کد خبر: ۴۰۵۶۷۰۵

تاریخ: ۲۴ ارديبهشت ۱۴۰۱ - ۱۰:۵۰

تلویزیون، شبکه خانگی و مخاطب‌پذیری/ 4

گبرلو: برنامه‌های صرفاً سرگرم‌کننده آسیب‌رسانند + صوت

یک کارشناس رسانه گفت: با برنامه‌هایی که صرفا به دنبال سرگرمی هستند موافق نیستم، چون این تولیدات دربردارنده معنا و مفهومی ارزشمند نیستند و این موضوع برای یک اثر تلویزیونی آسیب است.

محمود گبرلو، کارشناس رسانه در گفت‌وگو با ایکنا پیرامون برنامه‌های سرگرمی سیما و پلتفرم‌ها گفت: هر برنامه‌ای که بتواند وقت بیننده را به شکل سالم پر کند اتفاق خوبی در برنامه‌سازی محسوب می‌شود به‌شرطی‌که استفاده از فرم مطلق، منتهی به محتوای کم‌ارزش نشود. به خصوص برنامه‌هایی که کپی‌برداری می‌کنند و کپی‌برداری هم در ایران کم نیست چون در استفاده از فرم، مفاهیم هم مدنظر قرار می‌گیرد. برنامه‌سازان مراقب باشند ناخودآگاه منتقل‌کننده اندیشه بیگانگان نشوند. متاسفانه در برنامه‌های سرگرمی دقت نظر لازم را نداریم درصورتی‌که هر دکوری مبتنی بر اندیشه سازنده‌اش بوده و قادر است معنای خاصی را القا کند.

وی افزود: اگر بخواهیم نعل به نعل یک مسابقه خارجی را تقلید کنیم به‌نوعی فرهنگ آنها را نیز اشاعه دادیم. به‌ویژه این امر در کارهای کمدی شکلی جدی‌تر دارد. بهترین مثال در این رابطه به مسائل خانوادگی تعمیم پیدا می‌کند، نوع ارتباط فرزندان با والدین در فرهنگ ایرانی کاملاً متفاوت با کشورهای غربی است، بنابراین وقتی قرار است مسابقه‌ای پیرامون خانواده‌ها اجرا شود جدا از نقاط مشترک باید به این حوزه دقت نظر کافی داشته باشیم.

مجری و تهیه‌کننده سابق برنامه سینمایی «هفت» با نقد سرگرمی صرف تصریح کرد: با برنامه‌هایی که صرفاً به وجه سرگرمی توجه دارند موافق نیستم، چون این قبیل کارها به معنا توجه جدی ندارند، هرچند امروز دیگر به‌راحتی نمی‌شود مخاطب را با برنامه‌هایی که فقط سرگرمی را مدنظر دارند، فریب داد چون آگاهی تماشاگر به‌اندازه‌ای بالا رفته که ظواهر را باور نکرده و درنتیجه با آن ارتباط برقرار نمی‌کند.

این کارشناس رسانه تأکید کرد: آنچه در برنامه‌های مسابقه محور تلویزیون و پلتفرم‌ها شاهدش هستیم چندان مطلوب نظر نیست، چون آنها برای رضایت حامی مالی حاضرند، تن به هر کاری دهند! این مشکلی بسیاری جدی است.

{$sepehr_media_2483617_400_300}

گبرلو درباره برنامه‌های کمدی‌محور هم گفت: تا زمانی‌که نتوانیم از حوزه کمدی و سرگرمی تعریف درستی داشته باشیم با هیاهو و زرق‌وبرق نمی‌توان رضایت مخاطب را بدست آورد. گواه بارز چنین ادعایی برنامه «جوکر» است که تنها نکته‌ای که برای برنامه اهمیت دارد خنداندن تماشاگر به هر قیمتی است و یا برنامه عصر جدید که متاسفانه این بار در سطح بسیار نازلی در حال پخش است.

وی ادامه داد: برنامه‌های سرگرمی‌محور مسیر درست خود را نمی‌پیمایند. کم‌کاری در این حوزه در شرایطی است که دهه‌های پیش ما برنامه‌های سرگرمی‌محور بسیار خوبی داشتیم که در کنار فراهم کردن اوقات خوش، نکات آموزشی مطلوبی را هم به تماشاگر منتقل می‌کردند. این معضل تنها به ریزش مخاطب نمی‌انجامد بلکه سبب گرایش مخاطب به سمت برنامه‌های بیگانه هم سوق پیدا میکند. موضوعی که عواقب آن نگران‌کننده خواهد بود.

گبرلو در پاسخ به این سؤال که آیا استفاده از بازیگران چهره در مسابقات و رئالیتی‌شوها اقدامی سطحی برای جذب مخاطب نیست؟ گفت: ذاتا چنین اقدامی دارای اشکال نیست زیرا نمی‌توان کتمان کرد مردم از چهره‌های معرف الگوبرداری کرده و رفتار آنها برایشان جذاب است ولی باید در نظر داشت که چهره‌های معروف باید محبوب نیز باشند و بار علمی و دانش خوبی داشته باشند. درباره استفاده از چهره‌های سرشناس باید به این اصل هم توجه کرد که مهمان نازل و سطحی مفاهیم سطحی را به تماشاگر منتقل خواهد کرد و گاه دیده‌ایم که منجر به عذرخواهی بازیگر مهمان شده است. در صورتی‌که در کنار چهره‌های شناخته شده افراد موثر و مفید در سطوح مختلف علمی در ایران وجود دارند که صداوسیما از آنان غافل شده است.

بیشتر بخوانید:

سیما وقت تماشاگر را هدر می‌دهد

«جوکر» و «عصر جدید» مروج سطحی‌نگری هستند

وی پیرامون سرفصل‌هایی که رهبری برای برنامه‌سازان تعریف کرده‌اند، چنین توضیح داد: مقام معظم رهبری بارها در سخنانشان روی نکاتی انگشت گذاشته‌اند که اگر برنامه‌سازان به آن دقت نظر داشته باشند بسیاری از آسیب‌های احتمالی اجتماعی و فرهنگی از بین خواهد رفت. در همین رابطه اخیراً رهبری به معرفی چهره‌های نخبه داخلی اشاره داشتند و فرموده‌اند نتوانسته‌ایم در قیاس با چهره‌های خارجی، نخبه‌های خود را به کودکان و نوجوانان معرفی کنیم. این مشکلی است که باید پیرامون آن دقت نظر شود.طبیعتاً نمی‌توانیم قهرمانان جهانی را از اذهان حذف کنیم اما برجسته گردن قهرمانان ملی با هویت و منش ایرانی می‌تواند آینده مطلوب و مقتدری را برای ایرانیان رقم زد.