کد خبر: ۴۱۸۷۵۲۴

تاریخ: ۲۱ آذر ۱۴۰۲ - ۱۴:۲۲

علیرضا زالی در اختتامیه سوگواره روایت اربعین:

پیاده‌روی اربعین ترجمان فرهنگسازی و تمدن‌سازی است

رئیس دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی در مراسم اختتامیه سوگواره روایت اربعین عنوان کرد: امروز اربعین از یک مراسم مناسکی آیینی صرف، عبور کرده و به یک نماد قدرت نرم و ترجمانی از فرهنگسازی و تمدن‌سازی تبدیل شده است.

مراسم اختتامیه دومین سوگواره بین‌المللی روایت اربعین 20 آذر به همت نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی در دانشکده داروسازی دانشگاه برگزار شد.

در این برنامه علیرضا زالی؛ ریاست دانشگاه علوم پزشکی سخنرانی کرد و گفت: در سالیان اخیر اربعین به یک نماد پرافتخار از قدرت نرم شیعه تبدیل شده است. امروز اربعین از یک مراسم مناسکی آیینی صرف عبور کرده و به یک نماد قدرت نرم و ترجمانی از فرهنگسازی و تمدن‌سازی تبدیل شده است. امروز اربعین را عینیتی از یک نهاد تمدن‌ساز در نظر بگیرید که به فرهنگسازی و ترویج فرهنگ ایثار و شهادت و از خودگذشتگی، صمیمیت، مهروزی و شفقت که همه از شقوق فرهنگ فاخر اربعینی است می‌پردازد.

زالی در ادامه به ویژگی‌های دومین سوگواره روایت اربعین اشاره کرد و یادآور شد: خوشحالیم که امسال دومین سوگواری روایت اربعین برگزار شد. این سوگواری چند ویژگی دارد؛ یکی اینکه بین المللی است، فضایش فضای بسیطی برای پذیرش همه است و هر کس به خاندان عصمت تعلق خاطر دارد کنشگر و دعوت‌شده است و قوم و نژاد و سلیقه مطرح نیست. نکته دوم وجه غالب دانشجویی است. ذات دانشجو فعال بودن، کنشگر بودن، نگاه نقادی و نگاه تحلیلی است. وجه پررنگ دانشجویی این سوگواره هم به طراوت و شادابی و تنوع‌بخشی به این سوگواره کمک می‌کند. وجه سومش این است که امسال زمینه‌های هنری بیشتری برای جلب مشارکت هنرمندان فراهم شده است. امروز تعبیری وجود دارد به نام انسان رسانه که مفهوم اجتماعی جدیدی است. می‌گویند امروز به دلیل توسعه تکنولوژی‌های جدید هر انسان به یک رسانه تبدیل شده است. واقعا هم همینطور است. شما یک موبایل دستت هست می‌توانی یک رسانه شوی. با نگاه انسان رسانه که نگاه مدرنی است در حوزه اربعین این فرصت برای ما فراهم شد.

وی در پایان گفت: ما باید به سمتی حرکت کنیم اربعین به عنوان نماد قدرت نرم شیعی، یک عنصر فرهنگ‌ساز و تمدن‌ساز مطرح شود. در سالیان اخیر بالندگی و تطور و تکامل جریان معنوی در حوزه اربعین به حد بالایی از رشد و نمو رسیده که امروز اربعین به یک عنصر تمدن‌ساز تبدیل شده و اگر کمتر از این به اربعین فکر کنیم نگاه فروگرایانه است.

نقش اربعین در تمدن‌سازی

در این برنامه حجت‌الاسلام و المسلمین فاطمی‌پور، معاون سیاسی و فرهنگی نهاد نمایندگی رهبری در دانشگاه‌ها سخنرانی کرد و گفت: مسئله اولی که می‌خواستم به آن اشاره کنم مسئله اربعین است. چرا اربعین مهم است؟ اربعین چه نقشی در تاریخ اسلام و تمدن‌سازی دارد و چرا با سیدالشهدا(ع) گره خورده است؟ اینها موضوعاتی است که حتما باید درباره آن صحبت کرد. اگر بخواهم از زاویه تمدن‌سازی به اربعین نگاه کنم باید عرض کنم ارزش اربعین به سنت‌هایی است که می‌سازد. اربعین و زیارت سیدالشهدا با شکلی که امروز اتفاق می‌افتد یکسری سنت‌ها دارد که بسیار مهم است؛ مولفه‌هایی مثل ایثار، مثل گذشت، مثل فداکاری، مثل بار دیگران را برداشتن، مثل خدمت به دیگران کردن، مثل خود را ندیدن و دیگران را دیدن. اینها مولفه‌هایی است که هر کس قدم در مسیر زیارت اربعین گذاشته باشد هزاران مصداق آن را دیده و این دیدن مصادیق خود به خود فرهنگساز است. این عطر خوش در جامعه اسلامی پراکنده می‌شود و نمی‌شود جلویش را گرفت.

وی در ادامه به نقش اربعین در فرهنگسازی اشاره کرد و عنوان کرد: اگر به جامعه امروز نگاه کنیم نیاز به ساخت جامعه داریم، نیاز به رشد، نیاز به پیشرفت، نیاز به اینکه هر روز جامعه بهتر از دیروز جامعه باشد. راهی برای ساخت جامعه به جز ساخت آحاد جامعه وجود ندارد و آحاد جامعه در پروسه فرهنگ‌سازی تربیت می‌شوند و نقش اربعین در فرهنگسازی نقش بسیار مهم و اساسی است.

وی تاکید کرد: زیارت فارغ از پاداش‌های آن چه فایده‌ای برای من دارد؟ وقتی من به زیارت می‌روم برایم سوال پیش می‌آید که این شخص کیست و چه اتفاقی برای او افتاده لذا نسبت به او شناخت پیدا می‌کنم. وقتی شناخت پیدا کردم محبت و علاقه از درون می‌جوشد. جوشش این عشق و علاقه و محبت من را به سمت تبعیت از امام می‌برد. وقتی ما می‌فهمیم کسی خیلی باسواد و حاذق است حرفش را می‌پذیریم. اگر من امام حسین(ع) را شناختم و محبت نسبت به امام حسین(ع) پیدا کردم شناخت و محبت موجب تبعیت می‌شود، باعث پیروی می‌شود. نهایتا اگر کسی پیرو ولی خدا شد، دنباله‌رو مسیر ولی خدا شد نهایتا یک قله‌ای برایش ترسیم می‌شود که آن قله، قله معیت با ولی خدا است یعنی آدمی که معرفت و محبت و تبعیت پیدا کرد به مقام معیت می‌رسد و آنگاه همراه امام خواهد بود.

پرداختن به اربعین سلفی‌گری نیست

در این برنامه حجت الاسلام و المسلمین علی خدیوی؛ مسئول نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی سخنرانی کرد و گفت: بحث روایتگری با اسلام متولد شد و شیعه هیچ وقت روایت را تعطیل نکرد. چه امیرالمومنین(ع) که قلم برداشت و آیات وحی را ثبت می‌کرد یا صحیفه فاطمه زهرا(س) به قلم امیرالمومنین(ع) ثبت شد و چه بقیه محدثین و بزرگان که از همان اول مسئله روایت را جدی گرفتند. درست است در تاریخ شیعه قرن چهارم و قرن دوازدهم اوج روایت شیعه است و کتب اربعه شیعه در قرن پنجم شکل می‌گیرد و بحارالانوار در قرن دوازدهم نوشته می‌شود ولی هیچ وقت فرهنگ شیعه از روایتگری دور نیفتاد و از آن غفلت نکرد ولو اینکه حکومت‌های مختلفی از این مسئله پیشگیری می‌کردند. در عین حال انسان‌های فراوانی رنج سفر کشیدند تا حدیثی را از اهل بیت(ع) ثبت کنند.

وی افزود: می‌خواهم بگویم چرا ما به روایت اربعین پرداختیم. ما احساس کردیم نسبت به این مسئله یک مسئولیت داریم و آن اینکه کار زیبایی در دنیا دارد افتاق می‌افتد و آیندگان از ما خواهند پرسید شما که در غدیر نبودید تا غدیر را خوب ثبت کنید تا در حق امیرالمومنین ظلم نشود، ولی می‌توانستید حرکت سی میلیونی انسان‌ها در اربعین را ثبت کنید تا تاریخ از آن استفاده کند. ما احساس کردیم دارد اتفاقی برای آینده می‌افتد نه برای گذشته. روایت اربعین سلفی‌گری نیست. ما برای یک مسئله مربوط به گذشته بزرگداشت برگزار نمی‌کنیم بلکه اربعین مربوط به امروز و آینده است.