کد خبر: ۴۲۲۰۱۷۰

تاریخ: ۱۷ خرداد ۱۴۰۳ - ۲۲:۴۸

در نشست بررسی رمان بلند «پیامبر(ص)» مطرح شد

برای فهم قرآن باید با سیره پیامبر اسلام آشنا شویم

نویسنده رمان بلند «پیامبر(ص)» گفت: تحقیق و نگارش این رمان ۱۲ سال زمان برد و در این سال‌ها بارها به این نتیجه رسیدم فردی که بخواهد قرآن را بفهمد باید با سیره پیامبر(ص) آشنا شود و کسی که بخواهد سیره پیامبر(ص) را بخواند و دچار غلط‌خوانی تاریخی نشود، باید به قرآن تکیه کند.

به گزارش ایکنا از خراسان رضوی، محمدحسین رجبی‌دوانی منتقد کتاب و کارشناس تاریخ اسلام، امروز ۱۷ خردادماه، در نشست رمان بلند «پیامبر(ص)» که در سازمان علمی و فرهنگی آستان قدس رضوی برگزار شد، اظهار کرد: نمی‌توان تنها در قالب سخنرانی و آثار حدیثی، روایی، ارزش‌های دینی و شخصیت‌های بزرگ از جمله ائمه معصومین(ع) را معرفی کرد. زمانه و ذائقه نسل‌ها با یکدیگر متفاوت است و در حال حاضر رمان‌نویسی و داستان‌نویسی جایگاه خاصی دارد و در قالب این آثار می‌توان دیدگاه‌ها و مکاتب مختلف و هر آنچه را می‌خواهیم به مخاطب جوان انتقال دهیم.

رجبی دوانی با اشاره به توجه مقام معظم رهبری به قالب داستان و نوشتن تقریظ بر این آثار، بیان  کرد: رمان پیامبر(ص) جذاب نوشته شده است و افراد را تشویق می‌کند که تا پایان داستان، مطالعه آن را ادامه دهند. همچنین می‌توان گفت این رمان برای مخاطب نوجوان قابل فهم است.

وی ادامه داد: هر اثری عیب و ایراداتی دارد و ایرادات این اثر متوجه نویسنده نیست، چرا که این اثر بیش از چاپ محتوای آن توسط ارزیابان، مورد ارزیابی قرار گرفته است. این اثر کاری ارزشمند، پسندیده و قابل استناد است. ایراداتی که بر آن گرفته می‌شود در حدی نیست که بخواهد از نظر شرعی یا اعتقادی مشکل‌ساز باشد. در برخی از موارد بیان شده کتاب دیدگاه خاص شیعه دیده نمی‌شود که البته باید در چاپ بعدی اثر این ایرادات برطرف شود.

رجبی دوانی گفت: نمی‌توان هر سخنی را به ائمه معصومین(ع) نسبت داد و باید آنچه که در رمان یا داستان بیان می‌شود، مستند باشد. البته از طرف دیگر نمی‌توان داستانی نوشت که تخیل در آن وجود نداشته باشد. مسئله مهم این است که تا چه میزان می‌توان از تخیل در ارتباط با بزرگان دین بهره گرفت.

این کارشناس تاریخ و منتقد کتاب با تاکید بر اینکه برای نوشتن رمان زندگی ائمه معصومین(ع) شناخت منابع بسیار مهم است، افزود: اگر بخواهیم اثری عین تاریخ را بنویسیم مخاطب را به خود جذب نمی‌کند. برخی برای جذب مخاطب در آثار داستانی تصویری از چاشنی عشق استفاده می‌کنند که به نظر من نوعی ضعف در فیلمسازی به حساب می‌آید. همچنین نباید با پرداختن به موارد غیرواقعی سریال یا داستان را جذاب کرد.

پژوهشگر تاریخ اسلام تصریح کرد: نویسنده رمان پیامبر(ص) در کار خود احاطه داشته است و به خوبی شخصیت‌های تاریخی را در این اثر معرفی می‌کند. اساس کار ایشان در این اثر، تخیل و استناد بوده و آنچه از تخیل در این اثر بیان استفاده است، خللی بر شخصیت پیامبر گرامی اسلام وارد نمی‌کند.

کارشناس و منتقد کتاب اظهار کرد: در عین حال نمی‌توانیم بگوییم این اثر آنچه بر پیامبر(ص) گذشته است را به صورت کامل بیان می‌کند. به نظر من نباید در عنوان رمان یا داستان بودن آن تاکید می‌شد. اگر نقاط ضعف اثر گرفته شود این اثر ظرفیت بیان تاریخ گویا از دوران رسالت حضرت محمد(ص) در مکه و مدینه را دارد.

نسل امروز باید با کارکردهای تبیینی رمان آشنا شود

نقی سلیمانی، نویسنده رمان پیامبر(ص) در ادامه این نشست، گفت: نوشتن رمان پیامبر(ص) را زمانی آغاز کردم که حدود ۲۸ سالی در زمینه داستان‌نویسی با وجود کسب جوایز مختلف ادبی و استقبال آثار کار کرده ‌بودم. از دوره نوجوانی دوست داشتم رمان یا داستانی در مورد پیامبر(ص) بنویسم، اما همیشه آن را به تاخیر می‌انداختم، چرا که تصور می‌کردم باید صبر کنم تا تجربه‌ام بیشتر و قلمم پخته‌تر شود.

وی با بیان اینکه جریان ادبیات به خصوص ادبیات داستانی بسیار نیاز به کار دارد تا به سطح جهانی برسد، تصریح کرد: نسل امروز باید با فضا و کارکردهای تبیینی رمان آشنا شود.

نویسنده رمان پیامبر(ص) ادامه داد: برای نگارش رمان پیامبر(ص) سعی کردم ضمن بهره‌گیری از قرآن، نهج‌البلاغه ترجمه سیدجعفر شهیدی، استاد آیتی و از آثار عالمانی مانند علامه طباطبایی(ره)، استاد مطهری و ... بهره برم. همچنین تلاش کردم بر خطوط اصلی زندگی پیامبر(ص) که معمولا مورد اتفاق نظر عالمان و استادان است تکیه کنم. با این همه در آخر کتاب و در پانویس موارد نقض و جزئیات وقایع، فهرست منابع آثار نیز آورده شده است تا خواننده در صورت نیاز به تحقیق بپردازد.

وی افزود: همچنین برای نگارش رمان، ۸ ترجمه از قرآن را اساس کار قرار دادم و از کتاب ۱۴ جلدی آشنایی با قرآن شهید مطهری نیز بهره فراوان بردم؛ چرا که به زبان ساده مطالب را شرح می‌داد و برای نوجوانان مناسب‌تر بود.

سلیمانی گفت: تحقیق و نگارش این رمان ۱۲ سال زمان برد و در این سال‌ها بارها به این نتیجه رسیدم فردی که بخواهد قرآن را بخواند و خوب بفهمد باید با پیامبر(ص) و سیره‌اش آشنا باشد و کسی که بخواهد سیره پیامبر(ص) را بخواند و دچار اشتباه و غلط‌خوانی تاریخ نشود، باید به قرآن تکیه کند. به همین دلیل در مقدمه رمان نوشته‌ام که قرآن حتی از درون پیامبر(ص) نیز خبر می‌دهد.

نویسنده رمان پیامبر(ص) اظهار کرد: ارزیابی محتوای اثر در هر جلد پیش از چاپ توسط علمای آگاه انجام می‌شد و متن رمان مجدد ویرایش محتوایی می‌شد. این رمان از سوی خوانندگان کتاب مورد استقبال قرار گرفت و بارها تجدید چاپ و در جشنواره‌های مختلف نیز برگزیده‌ شد؛ با همه این‌ها من کار خود را کامل نمی‌دانم و می‌گویم که کاش به جای ۱۲ سال ۳۰ سال روی این رمان کار می‌کردم.

در این نشست همچنین مهدی سیم‌ریز، مدیر تولید انتشارات به‌نشر گفت: نویسنده در این رمان ضمن پژوهش و تحقیق با استناد به قرآن، بهره‌گیری از نهج‌البلاغه، احادیث معتبر، اسناد تاریخی، کتب بزرگان و دانشمندانی همچون شهید مطهری، علامه طباطبایی و... به توصیف حیات گهربار پیامبر اسلام و موضوعاتی چون برخوردهای پیامبر(ص) در اجتماع، خانواده، جنگ، صلح و غیره پرداخته و با ایجاد کشمکش‌های جذاب داستانی، رنگ و جلایی خاص به حادثه‌ها بخشیده که شیوه نگارش بدیع داستان تاریخی مستند را رقم زده است.

وی افزود: مجموعه ۹ جلدی رمان پیامبر(ص) از آثار شاخص انتشارات به‌نشر محسوب می‌شود که با تصویرگری رضا مکتبی در قالب «کتاب‌های پروانه» برای گروه سنی کودک و نوجوان از سوی به‌نشر منتشر و تاکنون بارها تجدید چاپ شده است. این رمان به دلیل تحقیق گسترده و پژوهش عمیق و پرداخت خوب و لطیف در جشنواره‌های مختلف خوش درخشیده است.

سیم‌ریز در پایان یادآور شد: این اثر توانسته جوایزی از جمله برگزیده دومین جشنواره کتاب سال «سبک زندگی» حوزه کودک و نوجوان، برنده لوح زرین و دیپلم افتخار از کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، برنده جشنواره قصه‌های قرآنی در بخش رمان، برگزیده هفتمین دوره کتاب سال شهید غنی‌پور، تقدیر شده در سومین دوره جشنواره خاتم و برنده بهترین کتاب در جشنواره کتاب سال مجله سلام بچه‌ها را از آن خود کند.