کد خبر: ۴۰۱۳۹۱۸

تاریخ: ۲۶ آبان ۱۴۰۰ - ۱۱:۵۳

پاسخ به مطلبی نادرست درباره آثار شهید صدر؛

شهید صدر چنین کتابی ندارد!

پژوهشگاه شهیدصدر در واکنش به انتساب کتابی به شهید صدر از سوی یکی از استادان برجسته حوزه تاکید کرد: در روزهای گذشته مطلبی در مورد شهید صدر و انتساب کتابی به ایشان که بارها پاسخ‌گرفته، و قدیمی و تکراری است، بار دیگر در شبکه‌های اجتماعی منتشر شد و بازتاب یافت.

به گزارش ایکنا، در اطلاعیه پژوهشگاه شهید صدر آمده است: آیت‌الله محمدعلی گرامی در مصاحبه خود با دست‌اندرکاران کنگره «امام خمینی و اندیشه حکومت اسلامی» در سال ١٣٧٨ گفته است: «مرحوم شهید صدر نیز کتابی دارد‌‎ ‌‏با عنوان «خلافة الانبیاء و نظارة العلماء» دارد که آقا جمال موسوی که قبلاً اصفهان بوده حالا‌‎ ‌‏ساکن تهران است آن را به فارسی ترجمه کرده است. تأسف خوردم که بعضی این کتاب‌‎ ‌‏را جمع‌آوری کردند. عقیده افراد باید محفوظ باشد. فوقش شما رد کنید. چرا جمع‌‏آوری می‌کنید؟».

این مطلب که سال‌ها پیش به اشتباه به شهید صدر نسبت داده شده، همان زمان توسط شاگرادن و علاقه‌مندان به شهید صدر پاسخ گرفته بود؛ اما متأسفانه دوباره توسط افرادی که ظاهراً غرض‌‌ورزی‌های سیاسی‌شان بر واقع‌نگری‌شان درباره شهید صدر غلبه دارد، به‌همراه تعلیقاتی عجیب‌تر بازنشر شد و طبیعتاً در بسیاری از گروه‌ها و کانال‌های شبکه‌های اجتماعی منتشر گشت. نشر دوباره این مطلب و پرسش‌های بسیار از پژوهشگاه شهید صدر، پاسخ دوباره به این اشتباه را لازم ساخت، در این‌باره بیان چند نکته روشنگر خواهد بود:

١. اساساً شهید صدر کتابی با نام «خلافة الانبیاء و نظارة العلما» که معادل دقیق آن در فارسی «جانشینی پیامبران و نظارت عالمان» است، ندارد. شهید صدر پس از پیروزی انقلاب اسلامی ایران، برای پاسخ به نیازهای فرهنگی و فکری جامعه اسلامی در سایه حاکمیت اسلام، مباحثی شامل شش رساله را به رشته تحریر درآورد و اجمالی از مسائل مهمی را که امت اسلامی پس از پیروزی انقلاب و به‌دست گرفتن حکومت با آنها روبه‌رو است بیان کرد. یکی از این جزوه‌ها «خلافة الانسان و شهادة الانبیاء» بوده است. این رساله نه‌تنها از بازار کتاب جمع‌آوری نشده، بلکه همراه با دیگر رساله‌ها در کتاب «الاسلام یقود الحیاة» بارها به زبان عربی و با نام «اسلام راهبر زندگی» به فارسی به چاپ رسیده است.

٢. بنا به آنچه در سایت سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران آمده، نام کتاب جناب آقای سیدجمال‌الدین موسوی اسماعیلی نیز «خ‍لاف‍ت‌ ان‍س‍ان‌ و گ‍واه‍ی‌ پ‍ی‍ام‍ب‍ران‌: دو طرح‌ ب‍ن‍ی‍ادی‌ ب‍رای‌ ت‍ش‍ک‍ی‍ل‌ ج‍ام‍ع‍ه‌ ت‍وح‍ی‍دی‌ در روی‌ زم‍ی‍ن»‌ است که طبق توضیحات موجود در سایت کتابخانه‌ها که برای همه قابل دسترسی و اطلاع است، ترجمه همین رساله «خلافة الانسان و شهادة الانبیاء» است و نه کتابی دیگر. (بنگرید به: شماره کتاب‌شناسی ملی ۲۵۹۷۳- م٧٩)

٣. آنچه به شهید صدر درباره حکومت اسلامی نسبت داده شده کاملاً غلط و برخلاف اندیشه‌های شهید صدر است. شهید صدر در همان کتاب «اسلام‌ راهبر زندگی» صراحتاً می‌گوید: «همان‌گونه که امامت تداوم نقش نبوت به‌شمار می‌‏رود، در عصر غیبت، مرجعیت نیز تداوم‌‏بخش نقش امامت است و مسئولیت این رسالت بزرگ را بر عهده دارد.» (اسلام‌ راهبر زندگی، ص٢٧) و «مرجعیت حکیمانه، تبیین‌کننده قانونی اسلام است و به‌ لحاظ دینی، مرجع، نایب عام امام معصوم به‌شمار می‌‏رود.

بر این‌ اساس، مرجعیت عهده‏‌دار امور زیر است: ١. بالاترین مقام حکومت و فرمانده کل قواست؛ ٢. افرادی را برای احراز ریاست قوه مجریه نامزد می‌کند یا نامزدی افرادی را که برای ریاست آن قوه داوطلب شده‏‌اند، تأیید می‏‌کند…؛ ٣. تعیین انطباق یا عدم انطباق قانون اساسی با شریعت اسلامی؛ ۴. تصمیم نهایی در زمینه انطباق یا عدم انطباق قوانینی که در حوزه منطقةالفراغ توسط شورای اهل حل و عِقد وضع شده‏‌اند با قانون اساسی؛ ۵. ایجاد دیوان عالی جهت بررسی هرگونه تخلف احتمالی در زمینه‌‏های یاد شده؛ ۶. ایجاد دیوان قضایی در تمامی شهرها جهت بررسی پرونده‌‏های شاکیان و دادخواهان و اقدام مناسب در آن موارد...». (اسلام‌ راهبر زندگی، ص٣٣)