کد خبر: ۴۱۱۶۴۹۷

تاریخ: ۰۳ بهمن ۱۴۰۱ - ۰۴:۱۴

توصیه‌های علامه شوشتری در بزرگداشت ماه رجب

علامه شیخ جعفر شوشتری در کتاب «فوائد المشاهد» در بزرگداشت ماه رجب می‌گوید: رحمت خداوند در این ماه به شدت فرو می‌بارد و آن به سبب اعمالی است که ما در این ماه به آنها عمل می‌کنیم؛ آماده شوید چه‌بسا ماه رجب امر شما را اصلاح کند.

کتاب «فوائد المشاهد و نتائج المقاصد» یکی از آثار علامه شیخ جعفر شوشتری است که شاگرد وی محمدبن علی اشرف طالقانی در آن مجالس وعظ این عالم شیعی را گردآوری کرده است. مجالس علامه شیخ جعفر شوشتری در این کتاب بر اساس ماه‌های عربی دسته‌بندی شده است.

در این کتاب ۸ مجلس در ماه مبارک رجب از شیخ جعفر شوشتری نقل شده که آنها را در حدود 150 سال پیش در شهر کربلا ایراد کرده است. علامه شوشتری در اثنای سخنان و مواعظ خود در این ماه، توصیه‌هایی به مؤمنان در بزرگداشت ماه رجب بیان کرده است که ترجمه بخشی از این توصیه‌ها را در ادامه می‌خوانید:

علامه در مجلس سوم بیان داشته است «ما اکنون در ماه رجب هستیم، آماده شوید چه بسا ماه رجب امر شما را اصلاح کند. ماه رجب نخستین ماه از ماه‌های حرام است. ماه‌های حرام نزد خداوند حرمت خاصی دارند؛ برای مثال در روز آخر ماه جمادی‌الثانی دیه شخص مقتول برای مثال هزار تومان است، اما در روز بعد یعنی روز اول ماه رجب این دیه به مقدار یک سوم این مبلغ افزایش پیدا می‌کند و ماه‌های حرام دیگر نیز چنین هستند و این به دلیل حرمت این ماه‌ها است.

ما در حال حاضر در ماه رجب به سر می‌بریم تلاش کن که در این ماه در زمره رجبیون باشی. ورود در زمره رجبیون از خلال عبادت‌های فراوان در این ماه به دست می‌آید. عبادت‌ها انواع و اقسامی دارند که از جمله آنها روزه‌داری، اقامه نماز و دعا است، اما درباره ثواب روزه‌داری در حدیث صحیح وارد شده است که خداوند تکریم کسی که در این ماه روزه بگیرد بر خود واجب کرده است. همچنین از دیگر فضیلت‌های روزه‌داری در این ماه این است که خداوند برای کسی که امکان روزه‌داری در این ماه را ندارد یا روزه‌داری برای او سخت است این امکان را فراهم آورده که با صدقه به یکی از فقرا با نیت اینکه به جای روزه داری ماه رجب، قربة الی‌الله صدقه بدهد، اجر و ثواب روزه را می‌نویسد و اگر شخص فقیر بود و امکان صدقه دادن نداشت به اندازه یک مد گندم یا جو صدقه بدهد و اگر باز هم نتوانست تمام این کارها را بکند، تسبیحات وارده در کتاب زادالمعاد را روزی صد مرتبه بخواند تا خداوند ثواب روزه‌داری را به فضل و کرم خود برای این او بنویسد و این تسبیحات چنین هستند: «سبحان الاله الجلیل، سبحان من لاینبغی التسبیح الا له، سبحان الاله الأعز الأکرم، سبحان من لبس العِز و هو له اهل». مقدار لطف خداوند را ببینید.

نوع دیگری از الطاف خداوند متعال در خصوص روزه‌داری مستحب این است که اگر فردی در خانه برادر مؤمنش روزه مستحبی گرفت و او را از روزه‌داری خود خبر کرد و در خانه او افطار خورد‌ خداوند هفتاد برابر به او ثواب می‌بخشد و چنانچه او را نسبت به روزه‌داری خود مطلع نسازد و افطار کند ثواب آن بیشتر است.

یکی از اعمال عجیب در این ماه که بسیار آسان و ساده است، در ادامه بیان می‌کنیم. این عمل ویژگی‌های زیادی دارد و از جمله ویژگی‌های آن ندای الهی است که در روز قیامت متوجه عمل کننده به این عمل می‌شود: «یا عبدی انت حبیبی و سأشفع لک بکل حرف قلته فی حق المؤمنین و المؤمنات» تا جایی که گفته شده است که خداوند به چنین شخصی عطایی می‌بخشد که هیچ چشمی ندیده و گوشی نشنیده است و این عمل آن است: سوره حمد را سه بار بخواند، آیت الکرسی را سه بار بخواند و سوره‌هایی را که با کلمه «قل» آغاز می‌شوند (که 4 سوره هستند) هر کدام را سه مرتبه خواند و سه بار بگوید «سبحان الله و الحمدلله و لا اله الا الله و الله اکبر» و سه بار بگوید: «لا حول ولا قوة الا بالله العلی» و سه بار صلوات بفرستد و سه بار بگوید «اللهم اغفر للمؤمنین و المؤمنات» و چهارصد مرتبه بگوید «استغفرالله ربی و اتوب و الیه».

رجبیون کسانی هستند که در آخرت نور از چهره آنها ساطع می‌شود و تاج‌هایی از مروارید و یاقوت بر سر دارند و در سمت راست هر کدام از آنها هزار فرشته برای بزرگداشت‌شان حضور دارند. از دیگر اعمالی که انسان را در زمره این افراد بزرگوار وارد می‌کند زیارت امام مظلوم حضرت سیدالشهدا علیه السلام است. در روایت وارد شده است که هر کس در ماه رجب امام حسین(ع) را زیارت کند بهشت بر او واجب می‌شود و همچنین این فضیلت برای نیمه ماه رجب نیز ذکر شده و فضیلت زیارت در نیمه ماه رجب بیش از زیارت شب اول ماه رجب است».

علامه شیخ جعفر شوشتری همچنین در مجلس هفتم خود درباره عمل ام داوود که از اعمال نیمه ماه رجب است نیز می‌گوید:

«رحمت خداوند در این ماه به شدت فرو می‌بارد و آن به سبب اعمالی است که ما در این ماه به آنها عمل می‌کنیم، به ویژه رحمت الهی در این ماه به واسطه عمل ام داوود نصیب افراد می‌شود و این عمل استفتاح (گشایش طلبیدن) نامیده می‌شود، چرا که قیام به این عمل، گشایش اموری که انسان از آنها ناامید شده، در پی دارد، از این رو به عمل استفتاح نامیده شده است. این عمل فواید بزرگی دارد که از جمله آنها دفع دشمن و گشایش در امور دنیوی است.

اگر سؤال پرسیده شود که آیا جایز است انسان این عمل را برای امور دنیوی مباح انجام دهد یا خیر؟ پاسخ این است که این کار جایز است و ضرری ندارد. خداوند در این اعمال نفع دنیوی نیز قرار داده است. غرض از این اعمال وجه‌الله است، اما خداوند در ضمن این غرض این فواید را نیز قرار داده است. تفصیل عمل این است که در شب ۱۳ این ماه نیت کن که این عمل را که شامل سه روز روزه و نماز و قرائت قرآن است قربة الی‌الله برای طلب وسعت در روزی یا عمر یا موارد مباح دیگر به جا بیاورم. لطف خداوند چنان است که حتی اگر روزه قضا بر عهده داری چنان که این نیت را داشته باشی، همان ثواب عمل استفتاح برای تو منظور می‌شود.

منبع: کتاب «فوائد المشاهد و نتائج المقاصد»، ج 2، صفحات 516 تا 518 و 551 تا 552.