کد خبر: ۴۱۷۷۱۱۳

تاریخ: ۰۱ آبان ۱۴۰۲ - ۱۳:۵۴

بررسی سبک‏‌های یاری ‏طلبی از خداوند در شماره جدید «پژوهشنامه روان‌شناسی اسلامی»

هجدهمین شماره از دوفصلنامه «پژوهشنامه روان‌شناسی اسلامی» از سوی پژوهشگاه قرآن و حدیث منتشر شد. در این شماره «سبک‏‌های یاری ‏طلبی از خداوند» مورد بررسی قرار گرفته است.

به گزارش ایکنا، این دوفصلنامه، به صاحب امتیازی پژوهشگاه قرآن و حدیث با 6 مقاله شامل  «ساختار عاملی مقیاس جهت‌گیری مذهبی: نسخه سوم»، «سبک‌های یاری‌طلبی از خدا: تدوین مدل مفهومی روان‌شناختی بر اساس منابع اسلامی»، «روان‌شناسی اسلامی در ایران: گذشته، حال و آینده»، «اثربخشی درمان بخشودگی مبتنی بر دین و معنویت در کاهش تعارضات زناشویی زنان دارای همسر معتاد»، «رابطه ابعاد دینداری و تاب‌آوری با میانجیگری امید و سبک‌های مقابله‌ای» و «مقایسه سبک زندگی اسلامی، سازگاری اجتماعی و کیفیت زندگی خانواده‌های دارای ماهواره و بدون ماهواره شهر تبریز» منتشر شده است.

در بخشی از مقاله «سبک‏‌های یاری ‏طلبی از خدا: تدوین مدل مفهومی روان‏شناختی بر اساس منابع اسلامی» آمده است: توجه به عوامل معنوی و مذهب، نقش بنیادینی در سلامت روانی و حتی جسمی افراد دارد. یاری ‏طلبی از خداوند که در منابع اسلامی از آن با تعبیر «استعانت از خدا» یاد می ‏شود از جمله این عوامل است که همواره درباره آن بررسی‌‏هایی انجام شده است. پژوهش حاضر با هدف تدوین مدل مفهومی سبک‏‌های یاری‏ طلبی از خداوند بر اساس منابع اسلامی (قرآن و حدیث) انجام شد. به منظور استخراج مؤلفه‌های مفهومی سبک‏‌های یاری‏ طلبی از خداوند در متون اسلامی از روش تحلیل محتوای کیفی استفاده شد.

همچنین می‌خوانیم: بدین‏ منظور متون اسلامی مرتبط با موضوع پژوهش در آیات و روایات طبقه‌بندی‏ شده در کتاب نهج الدعاء انتخاب شد. برای تعیین مؤلفه‏‌های مفهومی از مقوله‌‏بندی کدها و مرکزی‌‏سازی مفاهیم استفاده شد. مؤلفه‏‌های استخراج‏ شده به همراه مستنداتش به متخصصان در علوم دینی و روان‏شناسی ارائه شد و از این طریق روایی محتوایش تأیید شد. یافته‏‌های پژوهش نشان داد سبک‏‌های یاری ‏طلبی از خداوند بر اساس متون اسلامی بر پنج شیوه اصلی شامل مناسکی، ابراز بدنی، موقعیتی، مقابله‌‏ای و جبران‏ کننده متمرکز است. مجموع ویژگی‌‏های افراد در این پنج شیوه، سبک یاری‏ طلبی از خداوند را در آنها نشان می‌دهد.

در بخشی از مقاله «رابطه ابعاد دینداری و تاب‏‌ آوری با میانجی‏گری امید و سبک‌‏های مقابله‌ای» نیز آمده است: پژوهش حاضر در صدد بررسی رابطه ابعاد دینداری و تاب ‏آوری با میانجی‏گری امید و سبک‏‌های مقابله‌ای است. بدین منظور برای تعدادی از کاربران فارسی‏ زبان شبکه‌های اجتماعی (روبیکا، سروش، ایتا، واتساپ و تلگرام) پرسش‏نامه‌‏هایی ارسال شد. 202 نفر به ‏اختیار پرسش‏نامه را پُر کردند. پرسش‏نامه‌های پژوهش شامل پرسش‏نامه سنجش دینداری گلاک و استارک، پرسش‏نامه تاب‏ آوری کانر و دیویدسون، پرسش‏نامه امید اسنایدر و پرسش‏نامه سبک‏‌های مقابله‌ای بلینگز و موس بود.

یافته‌‏ها نشان داد در همبستگی دو به دو بین دینداری و تاب ‏آوری، تاب ‏آوری و امید، و تاب ‏آوری و سبک‏‌های مقابله‏‌ای رابطه مستقیم و معنادار وجود دارد. همچنین در رابطه با مسیرها در مدل پیشنهادی، مسیر بین دینداری و امید، و مسیر امید و تاب‏ آوری (مسیر بین دینداری و تاب ‏آوری از طریق میانجی امید) تأیید شد. اما مسیرهای دیگر یعنی بین تاب ‏آوری و دینداری، یعنی از طریق میانجی سبک مقابله و مسیر مستقیم تأیید نشد. این یعنی دینداری‌ای که از آن امید حاصل شود یا در آن امید وجود داشته باشد موجب تاب ‏آوری می‌‏شود.