کد خبر: ۴۰۲۶۸۷۵

تاریخ: ۲۰ دی ۱۴۰۰ - ۰۷:۴۱

هنر دینی از منظر هنرمندان کشور/ 1

اولیازاده: هنر اسلامی عنوان درستی نیست/ سیاست بر هنر کشور غالب است + صوت

رسول اولیازاده عقیده دارد: با عنوان‌هایی چون هنر اسلامی موافق نیستم زیرا وقتی هنر در جامعه اسلامی انسان‌ساز می‌شود، مباحث اخلاقی، فرهنگی و اجتماعی نیز به بهترین نحو بلوغ پیدا می‌کند.

رسول اولیا‌زاده، عکاس و نقاش در گفت‌وگو با ایکنا درباره هنر اسلامی و ویژگی‌هایش بیان کرد: اسلام نیامده هنرمند بسازد، بلکه اسلام در پی ساخت انسان است. وقتی اسلام انسان ساخت مسیر زندگی نیز مشخص شده و در ادامه موضوعاتی چون فرهنگ و هنر نیز با اسلام پرورش می‌یابند. این ویژگی را در دیگر عرصه‌ها هم می‌توان مشاهده کرد. برای مثال وقتی انسان‌سازی در جامعه‌ای از طریق اسلام صورت گرفت آن کشور ایمن می‌شود، چون اگر کسی بخواهد به این سرزمین دست‌درازی کند، اسلام رزمنده‌هایی را پرورش داده که در مقابل ظلم و ستم می‌ایستند.

وی افزود: یکی از بهترین نمونه‌ها در این راستا، سردار حاج قاسم سلیمانی است. ایشان روستایی‌زاده‌ای دانشکده افسری نرفته بود اما وقتی جنگ شد، بسیجی‌وار وارد میدان شد. این فرد به مدد اسلام توانست هنر رزم را در کنار هنر انسان کامل بودن به بهترین نحو کسب کند و سردار دل‌های بسیاری از مردم ایران و جهان شود. گواه این ادعا نیز شهادت وی است. سردار سلیمانی وقتی به شهادت می‌رسد همه دنیا را تحت تاثیر خود قرار می‌دهد. با این توضیح با عنوان‌هایی چون هنر اسلامی موافق نیستم زیرا وقتی هنر در جامعه اسلامی انسان‌ساز می‌شود، مباحث اخلاقی، فرهنگی و اجتماعی نیز به بهترین نحو بلوغ پیدا می‌کند.

این عکاس در پاسخ به این سؤال که آیا هنرهای مدرن و وارداتی هم می‌تواند در خدمت اسلام باشند؟ گفت: با این گفته که برخی هنرها به دلیل ریشه غربی‌شان نمی‌توانند در خدمت مفاهیم دینی و اسلامی باشند موافق نیستم، چون ابزار و تکنولوژی به خودی خود دارای ایدئولوژی نیستند، بلکه نحوه استفاده ما از آن هنر است که برایش موضوعیت رقم ‌می‌زند. درباره هنر سینما نیز این گفته صدق پیدا می‌کند، حتی می‌توان گفت از دیگر هنرها نیز کاربردی‌تر است چون وقتی بتوان از این حوزه به شکلی مطلوبی بهره برد می‌توان جریان‌سازی اسلامی بیشتری رقم زد.

هنر را نمی‌توان به ذات قرآنی کرد

وی اضافه کرد: گاهی اوقات ما برای برخی هنرها، ذات اسلامی تعریف می‌کنیم. یعنی می‌گویم خوشنویسی به‌ذات هنر اسلامی است! قبول دارم خوشنویسی هنری است که با کتابت قرآن عجین شده است اما به تنهایی نمی‌شود برای آن ذات اسلامی در نظر قرار گرفت، چون برخی مواقع خوشنویسی قادر است اشکال دیگری هم داشته باشد که رابطی به دین و اسلام ندارد. پس همانگونه که توضیح دادم موضوع هنر است که انتظار می‌رود دینی یا اسلامی بودن آن را مشخص کند.

این پیشکسوت هنر عکاسی و نقاشی ادامه داد: اینکه چرا نتوانسته‌ایم با گذشت چهار دهه مفاهیم اسلامی را به درستی در خدمت موضوعات اسلامی بگیریم، دلیلش یک چیز است. آن نیز سیاسی شدن هنر است. بهترین مثال نیز در این رابطه به راس قله هنر که وزیر ارشاد است، اشاره می‌کنم. معمولاً وقتی می‌خواهند وزیر این عرصه را انتخاب کنند به دنبال خبره‌ترین فرد در حوزه هنر نمی‌روند، بلکه به دنبال آدمی هستند که وجوه سیاسی‌اش پررنگ‌تر است. این اتفاق را در نحوه انتخاب هنرمندان هم می‌توانیم مشاهده کنیم. یعنی وقتی قرار است هنرمندی را به عنوان برگزیده معرفی کنند معمولاً گرایش‌های سیاسی در این رابطه نقش اصلی را ایفا می‌کند. این موضوع مهمترین ویژگی برای انتخاب هنر دینی و اسلامی است.

{$sepehr_media_2315331_400_300}

وی تاکید کرد: چند سال است طرحی فرهنگی و هنری را در رابطه با حجاب تنظیم کرده‌ام. این طرح را به مدیران فرهنگی و هنری نیز ارجاع داده‌ام اما هنوز بعد از چند سال هیچ نهاد و رئیسی از من نخواسته پیرامون این طرح توضیحی دهم تا ببیند ارزش اجرایی شدن را دارد یا خیر. این رویکرد متناقض، دقیقاً خلاف شعارهایی است که در رابطه با حمایت از هنر ارزشی سر داده می‌شود. در نتیجه آنچه از این سیاسی‌کاری حاصل می‌شود ماندگار و جریان‌ساز نیست.

اولیازاده در پایان بیان کرد: آفت دیگر این روزهای هنر، عدم حمایت از هنرمندان متعهد و دغدغه‌مند است، چون وقتی در این رابطه حمایتی صورت نمی‌گیرد نباید توقع شکوفایی هنر ارزشی را داشت. در همین رابطه به‌شخصه در این رابطه مشکلات عدیده‌ای را متقبل شده‌ام چون دو سال است که خانه‌نشینم و از هیچ نهاد و سازمانی هم حقوق دریافت نمی‌کنم.

این هنرمند تاکید کرد: اتفاق ناخوشایند دیگری که در این رابطه می‌توانم بیان کنم به برخوردی مربوط می‌شود که اخیراً با من صورت گرفته است. دو سال است می‌خواهم نمایشگاه عکاسی با موضوع حضرت زهرا (س) برگزار کنم اما هیچ کمکی در این رابطه صورت نمی‌گیرد، برای همین با سرمایه شخصی نسبت به برگزاری این نمایشگاه اقدام کرده‌ام. این نمایشگاه که از 5 بهمن در خانه عکاسان جوان برپا خواهد شد احتمالاً از سوی یک یا دو اسپانسر بخش خصوصی حمایت خواهد شد.