کد خبر: ۴۰۴۲۸۷۷

تاریخ: ۰۹ فروردين ۱۴۰۱ - ۰۹:۰۵

6 موج کرونا و آنچه در انتهای قرن بر ایرانیان گذشت

مروری بر آنچه طی شش موج سخت کرونا بر مردم ایران گذشت یک حقیقت بزرگ را نشان می‌دهد؛ تنها با اتکا به هم می‌توانیم از برهه‌های سخت زندگی عبور کنیم.

به گزارش ایکنا، مردم ایران شش موج سخت کرونایی را در کنار تحریم‌های سخت و مشکلات اقتصادی کمرشکن گذراندند؛ موج‌هایی که در وضعیت مشابه می‌توانست بسیاری را به زانو درآورد، اما مردم ایران از هر یک از آنها با موفقیت عبور کردند.

ویروس کرونا در دسامبر ۲۰۱۹ در ووهان چین پیدا و به سرعت در جهان منتشر شد و تقریباً سه ماه بعد در ۳۰ بهمن ۱۳۹۸ به صورت رسمی ابتلای چند نفر در ایران به این ویروس اعلام شد. در ادامه از سوم اسفند وضعیت کشور از حالت سفید وارد وضعیت زرد کرونایی شد.

البته رحمت‌الله حافظی، متخصص طب فیزیکی و توانبخشی و معاون سابق توسعه مدیریت و منابع وزیر بهداشت ایران و جمعی دیگر از متخصصان این حوزه معتقد بودند که از اواسط دی ماه (حدود 45 روز قبل از اعلام رسمی) پزشکان متخصص‌ با پدیده کرونا مواجه شده بودند، به طوری که پزشکان بیمارانی را مشاهده می‌کردند که علائمی شبیه به آنفولانزا دارند، ولی بیماری آنها آنفولانزا نبود.

اولین بیماران در کنار انکارهای دولتی و جبهه‌گیری‌های سیاسی و حتی غیرعلمی در شهر قم شناسایی شدند و همزمان با شیوع فراوان این ویروس در جهان، تمام مناطق ایران نیز با آن درگیر شدند. بستن مرزها، مراقبت‌های شدید برای عدم ورود بیماران از سایر کشورها به ایران و تلاش برای بازگرداندن ایرانیان خارج از کشور اتفاق‌های دیگری بود که در این زمان رخ داد.

اشتباه گرفتن کرونا با آنفولانزای فصلی یا ذات‌الریه، اعلام تردید در آمارها و متهم کردن مسئولان دولتی به آمارسازی، اختلاف بر سر اینکه دولت باید قرنطینه اعلام کند، مطرح شدن روش‌های غیرعلمی درمان، ادعای برخی مبنی بر درمان به روش طب سنتی، انکار کلی وجود ویروس کرونا و ادعای اینکه کرونا توطئه دشمن است، اظهار نظرهای عجیب از سوی برخی افراد مسئول اما بی‌اطلاع و ... تنها بخشی از مواردی بود که پس از اعلام شیوع کرونا در ایران به سرعت در فضای مجازی و حقیقی مطرح شد و در بسیاری از مواقع شایعاتی ضربه‌زننده به سلامت مردم را در پی داشت.

ایران دومین مرکز کرونا در جهان

۱۴ اسفند 98 حجت‌الاسلام حسن روحانی، رئیس‌جمهور سابق ایران، شیوع کرونا را تقریباً در تمامی استان‌ها تأیید کرد و در فوریه ۲۰۲۰ ایران پس از چین به دومین نقطه کانونی گسترش ویروس کرونا در جهان تبدیل شد.

در ۲۶ اسفند ۱۳۹۸ وزارت کشور ایران پس از موافقت تولیت‌های آستان‌های امام رضا(ع)، فاطمه معصومه(س)، عبدالعظیم حسنی(ع) و مسجد جمکران، دستور تعطیلی اماکن زیارتی را ابلاغ کرد. این اتفاق با بحث‌ها و اظهار نظرهای متفاوتی همراه بود، اما به خوبی نشان داد که مسئولان و متولیان دینی کشور با مباحث علمی همراهی کامل دارند. بر مبنای فهرست رسمی و اعلام‌شده ستاد ملی مقابله با کرونا، در مجموع ۲۹۴ مکان مذهبی در ۲۳ استان و ۱۳۲ شهر از ۱۹ اردیبهشت ۱۳۹۹ بازگشایی شدند. همچنین صحن‌های حرم‌ها با رعایت پروتکل‌های بهداشتی از چهارم خرداد ۱۳۹۹ به روی زیارت‌کنندگان باز شدند.

برقراری قرنطینه‌های سخت؛ ممنوعیت سفر؛ تعطیلی مراکز اقامتی و تفریحی، سینماها و رستوران‌ها و ... روزهای سختی را برای مردم رقم زد.

بسیاری از مشاغل تعطیل و کارمندان دورکار شدند. همین مسئله موجب بیکاری بسیاری از مردم و بدتر شدن شرایط اقتصادی کشور شد. در نتیجه مقام معظم رهبری خواستار انجام کمک‌های مؤمنانه به نیازمندان شدند که با استقبال عموم مردم تلاش شد که بخشی از مشکلات آنان مرتفع شود.

ساخت کیت تشخیص کرونا

پس از شیوع کرونا در ایران معاونت علمی و فناوری ریاست‌جمهوری با انتشار فراخوانی از شرکت‌های دانش‌بنیان برای تولید کیت تشخیص بیماری کرونا دعوت به همکاری کرد. در نتیجه پنج شرکت از ۵۰ شرکت داوطلب انتخاب شدند و محصول آن‌ها برای ارزیابی به انستیتوپاستور ایران معرفی شد.

در اسفند ۱۳۹۸ اداره بهداشت، امداد و درمان وزارت دفاع ایران اولین نمونه از کیت ایرانی تشخیص کرونا را تولید کرد و در اواسط فروردین ۱۳۹۹ از خط تولید انبوه این کیت در ستاد کل نیروهای مسلح رونمایی شد. در انتهای اسفند ۱۳۹۸ نیز کیت تشخیص کرونا را یک شرکت دانش‌بنیان داخلی تولید و روانه بازار کرد. در ۱۳ فروردین 99 نیز علیرضا بیگلری، رئیس انستیتوپاستور ایران، از خودکفا شدن ایران در تولید کیت تشخیص کرونا و امکان صادرات آن خبر داد.

اولین قرنطینه‌ در ایران

در حالی که وحشت از شیوع کرونا تمام جهان را در بر گرفته بود، اما همچنان عده‌ای حاضر به استفاده از ماسک نبودند. اولین قرنطینه در ایران سوم فروردین ۱۳۹۹ اجرا شد. این روزها مصادف با عید نوروز بود و بسیاری از مردم عیددیدنی‌ را تعطیل کردند، اما 23 فروردین دوباره اصناف کار خود را آغاز کردند و قرنطینه برداشته شد.

هر 12 دقیقه یک ایرانی می‌میرد

روند بیماری و فوتی‌ها که اسفند ماه تک‌رقمی و دورقمی بود کم‌کم افزایش پیدا کرد، به نحوی که در پنجم فروردین ۱۳۹۹ رئیس مرکز روابط عمومی و اطلاع‌رسانی وزارت بهداشت، اعلام کرد که هر ۱۲ دقیقه یک ایرانی بر اثر ابتلا به ویروس کرونا جان خود را از دست می‌دهد.

تعطیلی مدارس و مجازی شدن تدریس یکی از مسائلی بود که به دلیل مهیا نبودن زیرساخت‌های لازم در این دوران مشکلاتی را ایجاد کرد، اما با گذشت زمان تا حدودی از این مشکلات کاسته شد.

درخشان‌ترین جلوه کرونا

تلاش‌های بی‌وقفه کادر درمان در این شرایط سخت جزو درخشان‌ترین رخدادهای دوران کروناست؛ تلاش‌هایی در خط اول مبارزه که موجب شد جان ده‌ها پرستار، پزشک و کادر درمان فدای سلامتی مردم ایران شود.

در همین زمان‌ ناشناخته بودن ویروس کرونا وحشت مردم از آن را به شدت افزایش داد و فوتی‌های کرونا با مقررات بسیار سخت به خاک سپرده می‌شدند و در این برهه تعدادی از طلاب داوطلبانه به کمک خانواده متوفیان کرونا آمدند تا مراسم خاکسپاری این افراد بر اساس موازین شرعی برگزار شود.

فعالیت مساجد به منظور مهیا کردن آبمیوه طبیعی برای بیماران و کادر درمان در مراکز درمانی اختصاص‌یافته به کرونا و جمع‌آوری و توزیع گسترده کمک‌های مردمی نیز از دیگر رخدادهای ارزشمند ایام کروناست.

موج اول کرونا در ایران در فصل بهار 1399 ادامه داشت و مدام بر تعداد فوتی‌ها افزوده می‌شد. مشکل کمبود ماسک و مواد ضد عفونی‌کننده، که در اوایل شیوع کرونا به شدت موجب آزار مردم شد، با بسیج عمومی و ورود دستگاه‌های مختلف به تولید و توزیع ماسک، دستکش یکبارمصرف و مواد ضد عفونی‌کننده مرتفع شد و در ادامه حتی ایران شروع به صادرات ماسک کرد.

با نزدیک شدن به فصل تابستان این امید از سوی برخی متخصصان مطرح می‌شد که کرونا با گرم شدن هوا فروکش خواهد کرد، اما چنین نشد و علی‌رغم کاهش نسبی تعداد فوتی‌ها در تابستان 1399، ایران وارد موج دوم کرونا شد. این فصل همزمان با ایام محرم بود و بسیار تلاش‌ شد تا مراسم محرم با رعایت پروتکل‌های بهداشتی برگزار شود، اما همچنان علی‌رغم فوت روزانه حدود 200 نفر، عده‌ای اصرار داشتند که کرونا بزرگ‌نمایی شده است.

آغاز واکسیناسیون

پاییز 99 فصل شیوع موج سوم کرونا بود. در نخستین جمعه از پاییز ۹۹ آمار فوتی‌های کرونا دوباره از ۲۰۰ نفر عبور کرد و به اوج رسید و کم‌کم شروع به ثبات و سپس تا اواخر زمستان کاهش یافت. واکسیناسیون کرونا در ایران نیز در همین پیک با استفاده از واکسن «اسپوتنیک وی» روسی از سه‌شنبه ۲۱ بهمن 99 در مراسمی با فرمان حجت‌الاسلام حسن روحانی، رئیس‌جمهور وقت، آغاز شد.

ابراز شک و تردید در کیفیت واکسن روسی، ممنوعیت ورود واکسن‌های ساخت آمریکا و انگلیس به ایران، خلف وعده شرکت‌های تولیدکننده واکسن در ارسال واکسن به ایران علی‌ر‌غم پرداخت هزینه آن و تلاش داخلی برای تولید واکسن که با موفقیت همراه بود نیز بیم‌ها و امیدهای مردم ایران را رقم می‌زد.

موج چهارم

بهار 1400 با موج چهارم کرونا آغاز شد و در یک هفته به طور میانگین هر روز ۴۲۶ نفر فوت می‌کردند و حتی در روز 6 اردیبهشت تعداد جان‌باختگان کرونا در کشور به نزدیک ۵۰۰ نفر رسید. سعید نمکی، وزیر بهداشت وقت، در خصوص موج چهارم اعلام کرد که موج چهارم شیوع کرونا را در کشور با کمترین مرگ و میر پشت سر گذاشتم و از دو ماه پیش با نقطه‌یابی کانون‌های ویروس جهش‌یافته در استان‌های آذربایجان غربی، یزد، قم و هرمزگان توانستیم از گسترش این ویروس جلوگیری کنیم.

طبق آمار رسمی، تا زمان پایان موج چهارم کرونا چهار میلیون و 517 هزار و 607 نفر دز اول واکسن کرونا و نیز دو میلیون و 90 هزار و 510 نفر دز دوم را دریافت کردند و مجموع واکسن‌های تزریق‌شده در ایران به شش میلیون و 608 هزار و 117 دز رسید.

موج پنجم

تابستان 1400 موج پنجم کرونا را به همراه داشت. جهش‌های متعدد کرونا به شدت همه را نگران کرده بود و هر روز اسم جدیدی از سویه‌ای جدید مطرح می‌شود و میزان رعایت پروتکل‌های بهداشتی نیز هر روز کم و زیاد می‌شد. مردم از قرنطینه‌های مختلف خسته و افسرده بودند و ممنوعیت برگزاری مراسم عزاداری نیز بر رنج مردم اضافه می‌کرد. در همین زمان میزان واکسیناسیون افزایش قابل توجهی یافت و در حالی که واکسن‌های وارداتی افزایش یافتند، واکسن‌‌های داخلی نیز به مردم عرضه شدند.

موج ششم کرونا نیز با سویه امیکرون در ایران در زمستان 1400 شیوع پیدا کرد و در حالی که دی 1400 تعداد فوتی‌های روزانه حتی به 18 نفر هم رسیده بود، در ادامه شاهد فوت 242 نفر در اول اسفند بودیم که این موج تا پایان اسفند رو به کاهش گذاشت و در پایان سال 1400 به روزی کمتر از 150 فوتی رسید.

مرور این روزهای سخت نویدبخش است. ما توانستیم از این روزهای بسیار سخت عبور کنیم؛ باز هم می‌توانیم و این تلاش‌ها امیدبخش فرارسیدن سال و قرنی پر از موفقیت و امید برای مردم ایران است.