کد خبر: ۴۰۸۶۱۷۹

تاریخ: ۲۷ شهريور ۱۴۰۱ - ۰۸:۵۶

اسماعیلی در گفت‌وگو با ایکنا بیان کرد:

نگاه همه‌شمول برنامه هفتم با حذف واژه توسعه + صوت

عضو هیئت علمی دانشگاه جامع امام حسین(ع) گفت: در برنامه هفتم بر خلاف برنامه‌های قبلی از کلمه توسعه استفاده نشده و طبیعتاً حامل این پیام مهم است که دید ما نسبت به این برنامه فراتر از یک نگاه توسعه‌ای است.

محمدرضا مهدیار اسماعیلی، عضو هیئت علمی دانشگاه جامع امام حسین(ع) در گفت‌وگو با ایکنا، درباره وجه تمایز برنامه هفتم با 6 برنامه قبلی گفت: در این رابطه باید دو نکته را مدنظر قرار داد، نکته نخست مربوط به روح حاکم بر کل این ابلاغیه و نکته دوم مربوط به مباحث تخصصی و فنی در بخش‌های مختلف آن است. در توضیح نکته نخست باید گفت در این ابلاغیه برخلاف برنامه‌های قبلی از کلمه توسعه دیگر استفاده نشده و دیگر چیزی به نام برنامه هفتم توسعه نداریم، لذا این یک برنامه تحت عنوان برنامه هفتم با مختصات خودش در حوزه‌های مختلف اقتصادی، سیاسی، فرهنگی و اجتماعی است و طبیعتاً حامل این پیام مهم است که دید ما نسبت به این برنامه فراتر از یک نگاه توسعه‌ای است؛ نگاه توسعه‌ای که با یک مختصات خاصی در ادبیات اقتصادی به آن پرداخته می‌شود.

چهار سطح از تمایز برنامه هفتم

وی افزود: در توضیح نکته دوم باید گفت که این برنامه چهار سطح از ابلاغیه‌ها و سیاست‌های کلی را برای پیشرفت کشور شامل می‌شود. سطح اول مربوط به اشکالات و سیاست‌ها یا عوامل ناسازگاری است که در مسیر پیشرفت کشور وجود دارد و برای برطرف کردن آنها شاهد ارائه راهکار در برنامه هفتم هستیم و برای حرکت به سمت جلو باید این مشکلات برطرف شوند. سطح دوم به سیاست‌های کنترل‌کننده موتورهای مولد مشکلات ارتباط دارد که مشکلات جدیدی را مدام تولید می‌کنند و طبیعتاً اگر این موتورها متوقف نشوند مجبور خواهیم شد در هر دوره‌ یا در هر برنامه مشکلات جدید را حل و فصل کنیم، چون اگر یک مشکل حل نشود مشکلات بعدی را به وجود می‌آورد، لذا در سطح دوم باید مانع چنین روندی شد. سطح سوم یا سیاست‌ سومی که در این ابلاغیه به آن توجه شده توانمندسازی دولت برای رسیدگی و غلبه براین مشکلات است، یعنی بعد از اینکه می‌خواهیم از نوع اول و دوم مشکلات سخن بگوییم باید دقت کرد دولت برای برطرف‌سازی این مسائل نیاز به یک سری ملزومات دارد که برای حل مسائل کمک می‌کند و در نهایت سطح چهارم مربوط به لزوم استفاده از توان و ظرفیت‌های بالقوه‌ای است که عدم استفاده از آنها مشکلاتی را برای ما به وجود آورده و فرصت‌های بسیاری را از دست داده‌ایم.

مدیر رادیو اقتصاد ادامه داد: این چهار رویکرد در برنامه هفتم دیده شده و من فکر می‌کنم اینها به انضمام نکته نخست وجه تمایز برنامه مذکور نسبت به برنامه‌های قبلی تلقی می‌شوند.

اسماعیلی درباره پیش‌بینی رشد اقتصادی هشت درصد گفت: وقتی صحبت از رشد اقتصادی می‌شود باید اولاً توجه داشت برای چه اقتصادی رشد هشت درصدی پیشنهاد شده است؛ اقتصادی که اولاً مقیاس عملکرد فعلی آن کوچک و دوماً ظرفیت‌های بالقوه حرکت‌هایش بزرگ است، اصلاً هشت درصد عدد بزرگی نیست، لذا رشد اقتصادی هشت درصد برای اقتصاد کوچک ایران دست‌یافتنی است به ویژه اینکه طی سال‌های گذشته رشد منفی را تجربه کرده‌ایم و ظرفیت‌های بسیاری وجود دارد که از آنها استفاده نشده است. از سوی دیگر امکانات بسیاری در اقتصاد ایران به چشم می‌خورد که بسیاری از اقتصادهای بزرگ جهان از این امکانات بی‌بهره هستند.

ضرورت سرمایه‌گذاری در بخش خدمات

وی با بیان اینکه می‌توان در دو عرصه تولید کالا و خدمات فعالیت داشت، گفت: در حوزه تولید کالا نیازمند سرمایه‌های بسیاری هستیم و این سرمایه شاید در حال حاضر آن‌چنان وجود نداشته باشد اما در حوزه خدمات مانند ترانزیت نیاز به سرمایه‌های کلان نیست و صرفاً باید بهره‌وری را افزایش داد. تقویت زیرساخت‌های خدماتی کشور تولید ناخالص داخلی را افزایش می‌دهد و نیز در حوزه خدمات سرمایه کافی در داخل وجود دارد و فقط باید روش‌ها تغییر کند.

کارشناس اقتصادی تفاوت دیدگاه‌ها در برنامه‌نویسی از عوامل رشد منفی اقتصادی دانست و در این رابطه عنوان کرد: عموما در پیش‌نویس یا برنامه نهایی صرفاً آرمان‌ها و آرزوها و خوبی‌ها آورده شده و وقتی اینها کنار هم قرار می‌گیرند می‌بینیم عملاً سیاستگذاری و برنامه خاصی نوشته نشده و از دل آن فقط انتخابات گزینشی و سهل‌الوصول مدنظر قرار گرفته‌اند و سایر انتخابات و برنامه‌ریزی‌های سخت و سرنوشت‌ساز مغفول باقی مانده‌اند و به همین دلیل دولت برای پیشبرد پروژه‌ها و مصوبات استانی با مشکل تأمین منابع مواجه می‌شود. در کنار این موارد تحریم‌ها را هم اضافه کنید که در نتیجه می‌بینیم اتفاق خاصی رخ نمی‌دهد.

اسماعیلی بیان کرد: باید از اشتباهات گذشته درس گرفت و آگاهانه آنها را کنار گذاشت و اگر چنین اتفاقی رخ دهد می‌توان در برنامه هفتم موفق عمل کرد.

دیپلماسی در خدمت اقتصاد

وی در بخش دیگری از این گفت‌وگو به اثرگذاری سیاست خارجی در برنامه پنج‌ساله هفتم اشاره کرد و گفت: قطعاً سیاست خارجی در موفقیت و عدم موفقیت برنامه هفتم اثرگذار است و باور ما این هست که در همه کشورهای دنیا دیپلماسی در خدمت اقتصاد قرار گرفته است. اقتصاد مبنای مذاکره با کشورهای دیگر محسوب می‌شود، یعنی ابتدا اقتصاد و سپس سایر مباحث امنیتی و سیاسی و غیره را مدنظر قرار دارد.

مدیر رادیو اقتصاد تأکید کرد: باید مدنظر قرار داد که حتماً نباید زلف برنامه هفتم را به توافق برجام گره زد، البته به مرور این آگاهی در کشور حاصل شده اما به هرحال باید به آن توجه کرد. تجربه نشان داده هیچ توافقی با قدرت‌های بزرگ سال‌ها دوام نداشته و در تاریخ کشورمان چه قبل و چه بعد از انقلاب و به دلیل شرایط ویژه ژئوپلیتیکی قدرت‌های جهانی هرگز اجازه نداده‌اند کنش خاص اقتصادی در عرصه جهانی داشته باشیم و همیشه کنترل‌ها و سرکوب‌ها مشاهده شده است.

اسماعیلی در پایان گفت: ناظر به این موضوع و توضیحات طبعاً اگر می‌خواهیم برنامه خوبی را پیش ببریم باید از ظرفیت‌هایی استفاده شود که توافق یا عدم توافق تأثیرگذار در آن نباشد.

{$sepehr_media_2655128_400_300}

گفت‌وگو از سعید امینی