کد خبر: ۴۰۹۸۶۵۸

تاریخ: ۲۰ آبان ۱۴۰۱ - ۱۲:۵۸

خطیب جمعه تهران:

فاصله‌گرفتن از شایسته‌سالاری ریشه اعتراضات امروز است

حجت‌الاسلام ابوترابی‌فرد در خطبه نخست نماز جمعه این هفته تهران گفت: بسیاری از مشکلات امروز و اعتراضات مطرح به فاصله ما از شایسته‌سالاری باز می‌گردد. این شایسته‌سالاری در نظام دینی خصوصا در سطوح کلان مدیریت به دو اصل باز می‌گردد؛ تقوا، امانت‌داری و رعایت بیت‌المال و حقوق مردم و عامه و دیگری به دانش و علم و تخصص و قدرت مدیریت.

به گزارش خبرنگار ایکنا، نماز جمعه این هفته، بیستم آبان، به امامت حجت‌الاسلام و المسلمین سیدمحمدحسن ابوترابی‌فرد در دانشگاه تهران اقامه شد. وی در خطبه نخست ضمن توصیه خود و دیگران به تقوای الهی، گفت: بدون تردید گام برداشتن در مسیری که پیامبر عظیم‌الشأن اسلام و اهل‌بیت(ع) آن تبیین کردند، تضمین‌کننده سعادت دنیا و آخرت و آراستگی به مدارج بالای تقواست که در این منشور، منشور حکمرانی از نگاه امیرالمؤمنین(ع) نقشه راه برای آراستگی مقامات اجرایی، حاکمان و حکمرانان در مسیر اسلامی تعریف شده است. محور سخن را در خطبه نخست به لطف و عنایت خداوند به مباحث سازنده نامه امیرالمؤمنین(ع) به فرماندار استان مالک اشتر باز می‌گردانیم.

امام جمعه موقت تهران ادامه داد: بنای رفیع سیاست‌ورزی که علی(ع) در این منشور بنیان نهاده است، بر سه اصل کلیدی و محوری استوار است؛ شایسته‌سالاری، مردم‌سالاری و وحی‌مداری.

وی افزود: شایسته‌سالاری روح تفکر دینی است. جان اندیشه مدیریتی و سیاسی قرآن و پیامبر اعظم(ص) مبنی بر شایسته‌سالاری است. علی(ع) در تبیین ویژگی‌های حاکم در نظام سیاسی دینی می‌فرماید «تواناترین، شایسته‌ترین و قوی‌ترین ولایق‌ترین باید در رأس هرم قدرت قرار گیرد و با فهم درست مبانی حکمرانی دینی، مسیر حرکت جامعه را تبیین و تعریف و مدیریت کند». با همین نگاه علی(ع) مالک اشتر را انتخاب کرده است.

ابوترابی‌فرد اضافه کرد: اگر در کشور مصر، فردی وجود داشت که به اندازه پر کاهی توانایی و قدرتش برای استانداری مصر بالاتر بود و موانع نمی‌بود، قطعا علی(ع) او را انتخاب می‌کرد. بسیاری از مشکلات امروز و اعتراضات مطرح به فاصله ما از شایسته‌سالاری باز می‌گردد. علی(ع) درباره مالک اشتر این جمله را دارد «مالک در کنار من جایگاهی دارد که من در کنار پیامبر(ص) داشتم، لذا او را انتخاب کردم».

وی ادامه داد: این شایسته‌سالاری در نظام دینی به دو اصل باز می‌گردد خصوصا در سطوح کلان مدیریت ؛ تقوا، امانت داری و رعایت بیت‌المال و حقوق مردم و عامه و دیگری به دانش و علم و تخصص و قدرت مدیریت باز می‌گردد. لذا حضرت یوسف(ع) فرمود: «إِنِّي حَفِيظٌ عَلِيمٌ» مردم، سمت‌های کلیدی را در مدیریت کشور به دست افرادی بسپارید اولا امین باشند و حقوق شما را پاس دارند و دغدغه مدیریت منابع کشور را عالمانه داشته باشند و ثانیا از تخصص و دانش لازم برخوردار باشند». این دو ویژگی معنای شایسته‌سالاری است.

امام جمعه موقت تهران با تکید براینکه رکن دوم در حکمرانی، مردم‌سالاری است، تصریح کرد: یعنی چهره شایسته، توانا، لایق هنگامی می‌تواند در جامعه مدیریت مبتنی بر عقل و وحی را اعمال کند که جامعه در کنار او باشد و از سرمایه اجتماعی بهره‌مند باشد. این کلام حضرت علی(ع) «اگر من در رأس هرم قدرت قرار دارم به دلیل اراده شماست تا این حکم الهی و فرمان خدای سبحان تحقق شود» این همان کلام رهبری انقلاب است که می‌فرمایند «مردم‌سالاری ودین باهم پیوند خورده‌اند، یپوندی استوار و ناگسستنی و محور مقاومت». این جریان قدرتمندی که امروزه رویاروی منافع نامشروع آمریکایی ایستاده است تکیه گاهش بعد از خداوند، ملت‌های مسلمان است.

وی بیان کرد: مسئله مردم‌سالاری، اصل مهمی در تفکر دینی است و رهبری نظام بر آن پای فشرده است و مسئولیت همه ما، خصوصا افرادی که می‌توانند با قانون با اجرای درست و احترام به حقوق مردم، راه را برای ارتقای مردم‌سالاری در کشور فراهم کنند، بسیار مسئولیت خطیری است. پشتوانه نظام اسلامی، عقبه قدرتمند مردمی است و این عقبه باید همواره در بالاترین سطح و ظرفیت زمینه اقتدار سیاسی نظام را فراهم کند.

ابوترابی با اشاره به اینکه اندیشه سیاسی نظریه مدیریت دولت حضرت علی(ع) مبتنی بر پایه وحیانی است، گفت: بنابراین حضرت علی(ع) به مالک اشتر فرمودند «مالک، نقشه راه تو را وحی مشخص می‌کند. مالک تمام ارزش تو به این است که قرآن‌مدار باشی.» یعنی قرآن مدل حکمرانی را در اندیشه سیاسی دینی تبیین کرده است. این سخن خطاب به همه ما است. چنانکه چارچوب سخن من را نیز باید وحی مشخص کند و با مراجعه به قرآن، حکمرانی مبتنی بر وحیانیت را در چارچوب اصول و قواعدی مشاهده می‌کنیم.

وی ادامه داد: یکی از کلیدی‌ترین اصول مدیریت وحیانی، مدیریت دانش‌بنیان است؛ «وَلا تَقفُ ما لَيسَ لَكَ بِهِ عِلمٌ» هر مسئولی که در کشور راه رسیدن به مبتنی بر دانش مبذول ندارد و تصمیم بگیرد، در پیشگاه خدا و مردم پاسخگو است. تصمیمات در نگاه قرآن کریم باید دانش پایه باشد و ما دراین حوزه با افق‌های مورد نظر فاصله داریم چرا دانشگاه در خدمت مدیریت کشور نیست. چرا حوزه، با همه ظرفیت علمی‌اش نقشه راه حرکت را تعریف نمی‌کند. هم دانشگاهیان و هم حوزویان باید پاسخ دهند و هم مسئولان. باید دستگاه حکمرانی به دانشگاه و نهاد حوزه فشار بیاورد و مطالبه کند تا براساس مدل علمی حرکت کند.

امام جمعه موقت تهران دومین پایه حکمرانی وحی محور، ارتقای شایسته‌سالاری است، اضافه کرد: بر اساس آیه قرآن «إِنَّ اللَّهَ يَأمُرُكُم أَن تُؤَدُّوا الأَماناتِ إِلىٰ أَهلِها» این حکم ارشادی است. سپردن مسئولیت‌ها به صاحبان فکر و اندیشه و انقلابی و عالم و توانمند است. دفاع مقدس به دلیل سپردن مسئولیت‌ها به اهلش قله اقتدار ایران شد. ویژگی سومی حکمرانی براساس وحی و قرآن، عدلت محور بودن نظام است. باید تمام اندیشه و تفکر مدیران معطوف به بسط عدالت در جامعه باشد.

وی به مطالبه خداوند از حضرت داود(ع) اشاره کرد و ادامه داد: حضرت داوود نماد اقتدار است چون سنگ بنای حکومت او بر دانش نهاده شد. «وَ لَقَدْ آتَيْنا داوُدَ وَ سُلَيْمانَ عِلْماً» یعنی تمام عالم بدانید سنگ دولت در تراز داش و علم است. داوود مقتدر و عالم. این نظام سیاسی کارآمد است واین مطالبه خداوند از شماست تا «حکومت مبتنی بر حق و علم و عدالت داشته باشید». نظام سیای در تراز نهج البلاغه و قرآن باید از این ظرفیت برخوردار باشد و در این مسیر حرکت کند.

ابوترابی‎فرد بیان کرد: شایسته‎سالاری، مقدمه عدالت‌گستری است. یعنی اگر مسئولیت‌ها به اهلش سپرده نشود، قطعا در جامعه محقق نمی‌شود وبه تعبیر رهبری «مگر می‌شود با دستمان کثیف شیشه را پاک کرد». شایستگان و آراستگان به علم و تقوا که در بالاترین سطح هستند باید شناسایی و دعوت شود تا از آنها درخواست شود تا در موقعیت‌ها قرار گیرند.

وی با ابراز گلایه از لابی کردن برای رسیدن به پست که با اندیشه دینی سازگار نیست، گفت: باید به دنبال شایستگان رفت. لذا رکن سوم در نظام سیاسی وحی پایه عدالت‌خواهی، عدالت گستردگی است و این مسئولیت برعهده همه ما است. اینست که رهبر انقلاب با قلبی آکنده از امید می‌فرمایند «نظام اسلامی محقق است اما با دولت اسلامی فاصله داریم». این فاصله را کم کنیم. کم کردن این فاصله سرمایه اجتماعی را افزایش می دهد. کم کردن این فاصله به جامعه امید و آرامش می‌دهد.

امام جمعه موقت تهران با اشاره به هدف حکمرانی بااین ویژگی‌ها بنابر فرمایش حضرت علی(ع)، بیان کرد: توسعه انسانی به معنای واقعی کلمه و ساخت کشور مدرن با بهترین زیرساخت‌ها و پیشرفت، عالی‌ترین سطح مسئولیت و رسالت برای حکمرانی در تراز نهج‌البلاغه است. این مسئولیت حاکمان در اندیشه حضرت علی(ع) و نظریه دولت در قرآن کریم است و از این کلام امیرالمؤمنان(ع) که اول به توسعه انسانی اشاره می کند و سپس به ساخت کشور تصریح دارند به خوبی استفاده می‌شود که رشد و تعالی، پیشرفت، توسعه و ساخت کشور مدرن ارتقای رفاه عمومی در مدار نظام تعلیم و تربیت و نظام فرهنگی کشور است.

وی ادامه داد: باید مردم از نظر اخلاق، مبانی اعتقادی، بینش سیاسی، دانش، معرفت به سوی قله‌ها حرکت کنند این معنای توسعه انسانی است و این تربیت باید مبتنی بر نظام سیاسی و استقبال بدنه جامعه باشد، یعنی دوسویه است. باید جوانان و مردم عزیز در این مسیر گام بردارند. ظرفیت‌های علمی، اخلاقی، اعتقادی خود را ارتقا ببخشند. من با اطلاع نسبی از شرایط کشور عرض می‌کنم ما در حوزه «توسعه انسانی» در چهار دهه گذشته قدم‌هایی برداشته‌ایم. دانشگاه تهران، ظرفیت متراکم علمی و فرهنگی را با خود دارد. بدنه دانشگاه که تحلیلگران غربی فکر می‌کردند، به دلیل تقابل سنت و مدرنیته با نظام سیاسی دینی فاصله می‌گیرد امروز درکنار نظام اسلامی است. این را با اشراف به این حوزه می‌گویم.

ابوترابی فرد بیان کرد: بدیهی است در هر جامعه‌ای حضور پیدا کنید افرادی هستند که با جریان غالب علمی، فکری و ... همسو نباشند ما هم دغدغه‌ها را داریم. آنها فرزندان ما هستند ما باید راه را برای حرکت به سمت تعالی اقشار جامعه فراهم کنیم. ماباید به گونه‌ای حرکت کنیم که اکثریت بدنه جامعه را در کنار رهبر انقلاب داشته باشیم که تما مهویتش به دانش، علمی، شجاعت و فضایل اخلاقی اوست اگر کاستی است در امثال حقیر است. ما باید حرکات خود را اصلاح کنیم.

وی تأکید کرد: تعلیم وتربیت پایه حرکت جامعه است.

بنابر این گزارش حجت‌الاسلام و المسلمین ابوترابی‌فرد در خطبه دوم با اشاره به اینکه امسال سومین پاییز خشک تهران است، گفت: امسال کاهش ۱۸ درصدی ورودی آب به مخازن سدهای کشور را داشته‌ایم، یعنی یک پنجم از ذخایر کاهش یافته است و آیا مصرف ما به همین میزان کاهش یافته است؟ در شهر تهران، روزانه سه میلیون و 100 هزار متر مکعب، آب شرب مصرف می شود. در هیچ جامعه ای به این اندازه مصرف نمی شود و آب شرب را برای نوشیدن و برنامه های ضروری باید استفاده کرد.

امام جمعه موقت تهران ادامه داد: از نگاه حقیر، مهمترین تهدید کشور، اصل اسراف است. این از مسئله تورم به مراتب مهم تر است. پایه این مصرف غیر عقلایی و منطقی در همه حوزه ها است. باید چند خطبه درباره آسیب‌های مصرف غیر عقلایی و غیرمنطقی انرژی بحث کرد. زیان‌های آن برای امروز و فردا است و باید نظام مدیریت کشور و ملت به اجماع برسند و اقناع شوند و رسانه ملی به تبیین زیان‌های مترتب به این اسراف بپردازد تا یک گفتمان ملی شکل گیرد و یک عزم برای تغییر و هدایت این سرمایه بزرگ در مسیر خلق ثروتی بزرگتر فراهم شود.

وی با تأکید براینکه ریشه بسیاری از مشکلات ما به این بیماری نهادینه شده باز می گردد، افزود: نکته دوم با توجه به اینکه در آستانه سالگرد شهادت «تهرانی مقدم» هستیم. صنعت موشکی کشور مدیون تهرانی مقدم‌ها است. یکی از سرمایه های با ارزش ما که خلق قدرت کرده است، حضور چهره‌های عالم، پرتلاش و پرانگیزه در سپاه و ارتش جمهوری و نیروهای دفاعی و امنیتی است، اگر ما در برابر امپراتور عظیم و این جنگ ترکیبی گستاخانه نظام سلطه و مزدوران می‌توانیم مسیر امنیت و حرکت نظام را هموار کنیم، در سایه بیداری و آگاهی ملت عزیز، دانشگاهیان، دانشجویان و جوانان و نیروهای مقتدریست که در خدمت نظام تلاش می‌کنند.

ابوترابی‌فرد اضافه کرد: جهش نسلی صنعت موشکی، را خدمت ملت و مجامع علمی و دانشگاهی که پشتوانه این حرکت بوده اند تبریک می‎گویم. ساخت موشک قابل مانورپذیر در داخل و خارج از جو زمین با قابلیت عبور از تمام سامانه‌های سپری موشک امروز جهان. این حرکت بدون تردید نقطه عطفی در ساخت درونی قدرت و ارتقای قدرت دفاعی بازدارنده جمهوری اسلامی دارد.

وی ضمن تقدیر و تشکر از رئیس قوه قضاییه در خطابی مهم به گروه‌ها و دسته‌جات‌ها فرمودند «هرفردی، هرابهام، سؤال و انتقاد و یا اعتراضی دارد در خدمت آنها هستیم»، گفت: این مطالبه مردم است. مطالبه مرم اینست که مسئولان باید پاسخگو باشند. باید نقد و اعتراضات را شنید. از سال‌ها قبل رهبری دلسوز و معظم بر گفتگوی چهره به چهره؛ مسئولان با مردم پای فشردند. چرا شما مسئولان از آن فاصله گرفته‌اید؟!

امام جمعه موقت تهران به بیان خاطره ای از انتقاد دانشگاهیان در محضر رهبری و ادبیات مقام معظم رهبری در پاسخ به این نقد، تصریح کرد: اولین جمله ای که سکان‌دار هوشمند انقلاب بیان کردند این بود « اگر ما اینجا آرام و با آسایش و اطمینان نشسته ایم، برای اینست که شما در آن مقام نقد قرار دارد. این موقعیت شماست که به ما آرامش داده است». هستد جوانانی که مسائل کشور را رصد می‌کنند و نقد می‌کنند و بازگو می‌کنند. این موجب آسایش ماست. کجا رفت این نگاه!؟ این جمله ریاست قوه قضائیه از این اندیشه دینی ایشان الهام گرفته است.

وی با تأکید بر اینکه انتقاد واعتراض را می پذیریم واگر در مورد اشتباهی که انجام داده ایم، جایی لازم باشد، اصلاحاتی انجام دهیم حتما انجام می‌دهیم، بیان کرد: ثانیا ضرورت بر ارتقای پیوند دولت و ملت و افزایش این سرمایه اجتماعی است و ثالثا لازمه حکمرانی، اذعان به اشتباهات و خطاها است. لازمه مدیریت و حکمرانی آنست که انسان خطا هم کند «املای نانوشته خطا ندارد».

ابوترابی فرد با اشاره به اینکه تلاش و همت می‌کنیم تا خطاها را به حداقل کاهش دهیم، بیان کرد: بنابراین گفته رئیس قوه قضائیه، درسی برای تمام قوا است. مقامات ما در تمام سطوح و نهادهای حوزه‌های انتظامی و قضائی و امنیتی باید از این سخن الهام بگیرند و رابعا حکایت از عظم راسخ و استوار رئیس دستگاه به عنوان پاسدار حقوق عامه در اشراف به نقاط ضعف و تلاش به رفع آن دارد که بسیار ستودنی است.

وی با اشاره به درخواستی از ریاست دستگاه قضائی به عنوان مسئول حراست از حقوق عامه، افزود: قانون اساسی یکی از وظایفی که برعهده دستگاه قضایی قرار داده است، پشتیبانی از حقوق فردی و اجتماعی و احیای حقوق عامه است. رئیس دستگاه قضا و دستگاه قضا مسئول تحقق بخشیدن به عدالت است. قانون تصریح دارد در موارد تضییع حقوق عامه و تعدی به حقوق به عنوان شاکی و مدعی العموم، باید مستقما ورود پیدا کند. خواهش داریم این مسئولیت را درارتباط با حوادث اخیر به جدی تر مورد توجه قرار دهد.

امام جمعه موقت تهران با تاکید براینکه شیعه و اهل سنت در سراسر جغرافیای ایران؛ سیستان بلوچستان، کردستان و تهران و ...، بدنه پیوند خورده با نظام هستند، تصریح کرد: این اقوام باید بدانند اگر بر آنها کمترین ستمی رفته است، دستگاه قضا مقتدرانه در کنار آنها ایستاده است. ایران یک کشور متحد و یکپارچه است. بنده همواره در راهپیمایی 22 بهمن در مراکز استان‌های مختلف به سخنرانی دعوت شده ام و جشن 22 بهمن با حضور مردم در سنندج، سیستان و بلوجستان و سایر استان‌های مرزی پرشورتر از دیگر نقاط کشور بوده است.

وی با تأکید براینکه اگر اینکه نظام با اقتدار ایستاده است برای آن است که هزاران نفر از نیروهای همکار سپاه و نیروی انتظامی در این استان‌های مرزی، همین شهروندان بلوچ و کرد هستند، بیان کرد: اینها بازوان نظام هستند باید این بازوان را حفظ کرد و توطئه ها را خنثی کرد.

ابوترابی‌فرد در پایان نماز جمعه این هفته تهران از کار بزرگ سربازان گمنام امام زمان(عج) در شناسایی سریع و دستگیری عاملان حرکت انتحاری حرم حضرت احمد بن موسی شاهچراغ(ع) تشکر و قدردانی کرد.