کد خبر: ۴۰۷۶۶۷۲

تاریخ: ۱۶ مرداد ۱۴۰۱ - ۲۲:۲۵

سفر نانسی پلوسی به تایوان و واکنش نظامی چین

علی اکبر ضیائی در یادداشتی درباره پیامدهای سفر رئیس مجلس نمایندگان آمریکا به تایوان نوشت: این سفر به اذعان مقامات آمریکایی به شکاف میان سیاستمداران آمریکایی و به اقدامات جدی‌تر چین در قبال تایوان منجر می‌شود.

به گزارش ایکنا، علی اکبر ضیائی، کارشناس ارشد منطقه شرق آسیا و نویسنده و پژوهشگر در یادداشتی با عنوان سفر نانسی پلوسی به تایوان و واکنش نظامی چین به پیامدهای این سفر برای تایوان و آمریکا پرداخت.

متن کامل یادداشت در ادامه آمده است:

سفر رئیس مجلس نمایندگان آمریکا، نانسی پلوسی، به جزیره تایوان با عکس العمل شدید چین روبرو شده است و چین برای مقابله با حملات احتمالی آمریکا و متحدانش اقدام به انجام رزمایش نظامی با استفاده از مهمات جنگی در هفت منطقه اطراف تایوان می‌نماید. چین آن مناطق را جزئی جدائی‌ناپذیر از سرزمین و تمامیت ارضی خود می‌داند. چین با دارا بودن ارتشی مقتدر و ناوهای نظامی مجهز در برابر حملات احتمالی خود را آماده می سازد.

سفر نانسی پلوسی بدون هماهنگی با مقامات چین به منزله نقض حاکمیت چین شناخته می‌شود و رزمایش چین به طول 20 کیلومتر امکان هر گونه حرک نظامی در آبهای دریای چین را مختل کرده است. حضور نظامی چین در مرزهای آبی تایوان همچنین پروازهای بر منطقه تایوان را نیز تحت کنترل چین درآورده است.  به گفته سرلشکر منگ شیانگ کینگ، استاد استراتژی در دانشگاه دفاع ملی در پکن، هفت منطقه‌ای که نیروهای چینی در حال حاضر در آنها تمرین می‌کنند، به دلیل اهمیت آنها در یک کارزار بالقوه برای بستن جزیره و خنثی کردن مداخله خارجی انتخاب شده‌اند.

یک منطقه از این هفت منطقه که تحت پوشش ارتش چین قرار گرفته است باریک‌ترین قسمت تنگه تایوان را پوشش می‌دهد. او گفت که می‌توان از برخی مناطق دیگر برای مسدود کردن یک بندر بزرگ یا حمله به سه پایگاه نظامی اصلی تایوان استفاده کرد. ژنرال منگ با استفاده از یک ضرب‌المثل چینی که به مسدود کردن مسیر فرار دشمن اشاره دارد گفت: منطقه نزدیک کائوسیونگ در جنوب تایوان، جایی که پایگاه‌های حیاتی وجود دارد، شرایطی را برای بستن درها و گیرانداختن و ضربه زدن به آنها ایجاد می‌کند. چین می‌گوید منطقه شناسایی دفاع هوایی تایوان (ADIZ)  دیگر معتبر نیست و هر هواپیمایی که وارد حریم هوایی بر فراز این جزیره می‌شود، به مجوز چین نیاز دارد و اگر مجوز نگیرد با خطر رویارویی نظامی تهدید می شود. مقامات نظامی چین اعتقاد دارند که چنین محاصره‌ای می تواند به اقتصاد تایوان آسیب زند و باعث ایجاد بحران در بازار سهام شود.

سفر نانسی پلوسی به تایوان در شرایطی انجام شد که آمریکا از عواقب خطرناک آن به خوبی آگاه بود و نمی توان ادعا کرد که نانسی پلوسی بدون هماهنگی با کاخ سفید چنین حرکتی را انجام داده است، به‌ویژه آن که می‌دانیم به دنبال سفر لی تنگ هویی، رئیس جمهور وقت تایوان به آمریکا در سال‌های 1995 و 1996 چین اقدام به پرتاب موشک‌هایی به خاک تایوان نموده بود.

بنابراین سفر پلوسی در حقیقت با دانستن چنین عواقبی برای صلح و امنیت تایوان صورت پذیرفته است و آمریکا مسئول اصلی این عواقب خطرناک برای مردم منطقه است. دولت بایدن و خانم پلوسی گفته‌اند که ایالات متحده همچنان به سیاست چین واحد متعهد است که پکن را به عنوان دولت چین به رسمیت می‌شناسد، اما اجازه می‌دهد روابط غیررسمی و روابط دفاعی با تایپه برقرار شود.

چین همچنین مذاکرات دفاعی با آمریکا را قطع کرده و در تلافی این سفر، پلوسی را تحریم کرده است. پلوسی مدت‌ها از مدافعان حقوق بشر در چین بوده است.

چین هواپیماهای جنگی خود را بر فراز یکی از مهمترین مناطق استرتژیک تایوان را که پدافندهای هوایی خود را در آن مستقر کرده است به پرواز درآورده است تا اقتدار نظامی خود را بر منطقه به اثبات رساند.

شلیک موشک‌های بالستیک چین از فراز تایوان در طول این رزمایش هشداری روشن به مقامات تایوان است که از هرگونه اقدام نظامی خودداری نمایند. آمریکا پس از اتمام دوران جنگ سرد همواره به دنبال نفوذ سیاسی و نظامی خود در نزدیکترین مناطق همجوار چین بوده است، امری که خشم مقامات چین را برانگیخته است. اشتباه استراتژیک آمریکا در حمایت‌های خود از تایوان این است که قدرت نظامی چین را با قدرت نظامی روسیه در پی حمله به اوکراین اشتبه گرفته و فکر می‌کند که تایوان نیز همچون اکراین می‌تواند چالشی جدید برای درگیر کردن چین با بحران‌های سیاسی و نظامی باشد.  این نشان می‌دهد که آمریکا از بحران اکراین درس نگرفته و به دنبال ایجاد بحرانی خطرناک در دریای جنوب چین است.

اشتباه راهبردی آمریکا در قبال چین و حاکمیت آن بر تایوان در این واقعیت است که رئیس جمهور و فرمانده نظامی ارتش چین، شی جین پینگ، در دو دوره رهبری حزب کمونیست به علت رشد اقتصادی چین و ایجاد ثبات امنیتی در منطقه و توازن قدرت سیاست‌های سیاسی و نظامی آمریکا را که با شکست‌های متعددی در خاورمیانه از جمله افغانستان و عراق و یمن و لبنان روبرو شده است به چالش کشیده و توانسته است با همکاری‌های فرامنطقه‌ای از جمله ایران، روسیه و هند و بسیاری از کشورهای جنوب شرق آسیا نقش بدیلی را نسبت به مداخلات آمریکا ایفا کند.

به نظر نمی‌رسد در صورت حمله احتمالی چین به تایوان _ که بسیار بعید به نظر می‌رسد _ آمریکا از تایوان حمایت نظامی نماید، زیرا این امر طبق قانون اساسی چین یک دخالت نظامی در سرزمین چین محسوب می‌شود و در عمل به مقابله نظامی آمریکا و چین می انجامد که هر دو طرف از این اقدام خودداری می‌نمایند، به همین علت تایوان با داشتن نیروی نظامی در حدود 165 هزار نفر در نیروی هوایی و دریایی و سامانه‌های هشدار دهنده سریع نمی‌تواند اقدامی علیه تهاجم احتمالی چین نماید و تکرار حوادث اوکراین و حمایت متحدان آمریکا از آن بی‌نتیجه خواهد ماند، بویژه آن که اقتصاد آمریکا و کشورهای غربی به شدت با چین پیوند خورده و هر گونه درگیری میان آنها سبب ایجاد بحران‌های کمرشکنی در آمریکا و کشورهای غربی می‌گردد.

از حوادث مهمی که در این بحران اتفاق افتاده است حملات هکری به ساختارهای سایبری تایوان است.به گزارش خبرگزاری مرکزی تایوان، حملات سایبری با هدف از بین بردن وب سایت وزارت امور خارجه تایوان در مقایسه با حملات مشابه قبل از سفر خانم پلوسی دو برابر شده است. این وزارتخانه منشأ این حملات را مشخص نکرده است. بر اساس این گزارش، سایر وزارتخانه‌ها و سازمان‌های دولتی مانند وزارت کشور نیز با حملات مشابهی در وب سایت‌های خود مواجه شدند. در صورت مختل شدن سیستمهای سایبری تایوان توسط گروههای ناشناس در پی سفر نانسی پلوسی به تایوان می توان انتظار داشت که تایوان با مشکلات اقتصادی جدی روبرو شود، زیرا بسیاری از ساختارهای اقتصادی تایوان به شبکه‌های مدرن سایبری متصل می‌باشند و هر گونه اخلالی در آن می تواند به بازارهای تایوان صدمه جدی وارد نماید.

از دیگر عواقب اقتصادی سفر پلوسی به تایوان این است که بسیاری از شرکت‌های چینی در تعامل خود با همتایان تایوانی خواستار به رسمیت شناختن حاکمیت چین بر تایوان هستند. هر شرکتی که نتواند تایوان را به‌عنوان بخشی از چین به رسمیت بشناسد، اغلب با واکنش‌های سریع مصرف کنندگان چینی مواجه می‌شود و آنان محصولات آن شرکت را تحریم می‌کنند. به عنوان مثال شرکت شکلات اسنیکر که تایوان را یک کشور مستقل از چین معرفی کرده بود با انتقاد سراسری کاربران چینی روبرو شد و به سرعت در حساب کاربری تویتر رسما عذرخواهی نمود. این شرکت در بیانه‌ای چنین اعلام نمود: مارس ریگلی به حاکمیت ملی و تمامیت ارضی چین احترام می‌گذارد و عملیات تجاری را مطابق با قوانین و مقررات محلی چین انجام می‌دهد. این شرکت در یک پست جداگانه اضافه کرد که تنها یک چین وجود دارد و گفت که تایوان بخشی جدایی ناپذیر از قلمرو چین است.

آمریکا برای نمایش قدرت نظامی خود در دریای چین ناو هواپیمابر یو اس اس رونالد ریگان در نزدیکی تایوان را مستقر کرده است و معتقد است که چین نمی‌تواند از تردد ناوهای آمریکایی در تنگه تایوان جلوگیری به عمل آورد. تایوان نیز نیروهای نظامی و سامانه‌های موشکی خود را به حالت آماده‌باش در آورده و هشدارهایی را نیز برای نیروهای چین ارسال نموده است.

لازم به ذکر است که سفر نانسی پلوسی در میان سیاستمداران آمریکا شکافی جدی ایجاد نموده است. دونالد ترامپ در تگزاس در دالاس در میان حامیان محافظه کار سخنرانی کرد و با انتقاد شدید از سفر نانسی پلوسی به تایوان گفت: پلوسی درست به دست چینی‌ها بازی کرد. دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور سابق آمریکا، سفر نانسی پلوسی، رئیس مجلس نمایندگان آمریکا تایوان را به شدت مورد انتقاد قرار داد و گفت که او به نفع چین بازی کرده و به چین اجازه داده تا اقدامات تهاجمی‌تری در این جزیره خودمختار انجام دهد.

مهمترین سناریویی که در این بحران می توان پیش بینی کرد، این است که چین بعد از برگزاری رزمایش نظامی خود در آن منطقه حضور خود را حفظ می‌نماید و از درگیری با ناوهای جنگی آمریکا خودداری نموده و اقدامی عملی نیز علیه تایوان انجام نمی‌دهد. این اقدامات صرفا به عنوان حرکت بازدارنده و هشدار دهنده به تایوان و آمریکا تلقی می‌گردد، مگر آن که اتفاقی در این میان افتد که همه معادلات و تحلیل‌های سیاسی را برهم زد.