کد خبر: ۴۲۱۹۳۶۳

تاریخ: ۱۲ خرداد ۱۴۰۳ - ۱۰:۱۷

رئیس آکادمی مطالعات ایرانی لندن:

ابعاد عرفانی امام(ره) به درستی معرفی نشده است

سیدسلمان صفوی در سوگواره ادبی «اماما تسلیت» با بیان آنکه امام خمینی(ره)؛ عارف، فیلسوف، فقیه جامع‌الشرایط و سیاستمدار بی‌مانندی بودند تصریح کرد: متاسفانه ابعاد فلسفی و عرفانی امام(ره) هنوز به درستی معرفی و شناخته نشده است.

به گزارش ایکنا؛ سوگواره ادبی «اماما تسلیت» به مناسبت ایام سی‌وپنجمین سالگرد ارتحال حضرت امام خمینی(ره) با حضور جمعی از اهالی ادب حوزه ایران فرهنگی با مدیریت علیرضا قزوه و اجرای سیدمسعود علوی‌تبار، شامگاه جمعه، ۱۱ خرداد؛ به میزبانی گروه بین‌المللی «هندیران» برگزار شد.

ملاصدرا و ابن‌عربی؛ ستون‌های اصلی تفکر علمی امام(ره)

سیدسلمان صفوی، رئیس آکادمی مطالعات ایرانی لندن در ابتدای این جلسه، ضمن پرداخت به بُعد فلسفی و عرفانی حضرت امام راحل(ره) گفت: امام خمینی(ره) عارف، فیلسوف، فقیه جامع‌الشرایط و سیاستمدار بودند. متاسفانه ابعاد فلسفی و عرفانی ایشان هنوز به درستی معرفی و شناخته نشده است.

وی با بیان آنکه «حکمت متعالیه صدرالمتالهین»، «عرفان اسلامی با محوریت محی‌الدین ابن‌عربی» و «فقه جواهری با توجه به مقتضیات زمان و مکان»؛ ستون‌های اصلی تفکر علمی امام خمینی(ره) هستند خاطرنشان کرد: امام خمینی(ره)، به استناد تاریخ حوزه علمیه قم و کتب معظم‌له، استاد عالی‌رتبه تدریس «فصوص‌الحکم» ابن‌عربی، «اسفار اربعه» صدرالمتالهین و «فقه جواهری» بودند.

شور متفاوت داغ رحلت امام(ره) با داغ غزه و شهدای خدمت

سیدمسعود علوی‌تبار، شاعر و فعال فرهنگی به عنوان دیگر سخنران این محفل در بخشی از سخنان خود خاطرنشان کرد: ارتحال ملکوتی حضرت امام خمینی(ره)،  سنگین‌ترین داغی بود که انقلاب و ملت ایران به خود دیده است. سی‌وپنج سال پیش در چنین ایامی، ملت ایران پدر معنوی و پیشوای بزرگ خود را از دست داد. ولی این داغ‌های سنگین و این زخم‌های گران هیچگاه اراده ملت شریف ایران را سست نکرد و ملت آگاه و ولایت‌پذیر ایران اسلامی همچنان مقتدر و توانمند در صحنه‌های مختلف جهانی، آرمان‌های انقلاب و اسلام را اشاعه و تحقق می‌بخشند.

علوی‌تبار با تاکید بر این مهم که امسال، مراسم ارتحال حضرت امام (ره) متفاوت از دیگر سال‌ها برگزار خواهد شد. این داغ عظیم؛ داغ‌های غزه و قدس و شهدای مظلوم خدمت را با خود همراه دارد، یادآور شد: امشب در گروه «هندیران» شاهد اشعار و مطالبی از اهالی ادب حوزه ایران فرهنگی هستیم که داغ شهدای اردیبهشت را با اندوهی جانکاه در ایام رحلت امام(ره) به پیشگاه حضرت امام(ره) تسلیت می‌گویند.

مرد بیکران ما حضرت خمینی(ره) بود

در این برنامه که با بداهه‌نویسی مسعود ربانی از ایران و محمد آرمان‌حبیب از هندوستان همراه بود؛ شاعرانی چون علیرضا قزوه، امیر عاملی، سیدعبدالله حسینی، سیدمسعود علوی‌تبار، محمدمهدی عبداللهی، سیدمهدی بنی‌هاشمی، نغمه مستشارنظامی، سارا جلوداریان، میترا ملک‌محمدی، عبدالله دیلمی، ام‌البنین بهرامی، فاطمه ناظری، سارا عبداللهی‌فر، سارا رمضانی و صبا فیروزی حضور داشتند.

بخشی از اشعار ارائه شده در این محفل را با هم مرور می‌کنیم:

جهان مرده بود ای مسیحا چه کردی

تو با آیه‌های تماشا چه کردی

نگاهم به دیدار تو دیده‌ور شد

کجا رفتی ای یار با ما چه کردی

دبستان، دبستان سپاه تو بودیم

جهان لشکر توست، جانا چه کردی؟!

نمازی‌ست ما را به محراب یادت

تو با این جماعت، فُرادا چه کردی

درختی تناور شده هر جوانی

تو در گوش هر شاخه نجوا چه کردی

تویی ریشه عشق ایمان و ایران

تو با این درخت شکوفا چه کردی

خوشا نام پاک تو، احیاگر دل

تو با جان شیدای دنیا چه کردی

دل مردگان زنده شد با قیامت

اماما تو با قلب دنیا چه کردی

سروده نغمه مستشارنظامی

ما را دلی است کز تو بریدن نمی‌توان‏

‏چشمی‌ست کور به غیر تو دیدن نمی‌توان‏

‏‏ما را کرست گوش شنید فراق یار‏

‏‏کوریم و جز جمال تو دیدن نمی‌توان‏

‏‏ای شوق پر گشودن مرغان غم، بیا‏

‏‏بی بال و پر زِ دام پریدن نمی‌توان‏

‏‏بازآ که ما  لوای بلند قیام را‏

‏‏بر دوش خسته باز کشیدن نمی‌توان‏

‏‏اشگ فرشتگان زِ فراقت شنیده‌ایم‏

‏‏اما تو را به خاک شنیدن نمی‌توان‏

‏‏رفتی و بعد از این به نی و نای زندگی‏

‏‏نیمی نفس زِ شور دمیدن نمی‌توان‏

‏شکر خدا که قلب امیرت هنوز هم

‏‏جز در هوای وصل تپیدن نمی‌توان‏

سروده امیر عاملی

از نیمه خرداد می‌خواهم بگویم

از عصر استبداد می‌خواهم بگویم

از بغض بی‌فریاد می‌خواهم بگویم

از بهترین رخداد می‌خواهم بگویم

بوده شعارم از همان آغاز نهضت

جانم فدای انقلاب و مرجعیت

با نطق منبرهای فیضیه... خمینی

شد حضرت موسای فیضیه... خمینی

دلتنگ عاشورای فیضیه، خمینی

در ماتم گل‌ای فیضیه، خمینی

فرمود داغ کربلای ما عمومی است

تا آخر دنیا، عزای ما عمومی است

آمد که از گهواره‌ها سنگر بسازد

از مادران سرزمین کوثر بسازد

از حاج طیب آدمی دیگر بسازد

از مشت‌های بسته، بال و پر بسازد

نهضت اساس و مکتب و اندیشه دارد

زیرا که در ماه محرم ریشه دارد

مردی که ثابت کرد دشمن ناتوان است

الله‌اکبر لرزه بر مستکبران است

تنها امید او همین نسل جوان است

بیداری اسلام  در کل جهان است

او پیش‌بینی کرده در دوران تاریخ

الحاد را توی زباله‌دان تاریخ

با یک دعا رزمندگان را شاد می‌کرد

هر روز خرمشهر را آزاد می‌کرد

شب از خدا در هر غم استمداد می‌کرد

در روز از دشمن به ذلت یاد می‌کرد

تا همصدا شد با صدای انتفاضه

عالم‌نما شد سنگ‌های انتفاَضه

گاهی «اشداء علی الکفار» می‌شد

گاهی برای غنچه‌ها غمخوار می‌شد

از جام زهر دوستان بیمار می‌شد!

اما سر ساعت، سحر بیدار می شد

با روضه‌های کوثری هی اشک می‌ریخت

با شانه‌های حیدری هی اشک می‌ریخت

در سینه‌ها عشق ولایت را بنا کرد

یعنی سیاست در دیانت را بنا کرد

فرهنگ ایثار و شهادت را بنا کرد

آری شعار استقامت را بنا کرد

باید که استقلال و آزادی ببیند

تا ملک ایران رنگ آبادی ببیند

پیر جماران فکر خدمت بود تنها

میزان برایش رای ملت بود تنها

فکر خودش نه... فکر امت بود تنها

تا بود پشتیبان عزت بود تنها

هر کس نباشد انقلابی، نیست اصلح

هر کس که خود را زد به خوابی، نیست اصلح

اصلح کسی که پا به میدان می‌گذارد

یک عکس هم از پشت میز خود ندارد

اصلح کسی که در وصیت می‌نگارد:

پیش شهیدان از قصور خود ببارد

اصلح کسی که کفش خاکی را بپوشد

مثل رئیسی چشم از دنیا بپوشد

تحریف شاخص‌ها گناه کوچکی نیست

تکیه به آمریکا گناه کوچکی نیست

این ویژه‌خواری‌ها گناه کوچکی نیست

یک وعده بیجا گناه کوچکی نیست

هر کس شعارش با عمل باید بخواند

پای ولایت تا دم آخر بماند

آه ای اماما تسلیت، ایران عزا شد

این دفعه ابراهیم در آتش فدا شد

از داغ شاگرد بهشتی غم به پا شد

یاد رجایی زنده با این ماجرا شد

این داغ‌ها ما را اگرچه شعله‌ور کرد

اما مسیر کربلا را زنده‌تر کرد

سروده نجمه پورملکی

بیا و زمزمه کن خاطرات باران را

کنار پنجره‌ها شعر ناب ایمان را

دوباره چشم غزل زخم خورده، صدافسوس

در این غبار عيان كرده، بغض پنهان را

ستارگان به تماشا نشسته‌اند، آرى

وداع حضرت خورشيد و ماه تابان را

چه روى داده كه هرسو ستاره مى‌گريد

به چشم تر بنگر، وسعتى گل افشان را

چه زود وقت خداحافظى سرآمده بود

به دست خاك سپردند، جان جانان را

هنوز در گذر ماه و سال مى‌شنويم

حديث درد زمين در گذار توفان را

تجسم غزل عاشقى، «خمینی» بود

چه عاشقانه سرود انقلاب انسان را

ميان موج بلاخيز فتنه، احيا كرد

شكوه خيبرى ساحل جماران را

به جز خمینی دل‌ها که پرورش داده است

میان مکتب خود همچو مرد میدان را

قسم به نام خمینی مباد یک لحظه

رها کنیم در این انقلاب، پیمان را

خوش است دم زدن از عشق تا نفس باشد

خوش است شور شهیدانه این گلستان را

شهید خادم جمهور با دلی آرام

گرفت دامن شاهنشه خراسان را

کبوترانه بیاور در این حرم دل را

که بشنويم از آن، بال‌ بال هجران را

سروده محمدمهدی عبداللهی

سخن‌هایش همه ذکر خدا بود

غلام حضرت صاحب لوا بود

خمینی آنکه نور انقلابش

برای اهل عالم کیمیا بود

سروده سیدتصور مهدی (پتنا، هندوستان)

تو را قسم به خاک سرخ کربلا

به لاله‌ها

به منبر خدا برو

به مردمان نشان بده یزید این زمانه را

اگرچه نیمه‌های شب، تورا به زور می‌برند...

ولی خیال ظلم و جور را به گور می‌برند

خیال باطلی که تاج بر سر خودش گذاشت

کلاه بر سر رعیتی ضعیف

چه باک از هجوم مرگ؟

به مرد و زن

به مشت‌های خشم و خون

به مردم کفن به تن...

بساط ظلم را در این سکوت شب خراب کن!

به قلب‌ها بتاب و انقلاب کن!

سروده راضیه مظفری

دوباره قلبمان ماتم گرفته

تمام این جهان را غم گرفته

اماما سینه مالامال اندوه

هوای گریه نم‌نم گرفته

سروده صبا فیروزی

دیدم چراغ روشنی در دست‌هایت بود

منظومه‌ای از کهکشان‌ها زیر پایت بود

ای مرد، ای روح زلالت چشمه‌ زمزم

ای ربنایت برتن زخم زمین مرهم

آرامشت روشن‌ترین معنای ایمان بود

آری بهای آن بهشت جاودان جان بود

وقتی که دستان تو در دست یدالله است

یعنی پناه خستگی‌های تو الله است

ای منبعِ نور و مسیرِ سبزِ آگاهی

از ما نخواهی دید در این راه کوتاهی

دورت بگردم ما همه مشتاق دیداریم

تا با شهادت سر به دامان تو بگذاریم

یک کاروان تازه در راه است روح‌الله

یک دسته‌ ققنوسِ از راز سحر آگاه

تقدیرشان این بود؛ روزی بوسه بر خورشید

این شد که نوری از زمین بر آسمان تابید

در عالم بالا چه شور و شادمانی‌هاست

در انتظار لاله‌های سوخته غوغاست

آغوش واکن کاروانی تازه در راه است

اینجا محل وعده خورشید با ماه است

آرام کن این اشتیاق سبز جوشان را

با مهربانی میزبانی کن شهیدان را

حق می‌دهم آنها که از پرواز می‌مانند

با گریه و حسرت زیارت نامه می‌خوانند

سروده میترا ملک‌محمدی

امام من

باز هم از سفر دور و دراز قلبم

شده مهمان من امروز غمی کهنه و تار

در میان تلی از عکس پُر از خط و نشان

چهرۀ توست که تابان مانده

غم پنهان من امروز چه پر خون شده است

شاید امروز همان روز جدایی باشد

تو جدا گشتی و خلقی گریان

تو شدی فارغ از این و همه حیران ز زمان

می شود کوه گران خُرد شود

یا که در بین تل خاک زمان

یاد تو دفن شود

نشود وصف نبود تو بیان

من که کودک بودم

یاد زیبای تو همواره کنارم مانده

ای امامم که پیام تو هنوز

مثل خورشید درخشان مانده

سخنت گرم و نگاهت روشن

تا فراسوی افق تا «اقصی»ست

و همه عزم تو یکرنگی اسلام و وطن

من که کودک بودم

نام تو مایه آرام دل و جانم شد

هر کجایی تو خدا پشت و پناهت باشد

ولی ای روح خدا

غم تو سخت‌ترین خاطره بود

یاد تو در دل هر اهل دلی جاوید است

ای که عزم تو بود عزم حسینی، حسنی

ای امام دل‌ها

ای پدر، ای سردار

راه ما راه شماست

همه هم راه ولیت هستیم

او سلامت باشد

ای امام دل‌ها!

سروده فاطمه صغری‌زیدی (هندوستان)

تا آمدی ستاره به حرف آمد

صبح امید شد، شبِ وانفسا

صد ساقه نور، پشت سرت سر زد

از بین پله‌های هواپیما

شب‌نامه‌های زخمی و دل‌خون را

نام تو التیامِ سحر بخشید

چشم خوشی ندیدۀ این مردم

بر اشک‌های یخ‌زده‌اش خندید

تاریخ را نشان جهان دادی

گهواره را چه زود رها کردند

سربازهات، حضرت روح‌الله!

همراهت انقلاب به پا کردند

با این شکوه مشت گره خورده

صدها هزار حنجره فریادیم

تا لحظه فرج برسد بی‌شک

ما وامدار نیمه خردادیم

تاریخ را ورق زدم از خرداد

فصل غمت به اشک روان طی شد

تقویم را ورق زدم از خرداد

ناگاه روزِ سیزدهِ دی شد

باری که بذر مهر تو در دل‌ها

دلشورۀ تگرگ نمی‌داند

اندیشه‌ تو زنده‌تر از پیش است

اندیشه‌ تو مرگ نمی‌داند

چون اتصال چشمه و سرچشمه

اندیشه‌ات نفس به نفس جاری‌ست

در گوش کودکان فلسطینی

این انقلاب، نغمه بیداری‌ست

سروده عاطفه جعفری (افغانستان)

پیش عالِم پایان، مرگ جسمانی نیست

نیمه‌ خرداد است، روز پایانی نیست

تا ابد در دل‌ها، زنده‌ای روح‌الله

نام تو نامیراست، یاد تو فانی نیست

چشمه احکامت، از تغزل جاری‌ست

در غزل‌هایت جز، شور عرفانی نیست

ای خمینی ای کاش، چون تو می‌فهمیدیم

تا توکل داریم، بیم و حیرانی نیست

انقلابی ماندن، کار آسانی نیست

انقلابی بودن، با سخنرانی نیست

از دورویی پُر شد، شهر ما دین‌داران

از قبولی مُهری، پای پیشانی نیست

از شهیدان داریم، قاب عکسی در دست

عکس آنها گشتن، شانه‌گردانی نیست؟

سروده عمادالدین ربانی

یک به یک نشانه شدند

از زمین روانه شدند

بغض دانه‌ها ترکید

خوب شد، جوانه شدند

درهوای بهمن ماه

گل به گل ترانه شدند

از دل آب می‌خوردند

شعر عاشقانه شدند

بر درخت برنایی

سیب نوبرانه شدند

رازهای سرخی در

دست رودخانه شدند

در جهان درخشیدند

راه را نشانه شدند

بچه‌های روح‌الله

روح جاودانه شدند

سروده سارا رمضانی

پابه‌پای مردم ایران عزاداری خمینی

در بهشتی گرچه اما غصه‌ها داری خمینی

گرچه با خوبان درآنجا همنشینی باز اما

از غم ایران شبیه ابر می‌باری خمینی

از همان بالا حواست هست ایران در چه حالست

درد دارد سینه‌هامان، درد بسیاری خمینی

بار سنگینی است روی شانه‌هامان کاش می‌شد

کوله‌بار غصه را ازدوش برداری خمینی

میهمان داری دراین شب‌ها چه مهمانان خوبی

مرهمی بر زخم‌هاشان کاش بگذاری خمینی

سیدابراهیم را آنجا اگر کردی ملاقات

در کنارت خوب از او کن نگهداری خمینی

سروده خدیجه دیلمی

پروانه‌های مهربانی

روی عبایش می‌پریدند

آهو به آهو از نجابت

در چشم‌هایش می‌دویدند

رنگ دلش هم رنگ دریاست

عطر نگاهش مثل باران

انگار بر روی لبانش

گل کرده بود آیات قرآن

او وقت طوفان تباهی

می شد چو کوه استواری

اما برای رویش نور

مانند باران بهاری

جامانده ردی از نگاهِ

آن مرد پاک آسمانی

در قلب ایران تا ابد هست

یادش همیشه جاوادانی

سروده فاطمه ناظری

سربلند اگر هستیم، سرفراز اگر ماییم

در شرف اگر قله، افتخار دنیاییم...

پرخروش و شور انگیز، ما اگر که مواجیم

ما اگر که سر مستیم، ما اگر که دریاییم

سِر حال ما مردی‌ست از تبار دریاها

آسمانی و آبی، بی‌کران و بی‌همتا

با دلی پر از امید، جان‌گرفته از خورشید

مرد بی‌کران آمد، بی امان به سوی ما

ما که مردمی تشنه، با عطش گریبانگیر

ما که مردمی خسته، از سیاهی تقدیر

بی‌جوانه وُ بی‌برگ، بی‌رمق‌ترین بودیم

ذهن ما بیابان بود، از بهار بی‌تصویر

بین ما وُ دریاها، صخره‌ها فراوان بود

رود و چشمه نه، اما دره‌ها فراوان بود

همنشین تنهایی، در سکوت غم بودیم

در سکوت ما اما نعره‌ها فراوان بود

نه امید و نه  شوقی، نه شعور نه شوری!

نه ستاره، نه مهتاب، نه تلألو نوری!

بر سر جهان ما، چکمه ستمگر بود!

اختیار ما سرکوب، درد، دردِ مجبوری!

مرد بی‌کران آمد، حال ما دگرگون شد

بی‌رمق جهانِ ما، جان گرفت و مجنون شد

دل به آب و آتش زد با ستمگران جنگید

روز تازه‌ای آمد، شب خزید و بیرون شد

دره‌ها به تنگ آمد، صخره‌ها به خاک افتاد

رود و چشمه جاری شد، شد جهان ما آباد

ما که مردمی تنها در سکوت غم بودیم

با حضور او اما، شد سکوت ما فریاد!

خاک ما دگرگون شد، قطره قطره شد دریا

انقلابی از ایمان، شد بپا میان ما

در جهان خبر پیچید از شکوه ایرانی

انقلاب ایران شد حرف اول دنیا

مرد ما چو ابراهیم، زد به سینه نمرود

در مصاف با جالوت، ضربه زد چنان داوود

لرزه بر تن دشمن، نام و یاد او انداخت

مرد بیکران ما حضرت خمینی بود

سروده فاطمه‌سادات دادموسوی