کد خبر: ۴۰۲۱۶۶۲

تاریخ: ۲۷ آذر ۱۴۰۰ - ۱۳:۵۵

رئیس مرکز تحقیقات اسلامی مجلس:

گفتمان فقهی در تعامل حوزه‌های علمیه و نظام حکمرانی شکل بگیرد

عطاءالله رفیعی آتانی معتقد است باید یک گفتمان فقهی قوی برای پاسخ به نیازهای جامعه و مسائل مستحدث و جدی پیش روی نظام در دل حوزه‌های علمیه شکل بگیرد.

به گزارش ایکنا، عطاءالله رفیعی آتانی، 27 آذر در نشست شورای فقهی مرکز تحقیقات اسلامی مجلس بیان کرد: فقه ما پویا و قادر به پاسخگویی به نیازهای روز جامعه است، ولی برای اینکه فقه در همه عرصه‌ها مانند دهه اول انقلاب، به صحنه بیاید، نیاز به یک گفتمان فقهی داریم.

وی ادامه داد: اگر خدای ناکرده با بی‌تفاوتی از کنار موضوعات اصلی و چالش‌های فراروی جامعه عبور کنیم و با افراد، حکومت و اهالی سیاست، در زمینه مباحث فقهی وارد گفت‌وگو و مباحثه نشویم، راه به جایی نخواهیم برد.

رئیس مرکز تحقیقات اسلامی مجلس ادامه داد: در حال حاضر نگاه‌های ظاهرگرایانه‌ای در فضای اجتماعی تبلیغ و ترویج می‌شود مبنی بر اینکه فقه در عمل بی تاثیر و ناموفق بوده است، آنها نیز برخی مباحث اقتصادی، سیاسی و فرهنگی را به عنوان شاهد مثال خود مطرح می‌کنند.

رئیس مرکز تحقیقات اسلامی مجلس به عنوان نمونه اظهار کرد: امروز شاید برای برخی از افراد جامعه این شبهه وجود داشته باشد که چرا کشور با خمس و زکات اداره نمی‌شود و یا در ارتباط با نظام بانکی سوالات اساسی وجود دارد، ما باید این سوالات را دریافت و به صورت دقیق از نگاه فقهی به آنها پاسخ دهیم و در این حوزه‌ها، گفتمان فقهی راه بیندازیم.

رفیعی آتانی بیان کرد: در دهه اول انقلاب، فقه به عنوان گفتمان مسلط جامعه، و محل گفت‌وگو بود و مهمترین ذخایر آن دوران نیز استفتائات حضرت امام راحل بود، این گفتمان فقهی چنان در جامعه تسلط پیدا کرده بود که تمام ادبیات فقهی در تراز گفت‌وگوهای رسانه‌ای مورد بحث قرار می‌گرفت و فراتر از آن در میان جریان‌های سیاسی نیز مباحث فقهی مانند فقه سنتی و پویا باعث مرزبندی میان افراد و جناح‌های سیاسی می‌شد.

رئیس مرکز تحقیقات اسلامی مجلس اضافه کرد: ما امروز نیز به چنین فضا و گفتمانی نیاز داریم تا فقه حیات پیدا کند و در سطح جامعه موثرتر واقع شود.

رفیعی آتانی با اشاره به مسئولیت حساس مرکز تحقیقات اسلامی مجلس یادآوری کرد: امروز شورای نگهبان به عنوان یک نهاد فقهی در حوزه قوانین تنها به مغایرت یا عدم مغایرت مصوبات با شرح متن مقدس می‌پردازد، در حالی که طبق اصل چهارم قانون اساسی، كليه قوانين و مقررات بايد براساس موازين اسلامی باشد.

رئیس مرکز تحقیقات اسلامی مجلس اظهار کرد: با توجه به اصل چهارم قانون اساسی و بندهای سیاست‌های کلی نظام قانون‌گذاری ابلاغی از سوی رهبر معظم انقلاب، مرکز تحقیقات اسلامی مجلس شکل گرفته و این مرکز بویژه شورای فقهی آن، مسئولیت سنگینی بر دوش دارد.

رفیعی آتانی یادآورشد: مرکز تحقیقات اسلامی مجلس باید به موضوعات جدی ورود کرده و خود را در معرض پرسش‌های جدید قرار دهد و برای اینکه کارآمدی دستگاه فقهی برای اداره جامعه را به اثبات برسانیم باید از ظرفیت‌های حوزه‌های علمیه به نحوه مطلوبی استفاده کند.

وی ادامه داد: مرکز تحقیقات اسلامی مجلس باید محل اتصال حوزه و مجلس شورای اسلامی باشد، یعنی هم باید خوب حرف‌ها را بشنود و هم خوب منتقل کند، باید خود را در معرض سوالات جدید و موضوعات مستحدث قرار دهیم، تا هم فقه را به صورت جدی به صحنه بیاوریم و هم جامعه به تصمیم‌گیری بر این مبناها وادار شود.

رفیعی آتانی با بیان اینکه کشور در شرایط حساسی قرار دارد، گفت: با توجه به شرایط حساس کشور، ما بدون فرصت‌سوزی، به یک جریان‌سازی فقهی نیاز داریم تا مسائل و موضوعات اصلی و مبتلاء به کشور را مورد توجه قرار دهیم و قطعا اقدامات موثر در اذهان جامعه ماندگار خواهد شد.

وی ادامه داد: بر همین اساس، نیمی از ظرفیت مرکز تحقیقات اسلامی مجلس بر اساس وظایف ذاتی آن مربوط به مسائل فقهی خواهد بود.

در این نشست مسعود امامی، دبیر شورای فقهی مرکز تحقیقات اسلامی مجلس گزارشی از فعالیت این شورا را ارائه داد. سایر اعضای شورا نیز دغدغه‌های خود را پیرامون نحوه ارتباط حوزه علمیه و مجلس شورای اسلامی را بیان کردند.

اعضاء شورای فقهی مرکز تحقیقات اسلامی مجلس متشکل از تعدادی از اساتید دروس خارج و سطوح عالی و مشتهر به فضل و دقت هستند در قالب کمیته‌های تخصصی مانند کمیته فقه اقتصادی، کمیته فقه سیاسی و اجتماعی و کمیته فقه خانواده فعالیت علمی می‌کنند.

این شورا وظیفه تأمین، تقویت و تعمیق جنبه‌های فقهی طرح‌ها، لوایح، نتایج پژوهشی و همچنین گسترش ارتباط حوزه علمیه با فقها و حقوقدانان جهان اسلام و نیز ارتقاء توان فقهی مرکز تحقیقات و توسعه‌ فقه تخصصی و مطالعات بینارشته‌ای فقه و علوم انسانی را عهده‌دار است.