کد خبر: ۴۰۶۴۷۸۵

تاریخ: ۲۷ خرداد ۱۴۰۱ - ۱۱:۱۱

یادی از «اکبر القراء» مصر در سالروز ولادتش

شیخ مصطفی اسماعیل؛ بی‌بدیل در فن قرائت + تلاوت تصویری

مصطفی محمد المرسی ابراهیم اسماعیل، مشهور به شیخ مصطفی اسماعیل، قاری شهیر مصری است که از او به عنوان اکبرالقراء نام می‌برند و بنابر اعتقاد بسیاری از صاحبان فن و هنر تلاوت با درگذشت این قاری مصری بی‌بدیل در فن قرائت، دوران طلایی قاریان مصری اندک اندک رو به افول نهاد.

به گزارش ایکنا، امروز، هفدهم ژوئن برابر با 27 خرداد سالروز ولادت مصطفی اسماعیل در سال ۱۹۰۵ م یکی از برجسته‌ترین قاریان قرآن در مصر و جهان اسلام است که از او با عنوان «اکبر القراء» نیز نام برده می‌شود و بسیاری از افراد در قرائت از سبک تلاوت او تقلید می‌کنند.

از شیطنت‌های کودکانه تا حفظ قرآن

دو کودک بازیگوش هر روز از مکتبخانه روستای خود و از دست شیخ عبدالرحمن النجار، صاحب مکتب خانه فرار می‌کردند و مسافتی 7 کیلومتری را از روستای میت غزال تا روستای الدفره راه می‌رفتند تا به دور از چشم کسانی که حواسشان به آنها بود و دور از تعهدی که درس خواندن در مکتب خانه داشتند، با بچه‌ها بازی کنند.
چون سرنوشت یکی از این دو کودک به کتاب خدا پیوند خورده بود، مردم آن روستا این دو نفر (ابراهیم الشال و مصطفی اسماعیل) را نزد شیخ مکتب خانه باز می‌گردادند تا آنها را به فلک ببندد و تنبیه کند.
این شیطنت‌های کودکانه باعث شد تا مصطفی اسماعیل حفظ قرآن را تا دوازده سالگی به پایان رساند. ضمن اینکه شیخ مکتبخانه هم به دلیل حلاوت صوت و سرعت حفظ در مورد او سختگیری زیادی نمی‌کرد و به او اجازه بازی کردن می‌داد.

آشنایی با قاریان بزرگ و هدیه گرفتن از ملک فاروق

مصطفی اسماعیل بعدها به طور اتفاقی با شیخ محمد رفعت ملاقات و برایش آیاتی از قرآن تلاوت کرد که تحسین استاد محمد رفعت را در پی داشت. او توانمندی‌های مصطفی اسماعیل را ستود و از او خواست که بر قواعد تجوید و فن تلاوت مسلط شود. مصطفی هم با خودش عهد کرد که تجوید را نزد اهل این علم به خوبی فراگیرد. به همین دلیل بود که نزد شیخ محمود حشیش، از قاریان مؤسسه احمدی، رفته و با بهره‌گیری از راهنمایی‌های او بود که به خواسته خود رسید.

استاد مصطفی اسماعیل در زیارت مسجدالاقصی قبل از اشغالگری‌های صهیونیستی

روزی که مصطفی اسماعیل سوار بر قطار شد تا از طنطا به قاهره برود، به اتفاقاتی فکر می‌کرد که در قاهره انتظار او را می‌کشید؛ او قبل از اینکه به مراسم جشن مسجد امام حسین(ع) بروند، به مراسمی رفت که در رادیو برگزار شده بود و شیخ محمد الصیفی، یکی از اساتید مصطفی اسماعیل، او را به آن دعوت کرده بود. قرار بود در این مراسم شیخ عبدالفتاح الشعشعاعی آیاتی از قرآن تلاوت کند تا مصطفی اسماعیل هم از او یاد بگیرد. اما شعشعاعی سرما خورده و بیمار شد. در نتیجه با اصرار شیخ محمد الصیفی بود که مصطفی اسماعیل برای تلاوت آیاتی از قرآن کریم در جایگاه حاضر شد. او به مدت نیم ساعت آیاتی از سوره تحریم را تلاوت کرد و به محض پایان قرآن خواندن او، جمعیت به سویش آمدند و او را در آغوش گرفتند و ملک فاروق پادشاه مصر تلاوت او را تحسین کرد و دستور تا به عنوان قاری سلطنتی منصوب شود. درحالی که هنوز به عنوان قاری رادیو قرآن تأیید نشده بود و این اولین و آخرین بار بود که چنین اتفاقی رخ داد.

حکایت تسبیح خاص استاد اسماعیل

هدیه دادن یک تسبیح توسط ملک فارق به مصطفی اسماعیل یکی از مواردی است که نشان‌دهنده توجه اهل سیاست به تلاوت‌های این قاری سرشناس داشت. علی عبدالعزیز صاحب یک مغازه تسبیح فروشی در میدان المساجد در منطقه گمرک در اسکندریه، درباره این تسبیح ویژه که هدیه پادشاه به قاری پادشاهان و رؤسا (شیخ مصطفی اسماعیل) بود، می‌گوید: تسبیحی که هدیه شده ساخته شده از سنگ‌های قیمتی است.
به گفته این مغازه‌دار زمانی که یکی از نوه‌های شیخ مصطفی اسماعیل قصد فروش این تسیبح را داشته است، پدرش که کلکسیونی از تسبیح را جمع‌آوری می‌کرد، اقدام به خرید این تسبیح می‌کند.

استقبال اهل سیاست از مصطفی اسماعیل

در همین زمان، یکی از زندانیان سیاسی علاقه‌مند به تلاوت شیخ مصطفی اسماعیل در زندان بود، کسی که دوست داشت تا از سبک تلاوت مصطفی اسماعیل تقلید کند، چرا که با این کار به آرامش می‌رسید و روح خود را از دیوارهای زندان عبور می‌داد. چند سال بعد، این زندانی سیاسی (محمد انور سادات) رئیس جمهور مصر شد.
درحالی که ملک فاروق تسبیح خود را به این قاری برجسته هدیه داده بود و او را به عنوان قاری قصر سلطنتی برگزیده بود، رؤسای جمهوری که بعد در مصر روی کار آمدند نیز به مصطفی اسماعیل توجه و اهتمام داشتند؛ عبدالناصر، رئیس جمهور سرشناس مصر مصطفی اسماعیل را نیز تکریم می‌کرد و پس از او انوار سادات هم به او توجه و اهتمام داشت و در سفری که به قدس داشت، شیخ مصطفی اسماعیل را هم با خود برد.
شیخ مصطفی اسماعیل 22 دسامبر 1978 و زمانی که از دنیا رفت در تلاوت و تجوید قرآن صاحب سبک جدیدی شده بود. او قرآن را با صوت خود ضبط کرد و بیش از 1300 تلاوت از خود برجای گذاشت. این درحالی است که هنوز تلاوت‌های او طنین‌انداز است و قلب مسلمانان از شرق جهان تا غرب را می‌لرزاند.

در ادامه ویدئویی نادر از تلاوت استاد اسماعیل را مشاهده می‌کنید که شامل آیات 30 تا 36 سوره مبارکه مریم است.

{$sepehr_media_2530593_400_300}

متن و ترجمه آیات 30 تا 36 سوره مبارکه مریم(س)

قَالَ إِنِّي عَبْدُ اللَّهِ آتَانِيَ الْكِتَابَ وَجَعَلَنِي نَبِيًّا ﴿۳۰﴾

[كودك] گفت منم بنده خدا به من كتاب داده و مرا پيامبر قرار داده است (۳۰)

وَجَعَلَنِي مُبَارَكًا أَيْنَ مَا كُنْتُ وَأَوْصَانِي بِالصَّلَاةِ وَالزَّكَاةِ مَا دُمْتُ حَيًّا ﴿۳۱﴾

و هر جا كه باشم مرا با بركت‏ ساخته و تا زنده‏‌ام به نماز و زكات سفارش كرده است (۳۱)

وَبَرًّا بِوَالِدَتِي وَلَمْ يَجْعَلْنِي جَبَّارًا شَقِيًّا ﴿۳۲﴾

و مرا نسبت به مادرم نيكوكار كرده و زورگو و نافرمانم نگردانيده است (۳۲)

وَالسَّلَامُ عَلَيَّ يَوْمَ وُلِدْتُ وَيَوْمَ أَمُوتُ وَيَوْمَ أُبْعَثُ حَيًّا ﴿۳۳﴾

و درود بر من روزى كه زاده شدم و روزى كه مى‏‌ميرم و روزى كه زنده برانگيخته مى‌شوم (۳۳)

ذَلِكَ عِيسَى ابْنُ مَرْيَمَ قَوْلَ الْحَقِّ الَّذِي فِيهِ يَمْتَرُونَ ﴿۳۴﴾

اين است [ماجراى] عيسى پسر مريم [همان] گفتار درستى كه در آن شك مى‌كنند (۳۴)

مَا كَانَ لِلَّهِ أَنْ يَتَّخِذَ مِنْ وَلَدٍ سُبْحَانَهُ إِذَا قَضَى أَمْرًا فَإِنَّمَا يَقُولُ لَهُ كُنْ فَيَكُونُ ﴿۳۵﴾

خدا را نسزد كه فرزندى برگيرد منزه است او چون كارى را اراده كند همين قدر به آن مى‏‌گويد موجود شو پس بى‌درنگ موجود مى‌شود (۳۵)

وَإِنَّ اللَّهَ رَبِّي وَرَبُّكُمْ فَاعْبُدُوهُ هَذَا صِرَاطٌ مُسْتَقِيمٌ ﴿۳۶﴾

و در حقيقت ‏خداست كه پروردگار من و پروردگار شماست پس او را بپرستيد اين است راه راست (۳۶)

گزارش از میترا فرهادی