کد خبر: ۴۱۱۵۴۴۵

تاریخ: ۲۸ دی ۱۴۰۱ - ۰۷:۱۱

درس‌نامه‌های نهج‌البلاغه/ ۱

هر فریب‌خورده‌ای مستحق عتاب نیست + فیلم

معاون فرهنگی، آموزشی و پژوهشی اداره کل تبلیغات اسلامی چهارمحال‌وبختیاری با استناد به کلام امیرالمؤمنین(ع) در حکمت ۱۵ از نهج‌البلاغه، روش‌های صحیح برخورد با گرفتاران در فتنه و بلا را تبیین کرد.

حجت‌الاسلام والمسلمین سیدابوالقاسم کاظمی، معاون فرهنگی، آموزشی و پژوهشی اداره کل تبلیغات اسلامی چهارمحال‌وبختیاری در گفت‌وگو با ایکنا، در تبیین مضمون حکمت ۱۵ نهج‌البلاغه، بیان کرد: حضرت امیرالمؤمنین علی(ع) می‌فرمایند: «مَا کُلُّ مَفْتُونٍ یُعَاتَبُ» یعنی همیشه هر فردی که دچار فتنه و گرفتاری و بلا می‌شود، مستحق سرزنش نیست و هر گرفتار در غبار و آلودگی فتنه را نباید عتاب کرد.

کاظمی در خصوص زمینه بیان این حکمت از سوی امیرالمؤمنین(ع)، تصریح کرد: ایشان زمانی این فرمایش را داشتند که عده‌ای از اصحاب پیامبر(ص) که با امام علی(ع) دست بیعت داده بودند در موعد جنگ جمل، همراه حضرت نشدند و عده‌ای از یاران نزد ایشان آمدند و گلایه کردند و گفتند این افراد با عدم حضور در جنگ تخلف کرده‌اند که حضرت در پاسخ آنان این حکمت را بیان فرمودند.

وی ادامه داد: دلیلی که برای عتاب نشدن برخی‌ گرفتاران و فریب‌خوردگان فتنه و بلا می‌توان بیان کرد آن است که یا اساساً سرزنش برای آنان سودی ندارد و تأثيری ایجاد نمی‌کند و یا اینان کسانی هستند که ناخواسته در این گرفتاری قرار گرفته و نقشی در این موضوع نداشته‌اند، یعنی مقصر نبوده و کوتاهی نکرده‌اند بلکه ناخواسته دچار جهل و غفلت شده‌اند و تعمدی در ارتکاب اشتباه نداشته‌اند.

کاظمی در خصوص اغتشاشات و آشوب‌‌های اخیر و تقسیم‌بندی مقام معظم رهبری از افراد درگیر و شرکت‌کننده در این فتنه، بیان کرد: ایشان افراد و عوامل فتنه را به سه دسته «خائن»، «غافل» و «جاهل» تقسیم می‌کنند، لذا تمامی افراد شرکت‌کننده در یک سطح نیستند و با هر گروه باید رفتاری متناسب اتخاذ شود یعنی برخورد عتاب‌آمیز و جدی با خائن صورت گیرد اما غافل و جاهل لزوماً مستحق برخورد و عتاب نیستند و نباید با همگان با یک روش و در یک خط برخورد شود.

این مدرس حوزه و دانشگاه با تأکید بر اینکه این فرمایش حضرت علی(ع) در ابعاد و فضاهای سیاسی بسیار کارآمد و مفید است، افزود: همچنین در ساحت خانوادگی و محیط پیرامونی هر فرد نیز این فراز ارزشمند بسیار به کار می‌آید؛ طبیعی است که هر یک از اعضای خانواده یا گروه همکاران و دوستان و ... ممکن است دچار اشتباهی شوند و انسان مجاز نیست که در قبال این اشتباهات، طرف مقابل خود را عتاب و سرزنش کند.

کاظمی در پایان تصریح کرد: اگر از این فرمایش درس نگیریم و سرلوحه امورمان قرار ندهیم، با چند مشکل ممکن است روبرو شویم، نخست آنکه وقتی فردی ناخواسته یا نادانسته درگیر فتنه‌ و مرتکب اشتباهی شد و از سوی جبهه حق مورد سرزنش و بازخواست قرار گیرد، ممکن است به جبهه مقابل حق بپیوندد حتی اگر از ابتدا گرایشی به این جبهه نداشته است. این فرد سرزنش شده اگر هم گرایشی به جبهه باطل پیدا نکند، یک بی‌منطقی در گفتار سرزنشگران مشاهده خواهد کرد؛ بنابراین نسبت به جبهه حق و حاضران در این جبهه دلسرد می‌شود؛ درواقع، چنین فردی دیگر جزو خودی‌های فعال قرار نخواهد گرفت بلکه خود را جدا می‌داند و نگاه منفی و احساس همراه با تنفر نسبت به جبهه حق پیدا می‌کند.

{$sepehr_media_2821022_400_300}