کد خبر: ۴۲۰۳۲۸۲

تاریخ: ۱۳ اسفند ۱۴۰۲ - ۱۳:۴۷

یوسفعلی میرشکاک:

شاعران امروزی چون پیشینیان نگهبانان زبان نیستند

شاعر و پژوهشگر حوزه ادبیات با اشاره به اینکه در روزگار ما برخلاف گذشته شاعران نگهبانان زبان نیستند خاطرنشان کرد: امروز رسانه‌های فراگیر دیداری و شنیداری به جای شاعران نشسته‌اند.

به گزارش ایکنا به نقل از دفتر پاسداشت زبان فارسی حوزه هنری، یوسفعلی میرشکاک، شاعر، پژوهشگر و عضو هیئت‌داوران پنجمین جایزۀ «فارسی‌سینما» در چهل‌ودومین جشنوارۀ فیلم فجر درباره تاثیر و کارکرد این جایزه «فارسی‌سینما» بر سینما اظهار کرد: سعی دفتر پاسداشت زبان فارسی حوزه هنری در توجه به زبان فیلم‌ها و تعلق جایزه به آن‌ها ممکن است به زودی ثمربخش نباشد اما تردیدی نیست که اگر تداوم پیدا کند، تاثیری عمیق بر کار فیلمنامه نویسان و کارگردانان خواهد گذاشت.

وی در ادامه زبان درجهان کنونی را مغلوب تصویر و تکنیک دانست و تصریح کرد: بحران زبان به جایی رسیده که امکان تفکر را دشوار کرده و تفهیم و تفاهم را به محال نزدیک کرده است. مولای متقیان می فرماید بشر بدون زبان جیفه(مردار) است. آیا در تمام کشورها و به‌ویژه کشورهای جهان سوم می‌شود با پریشانی زبان مبارزه کرد؟

این شاعر در ادامه با اشاره به اینکه در روزگار ما برخلاف گذشته شاعران نگهبانان زبان نیستند خاطرنشان کرد: رسانه‌های فراگیر دیداری و شنیداری به جای شاعران نشسته‌اند و عهده‌دار چند و چون زبان کسانی هستند که تفاوت و تمایزی از توده‌‎های فاقد هویت ندارند. با این مشکل، که گواه بحران فرهنگ و اخلاق است، چه باید کرد؟

میرشکاک، یکی از راه‌های مقابله با این وضع را جدی گرفتن زبان سینما دانست و گفت: سینما و به عبارت دقیق‌تر فیلم و سریال در روزگار ما نه تنها آموزگار منش و بینش صورت غالب مردم شده بلکه آموزگار زبان آنها است. از همین رو، پرداختن به  زبان و چند و چون آن، یکی از وظایف نهادهای فرهنگی و هنری است.

سینماگران گیشه را فدای سلامت زبان نمی‌کنند

این داور جایزه فارسی سینما با اشاره به اینکه نمی‌توان از سینماگران توقع داشت که گیشه را فدای سلامت زبان کنند خاطر نشان کرد: چاره‌اندیشی برای زبان، وظیفه آموزش و پرورش است، اما می‌شود به زبان و تمام ساحات آن درسینما توجه کرد و دست‌اندرکاران این صناعت را برانگیخت که نگران انحطاط زبان باشند و با مبتذل شدن زبان در فیلم از در موافقت درنیایند هرچند که ابتذال زبان، مایه استقبال توده‌های علاقمند به سینما باشد.

میرشکاک درادامه با اشاره به اینکه ما در عصری به سر می‌بریم که تحکم بی‌تأثیر است اظهار کرد: جلب کردن توجه اهل فن به زبان و برای این توجه تمایز قائل شدن، کم و بیش مؤثر واقع می‌شود. این پژوهشگر ادبی سلامت و بیماری زبان را یکسره در گروی سینما ندانست و تصریح کرد: سینما به عنوان فراگیرترین و مؤثرترین پدیده‌ای که در خرد و روان انسان (به معنای عام لفظ) تصرف می‌کند، باید بیش از پیش جدی گرفته شود.

میرشکاک با اشاره به اینکه سینمای هالیوود طی کمتر ازیک قرن توانست در تمام جهان مردم را همرنگ کند گفت: سینمای هالیوود آنچه فرهنگ آمریکایی می‌نامیم را نه تنها بر مشرق زمین بلکه در اروپا نیز رواج داد و هرچند امثال ژان بودریار، جامعه‌شناس، فیلسوف و نظریه‌پرداز پسامدرنیته و پساساختارگرایی، نوشتند و پرهیز دادند، اما کاری از پیش نبردند. میرشکاک ادامه داد: بازگرداندن مردم از راهی که هالیوود گشوده، محال است اما می‌توان با توجه به زبان فارسی در منش و بینش مردم نیز تصرف کرد و از دشواری رسیدن به مقصود مأیوس نشد.

میرشکاک در پایان اظهار کرد: از این معنا غافل نیستیم که زبان همچون اخلاق در گرو معاش است اما حتی اگر خردک شرری از هویت ویژه قوم ایرانی باقی مانده باشد، می توان از آن آتشی برافروخت.

هیئت‌داوران پنجمین جایزۀ «فارسی‌سینما» در چهل‌ودومین جشنوارۀ فیلم فجر متشکل از آزیتا افراشی، محمود توسلیان، مجید رضابالا، احمد شاکری، مهدی صالحی، ناصر فیض، هادی مقدم‌دوست و یوسفعلی میرشکاک، فیلم‌های آغوش باز، پروین، پرویزخان و صبح‌اعدام را به عنوان فیلم‌هایی که از لحاظ کاربرد زبان فارسی درخور تقدیرند معرفی کردند.

قابل توجه است، آیین اختتامیه این جایزه بزودی با تقدیر از فیلم‌های برگزیده و برنامه‌های دیگر این آیین برگزار خواهد شد.