کد خبر: ۴۱۲۹۸۹۳

تاریخ: ۰۵ فروردين ۱۴۰۲ - ۲۳:۰۰

آیت‌الله فاضل لنکرانی:

حب دنیا را در ماه رمضان از دل خارج کنیم

آیت‌الله فاضل لنکرانی گفت: در ماه رمضان باید حب دنیا را از دل خارج کنیم، ادب ضیافت همین است که انسان در مهمانی خدا فقط به یاد خدا باشد، فقط یاد صاحب این ماه باشیم و او را حاکم و مسلط بر قلب و اعمال خود کنیم.

به گزارش ایکنا به نقل از روابط عمومی مرکز فقهی ائمه اطهار(ع)، آیت‌الله محمدجواد فاضل لنکرانی امروز 5 فروردین ماه در ابتدای درس خارج فقه بررسی فقهی بیمه با اشاره به فرارسیدن ماه مبارک رمضان اظهار کرد: خدای تبارک و تعالی را شکرگزاریم که ما را در این ماه ضیافت وارد فرمود و باید با همه وجود عاجزانه از محضر ربوبی‌اش تقاضا کنیم که ما را با امن و سلامت از این ماه خارج کند، هم این ماه را برای ما سالم بدارد «اللَّهُمَّ سَلِّمْهُ لَنَا وَ سَلِّمْنَا فِيهِ» و هم ما را در این ماه سالم قرار بدهد «وَ تَسَلَّمْهُ مِنَّا فِي يُسْرٍ مِنْكَ وَ عَافِيَة» و این ماه را که به منزله امانتی است که در اختیار ما قرار داده در پایان ماه از ما سالم تحویل بگیرد.

وی ادامه داد: توجه دارید باید خود خدای تبارک و تعالی به ما عنایت کند که این ماه را چگونه و با چه اعمال و ادعیه‌ و نمازهایی...، سپری کنیم این مطلب خیلی مهمی است. رضوان خدا بر امام خمینی(ره) باد که چقدر روی کلمه ضیافت که ریشه‌اش در فرمایش پیامبر اکرم(ص) است تکیه می‌کردند، ما چه مقدار توجه به این ضیافت و آداب ضیافت و شرایط ضیافت داریم؟ در این ضیافت از ناحیه مهمان که ما هستیم اعمالی مثل روزه، برای آنها که قدرت دارند و مریض نیستند، نماز، قرائت قرآن، دعا، مناجات، شب زنده‌داری، باید انجام شود.

استاد حوزه علمیه گفت: در دعای امام جواد(ع) در شب اول ماه مبارک رمضان بر حسب آنچه که مرحوم سید در اقبال آورده و مرحوم محدث قمی هم از ایشان نقل می‌کند و در مضامین دعاهای دیگر هم فراوان است چنین می‌خوانیم: «اَللَّهُمَّ أَعِنَّا عَلَى صِيَامِهِ وَ وَفِّقْنَا لِقِيَامِهِ‏» خدایا ما را بر روزه‌داری و شب‌زنده‌‌داری این ماه کمک کن. یعنی در انجام عبادات این ماه خدا باید به ما کمک کند. چه‌بسا ماه رمضان تمام ‌شود و چنانچه به خود مراجعه‌ای ‌کنیم، ‌ببینیم نماز شب‌های ماه رمضان را هیچ نخواندیم، قرائت قرآن در ما هیچ نورانیتی ایجاد نکرد! لذا اول ماه مبارک رمضان این دعا را باید زیاد بخوانیم‌.

به بهانه کمترین بیماری روزه را کنار نگذاریم

آیت‌الله فاضل لنکرانی ابراز کرد: برخی از مردم با کمترین بهانه‌ای روزه نمی‌گیرند، می‌گوییم چرا روزه نیستید؟ می‌گویند زخم معده داریم، درست است در مواردی که خوف ضرر هم باشد فقه اجازه نمی‌دهد و چه بسا آن روزه حرام باشد، ولی اینکه آدم به راحتی بخواهد تکلیف به این مهمی را کنار بگذارد نباید چنین روحیه‌ای در انسان به وجود آید.

وی بیان کرد: امام جواد‌(ع) در این دعا عبارات خیلی خوب و مهمی دارد بعد از آنکه می‌فرماید‌: «اللّهُمَّ يا مَنْ يَمْلِكُ التَّدْبيرَ وَ هُوَ عَلى كُلِّ شَيْ‏ءٍ قَديرٌ، يا مَنْ يَعْلَمُ خائِنَةَ الأَعْيُنِ وَ ما تُخْفي الصُّدُورُ، وَ تُجِنُّ الضَّميرُ وَ هُوَ اللَّطيفُ الْخَبير» عرض می‌کند «اللَّهُمَّ اجْعَلْنَا مِمَّنْ نَوَى فَعَمِلَ‏» من را از کسانی قرار ده که وقتی نیّت می‌کنم به آن عمل نمایم، اینکه گفته شده «إِنَّمَا الْأَعْمَالُ بِالنِّيَّات‏»، ما نیت این کار را داشتیم و خدا ثوابش را می‌دهد حرف درستی است، اما از همین طریق هم گاهی شیطان وارد شده و مانع می‌شود از اینکه انسان عملی انجام بدهد، «وَ لَا تَجْعَلْنَا مِمَّنْ شَقِيَ فَكَسِلَ‏» من را از شقاوتمندانی که دائماً کسالت بر او عارض است، قرار نده، «وَ لَا مِمَّنْ هُوَ عَلَى غَيْرِ عَمَلٍ يَتَّكِلُ اللَّهُمَّ صَحِّحْ أَبْدَانَنَا مِنَ الْعِلَل‏» اول ماه رمضان از خدا می‌خواهد که وجود من را از هر مریضی حفظ کن. این درخواست ها کشف از عشق زیاد به عبادت خداست.

طلب قدرت انجام عبادات را از خدا داشته باشیم

وی ادامه داد: انسان باید دعا کند خدایا بیمار نشوم که مبادا نتوانم روزه بگیرم و به خوبی عبادت تو را انجام دهم «وَ أَعِنَّا عَلَى مَا افْتَرَضْتَ عَلَيْنَا مِنَ الْعَمَلِ حَتَّى يَنْقَضِيَ عَنَّا شَهْرُكَ هَذَا وَ قَدْ أَدَّيْنَا مَفْرُوضَكَ فِيهِ عَلَيْنَا» اصلاً انسان هر عبادت و عملی، حتی نیّت خیر هم بخواهد بکند تا خدا اراده نکند نمی‌شود، این روشن است که در همه امور باید خدا اراده کند. البته اگر انسان از خدا طلب یاری کند، خدا هم کمک می‌کند. «اللَّهُمَّ أَعِنَّا عَلَى صِيَامِهِ وَ وَفِّقْنَا لِقِيَامِهِ وَ نَشِّطْنَا فِيهِ لِلصَّلَاة» این تعبیر خیلی زیباست، بعضی از تعبیرات انسان را متحول می‌کند، خدایا در ماه رمضان برای نماز یک نشاط دیگری به من عنایت کن تا خضوع و خشوع و دریافتم از تو بیشتر باشد. علامت قبولی‌ نماز این است که در حال نماز انسان چیزی را از خدا دریافت کند ولو خوفی باشد که بر وجودش عارض شود، ولو حقارت خودش و عظمت خدا را بیشتر باور کند. از خواندن نماز خسته نشود.

عضو جامعه مدرسین حوزه گفت: ما غالباً نماز خود را با خستگی می‌خوانیم چون می‌خواهیم رفع تکلیف بشود! اما امام جواد‌(ع) می‌فرماید: «وَ نَشِّطْنَا فِيهِ لِلصَّلَاة» در این ماه نشاط برای نماز به ما بده، طوری که وقتی نماز می‌خوانیم و با خدا حرف می‌زنیم گویی از فرط نشاط بال درمی‌آوریم. آداب ضیافت همین است، وقتی انسان با خدا صحبت می‌کند، وقتی انسان قرآن می‌خواند، عروج و نشاطی را در وجودش احساس کند.

رئیس مرکز فقهی ائمه اطهار (ع) ابراز کرد: البته باید مراقب باشد گرفتار غرور نشود، چون این نشاط بلا فاصله برای آدم غرور می‌آورد که من هستم با خدا چنین ارتباطی دارم، باید بگوئیم خدایا این عملی نیست که قابل عرضه به محضر تو باشد، من عملی ندارم، به فرمایش امام خمینی که این تعبیر را به همه ما یاد ‌دادند ما خودمان که هستیم که عبادتمان ارزشی داشته باشد؟ در ماه رمضان این باورها را در خود زیاد کنیم، باور به اینکه چیزی نیستیم، کسی نیستیم، عملی نداریم، هر چه آدم خدا را بیشتر باور کند به ضعف و حقارت خودش بیشتر پی می‌برد.

حب دنیا را از دل بیرون کنیم

ادامه داد: در ماه رمضان باید حبّ دنیا را از دل خارج کنیم، ادب ضیافت همین است که انسان در مهمانی خدا فقط به یاد خدا باشد، فقط یاد صاحب این ماه و صاحب خودمان باشیم و او را حاکم و مسلط برقلب و اعمال خود کنیم، دنبال دنیا و کسب مقام نباشیم، دنبال تقرب به خدا باشیم، ماه رمضان برای همین است.

استاد حوزه علمیه قم افزود: «وَ لَا تَحْجُبْنَا مِنَ الْقِرَاءَة» خدایا بین ما و قرائت کتابت حجاب قرار نده، انسان قرآن را با ولع باز کند و با نشاط آن را بخواند و ببیند چه چیز در این چند آیه نصیبش شد، افزون بر آن نورانیتی که خود قرآن، نگاه به قرآن و خواندن قرآن دارد، چه چیز جدیدی خدا نصیبش کرد. وقتی حجاب کنار برود باب فهم باز شده و درک آغاز می‌شود و انسان نکات جدیدی را می‌فهمد. وی بیان داشت: «اللَّهُمَّ لَا تُسَلِّطْ عَلَيْنَا وَصَباً وَ لَا تَعَباً وَ لَا سَقَماً وَ لَا عَطَبا»خدایا خستگی و رنج و مریضی را بر من مسلط مکن، حتماً موفق به خواندن این دعا بوده‌اید. درست است که نوشته این دعا را شب اول ماه رمضان بخوانید اما این باید ذکر هر روز ما باشد که خدایا مرا بر صیام و قیام و قرائت و مناجات و ذکر و تقرب به خودت کمک کن.

توفیق اعانت الهی

آیت‌الله فاضل لنکرانی تصریح کرد: این وادی وادی‌ای نیست که انسان بگوید من با اراده قطعیه خودم می‌خواهم وارد آن بشوم، ابداً. من حتی معتقدم نماز خواندن در همان وقت فضیلت هم باید با اعانت خدا باشد، نمی‌شود گفت من خودم اول وقت مراقبت کردم، باید خدا اراده کند و این وادی یک وادی عجیبی است و بحث جبر و این گونه امور هم نباید در این میدان‌ها بیاید، این میدانی است که علة العللش توفیق و اراده خداست، البته به حسب ظاهر ما هم باید یک همت و اراده‌ای نیز داشته باشیم، ولی علة العللش همان توفیقی است که خدا باید به انسان بدهد.

وی افزود: در این اوایل ماه مبارک رمضان از خدای تبارک و تعالی عاجزانه می‌خواهیم که به بهترین نحو از ما پذیرایی کند و آنچه را که به بهترین اولیاء خود و به بهترین مقرّبین خود در این ماه عنایت می‌کند، به همه ما عنایت بفرماید.