کد خبر: ۴۲۳۱۵۴۱

تاریخ: ۲۳ مرداد ۱۴۰۳ - ۱۰:۴۱

در گفت‌وگو با ایکنا مطرح شد

شبهات نوین قرآنی زمینه استحاله هویت دینی است

یک نویسنده و پژوهشگر میسیولوژی گفت: در گذشته شبهات سلبی راجع به قرآن تلاش داشت مبانی را زیر سؤال ببرد؛ ولی شبهات نوین در خصوص قرآن برای استحاله هویتی تدوین شده و در گام اول اگرچه ایجابی و تأییدکننده به نظر می‌رسد، اما در گام بعدی به‌صورت پنهان هویت را استحاله می‌کند.

سیدجعفر هاتف‌الحسینی، پژوهشگر میسیولوژی و طلبه درس خارج حوزه علمیه اصفهان است. وی هشت جلد کتاب در زمینه میسیولوژی تألیف کرده که در جشنواره علامه حلی کشوری، کتاب سطح چهار حوزه برگزیده شده و علاوه بر این، پژوهشگر حوزه تاریخ تبشیر، میسیولوژی و مدل‌های میسیولوژی تبلیغی است. وی در گفت‌وگو با ایکنا از اصفهان با بیان اینکه شبهات ایجابی برای استحاله هویتی بسیار خطرناک است، اظهار کرد: در روش سنتی، شبهات سلبی در نفی مبانی دینی مطرح می‌شد که به‌دلیل رویکرد هجمه‌گونه، حالت دفاعی در بین مسلمانان ایجاد می‌کرد؛ ولی در شبهات نوین، هدف، استحاله هویتی به‌صورت ایجابی است.

وی افزود: یکی از این شبهات ایجابی نوین، تضعیف جایگاه خاتم‌النبیین پیامبر اسلام است. تالمن در مقاله «آیا محمد نیز در میان پیامبران است؟» به دنبال ایجاد نوعی پیوستگی می‌گردد تا بتواند حضرت محمد(ص) را به نوعی در بین پیامبران گذشته عهد عتیق و کتاب مقدس قرار دهد. او می‌نویسد: «ما در جایگاه یک مسیحی، قرآن را به کلی مصون از خطا و مقتدر محسوب نمی‌کنیم؛ اما لزومی ندارد احتمال اینکه خدا محمد را در مقام یک نبی (پیامبر ساده یا رهبر اجتماعی) فراخوانده باشد، غیرممکن بدانیم، مثل شائول در عهد عتیق یا انبیای کاریزماتیک در عصر حاضر.

این نویسنده و پژوهشگر میسیولوژی اضافه کرد: تالمن در گام نخست حضرت محمد(ص) را می‌پذیرد؛ اما این پذیرش در حد یک نبی عهد عتیق یا رهبری کاریزماتیک در عصر حاضر است. در گام بعدی، توصیفی سخیف از جایگاه حضرت محمد(ص) مطرح و در حد رهبری اجتماعی مثل مارتین لوتر، این جایگاه را در بین مسلمانان تضعیف می‌کند. در این توصیف، حضرت محمد(ص)، خاتم‌النبیین نیست.

وی ادامه داد: یکی دیگر از شبهات ایجابی نوین، پذیرش قرآن به‌مثابه وحی الهی است؛ ولی در گام دوم با توجه به تشابه محتواهای قرآنی تلاش می‌شود تا قرآن تفسیر به رأی شود و پل‌زنی قرآنی از روش‌های مرسوم در شبهات قرآنی نوین است.

هاتف‌الحسینی با بیان اینکه زمینه‌مندسازی قرآنی از دیگر شیوه‌های تفسیر مسیحی از قرآن است، گفت: در این شیوه تلاش می‌شود وجوه تمایز قرآن نادیده گرفته و تفسیری مسیحی از آن مطرح شود. در زمینه‌مندسازی، قرآن ابتدا پذیرفته و در گام بعد با تشابهات، هویت آن استحاله می‌شود. کشیش دکتر ساسان توسلی و کشیش دکتر فرد فرخ از مخالفان این مدل‌ها هستند و نقدهایی در این‌باره دارند. برای شناخت بهتر بحث، مطالعه مقاله‌های Fred Farrokh. Pursuing Integrated Identity in Christ in Ministry to Muslims. JOURNAL OF GLOBAL CHRISTIANITY. VOLUME II / ISSUE I / 2016 و Farrokh Fred. Contextualization and “Encroachment” in Muslim Evangelism. Journal of Global Christianity. VOLUME IV / ISSUE I / FEBRUARY 2018 پیشنهاد می‌شود.

وی با بیان اینکه ایجابی بودن شبهات باعث پذیرش بدون دقت مسلمانان می‌شود، افزود: متأسفانه وقتی فرد غیرمسلمانی درباره اسلام مدح‌گونه صحبت کند، باعث می‌شود به ادامه صحبت‌های او دقت نکنیم و شیفته آن فرد شویم، بدون اینکه جنبه احتیاط را رعایت کنیم. این مسئله باعث شده است تا شبهات نوین هویتی در جامعه اسلامی بسیار رونق بگیرد. البته این شبهات به‌دلیل شکل مدح‌گونه و ایجابی، به سختی شناسایی می‌شود.

این نویسنده و پژوهشگر میسیولوژی در پایان با بیان اینکه هویت جزو مهمترین ابعاد دینی و اجتماعی است، تصریح کرد: شبهات نوین هویتی با استحاله و دخل و تصرف در هویت نتایج بسیار خطرناکی دارد. یکی از نکات مهم در بحث هویتی همین مسئله است. نیاز نیست اسلام از طریق غیرمسلمانان به نسل جوان معرفی شود. این بزرگان و علما هستند که باید هویت دینی را برای نسل جوان تبیین کنند. وقتی غیرمسلمانان معرف اسلام و قرآن به نسل جوان شوند، طبیعی است که خوانش سطحی و ضعیفی از اسلام عرضه کنند؛ بنابراین نیاز است به این موضوع دقت بیشتری شود.