کد خبر: ۴۰۷۱۰۵۸

تاریخ: ۲۸ تير ۱۴۰۱ - ۱۱:۵۸

پاسخی روانشناسانه به توجیه بدحجابی برخی بانوان متأهل

مدیر گروه مشاوره و روانشناسی معراج اندیشه به توجیه برخی بانوان که بدحجابی خود را دلیلی برای دفع نگاه همسرشان از سایر بانوان جامعه می‌دانند اشاره کرد و گفت:‌ در روانشناسی تفاوت‌های جنسی و شخصیتی زن و مرد آمده است که مردها دید تونلی دارند، یعنی آن چیزی که در مقابلشان وجود دارد را مشاهده می‌کنند و توجه چندانی به اطراف و حواشی خود ندارند.

حجت‌الاسلام مهدی پورقلی، مدیر گروه مشاوره و روانشناسی معراج اندیشه در گفت‌وگو با ایکنا، به بررسی روانشناسانه ادعای برخی افراد مبنی بر اینکه رواج بی‌حجابی در جامعه پس از مدتی برای افراد عادی شده و همچون جوامع غربی به یک موضوع معمول در جامعه تبدیل می‌شود، پرداخت و اظهار کرد: به این موضوع می‌توان از چند زاویه نگریست. در آموزه‌های اسلامی، حجاب به عنوان یک پوشش،‌ حریم و ایمن‌سازی برای افراد معرفی می‌شود. اجازه بدهید که به جای واژه حجاب از پوشش استفاده کنیم.

وی افزود: نکته جالب این است که این پوشش هم برای مردان و هم برای بانوان وجود دارد و الزاما برای یک جنس خاص نیست؛ چراکه گاهی اوقات این مسئله پررنگ می‌شود که فقط بانوان باید پوشش داشه باشند و این مسئله متأسفانه مقایسه‌ای غلط است که برای افراد ایجاد شده است. موضوع مهمتر این است که اصلاً در اسلام برخی از پوشش‌ها که باعث جلب توجه در آقایان و بانوان شود، به عنوان لباس شهرت نام‌گذاری شده و حرام معرفی شده است.

چادری‌های بی‌حجاب

ادامه داد: امروز با پدیده‌ای به نام چادری‌های بی‌حجاب مواجه هستیم که عملکرد این گروه نیز نادرست است، یعنی افرادی که چادر بر سر می‌گذارند اما آن‌چنان آرایش داشته و رفتارهای خاص و جلب توجه کننده دارند که شاید خود این مدل پوشش نیز باعث نوعی ناایمن‌سازی برای ایشان می‌شود که این مسئله نیز با اینکه برای افراد پوشش ایجاد می‌کند، نادرست است.

تصریح کرد: امروز برخی بیان می‌کنند که رواج بی‌حجابی در کشور باعث عادی‌سازی آن شده و بی‌اخلاقی‌های موجود در این زمینه را حل خواهد کرد. باید تفکر نقادی در این مورد داشته باشیم یعنی به صورت تحلیلی اندیشیده و بدانیم که چه کسانی در حال حمایت از این تفکر بوده و به دنبال برندسازی از بی‌حجابی در کشور هستند. این افراد همان کسانی هستند که در رابطه با تحریم ایران صحبت کرده و بیماران ما را از داشتن داروهای ویژه محروم کرده‌اند و امروز در حال حمایت از این مدل هستند.

وی ادامه داد: باید بدانیم که اگر زمانی پوشش در جامعه کاهش پیدا کرد و مغرضان توانستند این تفکر را در کشور پیاده‌سازی کنند، منفعت این مسئله به چه کسانی می‌رسد؟ آیا منفعت برای خود آن‌ها خواهد و یا زمینه برای سوء استفاده به نفع عده‌ای خاص ایجاد شده است؟ همچنین، باید بدانیم که آسیب‌دیدگان این مسئله چه کسانی هستند؟ چنانچه به فردی بگویند گرداگرد خانه خود دیوار ایجاد نکن تا زیبایی‌های خانه مشخص شود آیا به او لطف می‌کنند و یا اینطور نبوده و پس از مدت کوتاهی دچار دزدی و مزاحمت خواهند شد؟ قطعاً این افراد آسیب خواهند دید.

حجت‌الاسلام پورقلی با اشاره به اینکه طبق آمار موجود در غرب و آزادترین جوامع دنیا، آسیب‌های فراوانی در حوزه بانوان وجود دارد، گفت:‌ برای مثال 94 درصد بانوانی که در هالیوود مشغول فعالیت هستند، مورد تجاوز و تعرض قرار گرفته‌اند. در سال 2015 فقط 64 هزار مورد خشونت جنسی در اتحادیه ثبت شده که آمار کمی نیست. آیا در اروپا آزادی وجود نداشته و رواج بی‌حجابی عادی‌سازی شده و مشکلات اخلاقی از بین رفته است؟ در سوئد از هر چهار زن، حداقل یک نفر مورد تجاوز قرار گرفته است. یعنی به 25 درصد زنان این کشور تجاوز شده است. بنابراین، طبق این آمار اگر بی‌حجابی در جوامع به اشباع برسد، آیا مشکلات بی‌اخلاقی از بین می‌رود؟

وی به این موضوع از جنبه روانشناسی اشاره کرد و افزود:‌ با مطالعه روانشناسی جنسی مردها، مشاهده خواهیم کرد که هیجانات جنسی مردها به صورت دفعی بوده و مردان از طریق دیداری تحریک می‌شوند. حال اگر در فضایی زمینه تحریک دیداری در مردان ایجاد شود آیا می‌توانند با مشاهده زنانی که حریمی نداشته و مانکن شده‌اند، خود را کنترل کنند؟ مسلما اینطور نیست و چنانچه مردان تحریک شده و نتوانند خود را کنترل کنند، جامعه حتما دچار آسیب خواهد شد. گاهی اوقات با دخترانی در مراکز مشاوره پیش از ازدواج مواجه هستیم که چندان حریم برای خود نداشته و پوشش مناسبی ندارند و این مسئله باعث ناامین شدن آن‌ها شده است. این مسئله باعث شده تا ایشان بعضاً مورد مزاحت قرار بگیرند که این مزاحمت‌ها ممکن است از نوع کلامی و رفتاری بوده و یا خدایی ناکرده منجر به رفتار ناپسندی همچون تجاوز و ... منجر شود. بسیاری از اوقات زمانی که چنین افرادی به دوره ازدواج می‌رسند، این‌گونه بیان می‌کنند که از آمادگی ازدواج برخوردار نیستیم؛ چراکه نگاه ما نسبت به مردان منفی بوده و نمی‌توانیم به ایشان اعتماد کنیم.

حجت‌الاسلام پورقلی به چرایی شکل‌گیری چنین ذهنیتی اشاره و بیان کرد:‌ برخی از بانوان که برای خود حریم قائل نبوده و از پوشش مناسبی برخوردار نبوده‌اند، مورد تجاوز قرار گرفته‌اند یعنی مردان را با پوشش نامناسب جذب خود کرده‌‌اند و این موضوع باعث بروز چنین اتفاقاتی برای ایشان شده است؛ در حالی که این رفتار برای تمامی دختران وجود ندارد. به دختران این توصیه می‌شود که لباس‌‌هایی پوشیده و یا رفتارهایی داشته باشند که گزینه تجاوز نباشند یعنی اگر فرد مغرضی آن‌ها را مشاهده کرد، رفتار و پوشش بانوان به صورتی باشد که این افراد به خود اجازه ندهند تا سمت ایشان بروند.

توجیه غلط برخی بانوان متأهل

وی ادامه داد: برخی از لباس‌های بانوان این‌گونه به مردان القا می‌کنند که می‌توانند موفق به جذب دختران شده و شاید بتوانند به مرحله‌ای برسند که به آن‌ها پیشنهاد داده و از ایشان منفعتی ببرند. در میان برخی بانوان متأهل نیز گاهی اوقات این تفکر غلط پیش می‌آید که اگر با لباس باز و آزاد و یا آرایش‌های خاصی به همراه همسر خود از منزل خارج شویم، این مسئله باعث می‌شود تا همسرانشان به دیگران نگاه نکنند اما در روانشناسی تفاوت‌های جنسی و شخصیتی زن و مرد، این‌گونه مطرح می‌شود که مردها دید تونلی دارند، یعنی آن چیزی که در مقابلشان وجود دارد را مشاهده می‌کنند و خیلی توجه به اطراف و حواشی خود ندارند. بانوانی که فکر می‌کنند با آرایش فراوان و پوشش نامناسب و جذاب می‌توانند همسران خود را حفظ کنند، در واقع اشتباه کرده و خود مقصد نگاهی برای مردانی می‌شوند که از رو‌به‌رو به ایشان نگاه می‌کنند.

این روانشناس با بیان اینکه این مسئله باعث می‌شود تا زندگی فرد دیگری به آشوب کشیده شود، گفت: اگر بانوان قصد دارند همسر خود را حفظ کنند و برای ایشان جذاب باشند، باید این کار را در منزل شخصی خود انجام دهند. چنانچه جز این باشد و بخواهیم آزادی‌های بیشتر و عدم پوشش و ایمنی را برای افراد ایجاد کنیم، این مسئله جز آنکه باعث ایجاد آشفتگی، آسیب و تنش باشد ثمره‌ دیگری نخواهد داشت.

وی در ادامه در مورد مانکن‌ها و افرادی که در نوک پیکان این مشکلات هستند، اظهار کرد: طی پژوهش‌های انجام شده به این نتیجه رسیدیم که مسئله اصلی برخی از این افراد که به صورت مانکن در جامعه حاضر می‌شوند، بیشتر نگرشی است تا اینکه زمینه اختلالی داشته باشد. بسیاری از این‌ افراد دارای اختلالات شخصیتی همچون اختلال شخصی نمایشی، خودشیفتگی، اختلال شخصیت اجتماعی و برخی اختلالات دیگر هستند و اصلاً مناسب نیست افرادی که از سلامت روان برخوردار بوده و به خوبی در جامعه زندگی می‌کنند، بخواهند از این افراد الگوبرداری کنند؛ چراکه بسیاری از افراد از لحاظ نگرشی و اعتقادی اصلا مسئله حجاب را قبول ندارند. البته بسیاری از این مانکن‌ها نیز دارای اختلالات رفتاری و شخصیتی هستند که باعث می‌شود به چنین رفتارهایی روی آورند.