان وضع موجود و مطلوب بانکداری را تشریح کرده بود و بر اساس فقه جواهری و فتوای مشهور فقها می‌خواستند وضع مطلوب را تشریح کنند و کارکنان و مشتری‌ها را آموزش دهند.

بوشهری گفت: او معتقد بود با وصله و پینه کاری درست نمی‌شود، بنابراین کار تأسیسی لازم است و امیدوارم در حوزه فقه و اقتصاد این کار صورت گیرد. پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی و سایر ارگان‌ها در این زمینه می‌توانند کارگشا باشند.

وی در پایان گفت: امیدوارم حوزویان بدون حب و بغض وارد کار شوند. شما هم می‌توانید نقد کنید و کار درست انجام دهید تا نظام اسلامی دچار مشکل نشود.

علی‌اکبر رشاد نیز در این نشست طی سخنانی گفت: از جمله ویژگی‌های شخصیتی موسویان این بود که فهمید در شرایط امروزی باید چه کند. در سال‌های اول تأسیس پژوهشگاه، هر کدام در یک حوزه کاری کرده بودند، مرحوم موسویان هم در حوزه پول و بانکداری فعالیت کردند و ما هم از همان دستگاهی تأسیس کردیم که تولید معرفت دینی داشته باشیم و هر عضو هیئت علمی در یک حوزه معین عمر خودش را صرف کند و در آن حوزه صاحب‌نظر و نام شود.

وی ادامه داد: بنای ما این بود که ساختار معرفتی و منطقی حوزه موضوعی استادان در گروه‌های مختلف مشخص شود. در حوزه اقتصاد، تاریخ، مطالعات انقلاب و ... چنین اتفاقی صورت گرفت.

وی گفت: تأکید من هم روی اهتمام به این کار بود، چون ادبیات کافی در حوزه‌های مختلف وجود داشت و می‌توانستیم تولید داشته باشیم. من در آن سال‌ها به ایشان پیشنهاد کردم که روی حوزه پول و بانکداری تمرکز کنند و باید بگوییم ایشان در این موضوع بی‌نظیر بود.

رشاد با بیان اینکه پژوهشگاه به لحاظ کمّی بزرگ نیست، اما چهره‌های برجسته ملی را به جامعه تحویل داده، عنوان کرد: تمرکز بر یک حوزه معین باعث می‌شود پراکنده‌کاری نشود و فرد در یک حوزه مشخص مرجعیت علمی پیدا کند.

وی گفت: در این میان، تشخیص ضرورت‌ها و اینکه به چه موضوعی بپردازیم، بسیار مهم است. از مجموعه حدود 220 حوزه‌ای که در ساختارهای معرفتی پژوهشگاه تعریف شد، اولویت‌بندی صورت گرفته است. بسیار مهم است که بدانیم کجای تاریخ ایستادیم و چه کاری باید انجام دهیم. در حوزه فقه‌های مضاف، کارهای مختلفی انجام دادیم و در موضوعات جدید مانند اقتصاد و ... نیز فعالیت‌های مختلفی صورت گرفته است.

حسن آقانظری نیز در ادامه به خدمات مرحوم موسویان اشاره کرد: ایشان کسی بود که فصلنامه اقتصاد اسلامی را تأسیس کرد و چهار شماره از این فصلنامه را با موضوع اقتصاد اسلامی منتشر کرد و با این مجله، ادبیات اقتصاد اسلامی را رواج داد.

وی گفت: ما نهادهایی را داریم که شریعت می‌تواند این نهادها را سازماندهی و اجرایی کند و کار استاد موسویان تطبیق شریعت در حوزه اقتصاد بود.