کد خبر: ۴۰۳۹۰۲۸

تاریخ: ۰۸ اسفند ۱۴۰۰ - ۰۸:۰۶

جهاد فرهنگی مهمترین شیوه مبارزاتی امام موسی‌کاظم(ع)

یک مدرس حوزه علمیه با بیان اینکه سنت ائمه بعد از عاشورا، عدم دخالت آشکار در جنبش‌های سیاسی بود، گفت: مبارزات امام کاظم(ع) در پرتو تقیه انجام می‌شد و مهمترین اقدامات امام در این راستا جهاد فرهنگی از طریق گسترش تشکیلات نهاد وکالت و وارد کردن یاران به دستگاه خلافت بود.

مریم خسرویان مدرس حوزه علمیه کرمان در گفت‌وگو با ایکنا از کرمان به تشریح شیوه جهاد امام موسی‌کاظم(ع) پرداخت و گفت: یکی از اهداف ائمه اطهار(ع) تشکیل نظام سیاسی و حکومت برای اقامه عدل و نابودی ظلم و ستم بود و امام موسی‌کاظم(ع) نیز برای رسیدن به این هدف فعالیت‌های خود را انجام می‌داد.

وی ادامه داد: امام کاظم(ع) معاصر با ۴ خلیفه عباسی(منصور، مهدی، هادی و هارون) بود که هر کدام ویژگی‌های خاص خود را داشتند و دوره منصور برای امام همچون دوره معاویه برای امام حسین(ع) است و امام موسی‌کاظم(ع) در این دوره سعی دارند از طریق مباحثات و مناظرات علمی و درسی وظیفه خود را انجام دهند.

خسرویان به تقیه امام موسی‌کاظم(ع) اشاره کرد و افزود: در دوران امام صادق(ع) که همزمان با انتقال قدرت از امویان و عباسیان است، امام بهترین شیوه مبارزاتی را نهضت علمی و تربیتی می‌دانند و بعد از ایشان به دلیل شرایط موجود امام کاظم(ع) با توجه به حرکت‌هایی که در آن زمان اتفاق می‌افتاد سعی کردند با اقداماتی همچون حرکت‌های نظامی شهید فخ(حسین‌بن‌علی) و نفوذ دادن افرادی در دستگاه خلافت از جمله علی‌بن‌یقطین(از بزرگترین محدثان و فقیهان هم عصر امام) برای تقویت حرکت شیعیان فعالیت کنند.

وی با بیان اینکه سنت ائمه بعد از عاشورا در همه‌ی زمینه‌ها عدم دخالت آشکار در جنبش‌ها و تحرکات نظامی و سیاسی بود زیرا اکثر این جنبش‌ها با شکست مواجه می‌شد، گفت: ائمه بعد از عاشورا به سمت جهاد فرهنگی روی آوردند و به تعلیم و تربیت شاگردان پرداختند و با برپایی مجالس درس و مباحثه به معرفی اسلام راستین و سیره و سنت پیامبر اکرم(ص) پرداختند و امام موسی‌کاظم(ع) نیز این نوع جهاد را ادامه دادند و آن نظریه نوپای امامت و تشکیل نظام سیاسی که در دوره‌های قبل شکل گرفته بود را برای اصحاب و شاگردان خود تبیین و تفسیر می‌کنند.

این مدرس حوزه علمیه با بیان اینکه مناظرات متعدد امام کاظم(ع) با هارون دلیل عمده‌‌ای است که ائمه(ع) به سمت تشکیل حکومت و برپایی عدل و حق قدم برمی‌داشتند، گفت: امام در زمانه خود با اندیشه‌های بدعت‌گذاران که از سوی دستگاه حکومت طراحی شده بود نیز مبارزه می‌کردند و همزمان ارتباط خود را با شیعیان حفظ می‌کردند.

خسرویان تصریح کرد: عمده سیاست امام کاظم(ع) در جنبه‌های مختلف در پرتو تقیه انجام می‌شد و ایشان دو کار مهم در پرتو تقیه انجام دادند، که مهمترین اقدام امام گسترش تشکیلات نهاد وکالت است که از زمان امام صادق(ع) شکل گرفته بود و از طریق اصحاب خود مباحث دینی و احکام را در اختیار جامعه قرار می‌دادند که باعث شد ارتباط گروه‌های شیعی با امام و با همدیگر به صورت یک شبکه شده و فضای نا امیدی در جامعه کم شود.

وی دومین اقدام امام موسی‌کاظم(ع) را وارد کردن یاران به دستگاه خلافت عنوان کرد و افزود: امام بعضی از یاران خود را به عنوان نفوذی در دستگاه عباسیان وارد می‌کنند که این امر به تقویت شیعیان کمک می‌کند که نتیجه آن فراهم شدن فرصت برای فعالیت‌های سیاسی و اقتصادی شیعیان است و از جمله مهمترین این افراد علی‌بن یقطین است.

این استاد حوزه بیان کرد: امام کاظم(ع) پس از مبارزات فرهنگی، جهاد خود را از طریق حمایت و تایید قیام‌ها و مبارزاتی که شکل می‌گرفت ادامه‌ دادند، مثل مبارزات شهید فخ که هرچند امام از عدم توفیق آن اطلاع داده بودند اما با آن مخالفت نکردند، اما از آنجایی که در آن زمان با توجه به شرایط جامعه شهادت امام همچون شهادت امام حسین(ع) برای جامعه اثرگذار نبود، ائمه از حرکت‌های سیاسی نظامی که منجر به شهادت آن‌ها می‌شد خودداری می‌کردند.