کد خبر: ۴۲۴۲۹۷۲

تاریخ: ۲۷ مهر ۱۴۰۳ - ۰۹:۲۱

يحيی سنوار؛ سرگذشت مبارزی شجاع از دوران اسارت تا افتخار شهادت

ارتش رژیم صهیونیستی روز پنجشنبه از ترور «یحیی سنوار» رئیس دفتر سیاسی حماس و طراح عملیات طوفان الاقصی خبر داد تا بدین ترتیب، مذاکرات آتش‌بس و پرونده اسرای صهیونیست در غزه و نیز آینده جنگ غزه وارد تونل تاریک و غبارآلود شود؛ به ویژه که مرد شماره یک حماس در جریان جنگ کنونی مسئول پرونده مذاکرات بود.

به گزارش ایکنا؛ در حالی که هنوز (تا لحظه نگارش این گزارش) جنبش حماس ترور یحیی سنوار را رسما تایید نکرده است، رسانه‌های صهیونیستی مدعی شده‌اند که رهبر حماس به دست نظامیان ارتش اسرائیل و در جریان درگیری با آنها به شهادت رسیده است؛ بدون اینکه اطلاعات محرمانه قبلی درباره محل حضور وی وجود داشته باشد. در همین راستا، شبکه 12 تلویزیون رژیم صهیونیستی اعلام کرد که هیأت مذاکره کننده اسرائیل پس از اعلام ترور سنوار در حال رایزنی است.

سنوار متولد سال 1962 میلادی در شهر خان یونس واقع در جنوب نوار غزه بود و تا تاریخ 7 اکتبر 2023 زیاد در ملأ عام حاضر نمی‌شد و حتی قبل از آن هم، از زمانی که در قالب مبادله اسرای موسوم به «مبادله شالیت» در سال 2011 از زندان‌های رژیم صهیونیستی آزاد شد، به ندرت در انظار عمومی دیده می‌‌شد. مبادله شالیت که با مبادله «گلعاد شالیت» نظامی اسیر صهیونیستی در غزه با 1027 نفر از اسرای فلسطینی؛ از جمله تعدادی از رهبران و شخصیت‌های برجسته فلسطینی صورت گرفت، پس از ماه‌ها و سال‌ها مذاکره به سرانجام رسید و دلیل این تأخیر اصرار گردان‌های شهید عزالدین قسام شاخه نظامی جنبش حماس بر گنجانده شدن نام یحیی سنوار در لیست اسرای مشمول مبادله و آزادی بود.

بیشتر بخوانید:
{$sepehr_key_213}

برخی محافل تأکید کرده بودند که سنوار به خاطر آشنایی کامل با زبان عبری و صحبت به این زبان، از آگاه‌ترین رهبران حماس با تفکرات رژیم صهیونیستی بود و قبلا بارها توانسته بود با «باجگیری» از این رژیم، آن را مجبور به ارائه برخی امتیازات و کاهش محدودیت‌ها علیه ساکنان غزه کند.

سنوار حتی در دوره قبل از انتخابش از سوی جنبش حماس به عنوان رئیس دفتر سیاسی و جانشین «اسماعیل هنیه»، رئیس دفتر سیاسی سابق حماس، شخصی قوی در داخل این جنبش بود که ابهامات زیادی درباره وی وجود داشت و مقاطع سرنوشت‌ساز متعددی را پشت سر گذاشته بود که باعث شکل‌گیری هویت شخصی، امنیتی، سیاسی و نظامی بی‌نظیرش شده بود که از جمله آنها به راه‌اندازی سرویس‌های امنیتی در دوران جوانی تا 23 سال بازداشت در زندان‌های صهیونیستی و حتی آزادی‌اش در قالب مبادله «وفاداری به آزادگان» یا همان مبادله شالیت اشاره کرد که پس از آن دو بار ریاست جنبش حماس در نوار غزه را بر عهده گرفت و در نهایت به بالاترین مقام در تشکیلات رهبری این جنبش رسید.

سنوار دو بار در فوریه 2017 و مه 2021 به عنوان رئیس جنبش حماس در نوار غزه انتخاب و جانشین اسماعیل هنیه شد که به عنوان رئیس دفتر سیاسی حماس در دو دوره متوالی انتخاب شده بود و به منظور اداره امور جنبش در هر سه منطقه غزه، کرانه باختری و خارج از اراضی فلسطینی در دوحه اقامت گزیده بود و در نهایت در تهران به شهادت رسید.

این مرد به شجاعت و سرسختی و ساده‌زیستی در زندگی شخصی‌اش معروف بود و از لحاظ شخصیتی و ویژگی‌های شخصی بیشتر یک شخصیت نظامی بود تا شخصیت سیاسی. او مهندس نبرد «سیف القدس» بود که مقاومت در سال 2021 در واکنش به تجاوزات روزافزون رژیم صهیونیستی در محله شیخ جراح قدس اشغالی و کرانه باختری به راه انداخت و از آن زمان، محافل صهیونیستی بارها بر لزوم ترور و خلاص شدن از دست وی تاکید کرده بودند و پشیمانی خود از آزادی او را ابراز می‌داشتند.

قبل از عملیات «شمشیر قدس» سنوار شخصا به همراه دیگر گروه‌های ملی و اسلامی پرونده راهپیمایی‌های حق بازگشت و لغو محاصره غزه را بر عهده داشت و با این کار به ثبات و آرامشی که صهیونیست‌ها سعی داشتند با انتقال برخی کمک‌های مادی و ارائه برخی تسهیلات در نوار غزه به دست بیاورند، ضربه بزرگی می‌زد و در عین حال، همیشه سقف خواسته‌های خود را افزایش می‌داد و تلاش می‌کرد فشارهای مردمی بر روی دولت غزه را که حماس اداره می‌کرد، کاهش دهد.

از همان روز اول رهبری حماس در غزه مشخص بود که این مرد پرونده سنگین و مملو از مشکلات داخلی و ائتلاف‌های متعدد را در دست گرفته است و در همان ساعت‌های اولیه تصدی این منصب تلاش کرد با جنبش فتح آشتی ملی کند و بدین ترتیب، توپ را در زمین این جنبش انداخت، اما این پرونده به جریان نیفتاد و از همین رو، سنوار علنا اعلام کرد که هر کسی را که بخواهد به آشتی حماس لطمه بزند، از سر راه بر خواهد داشت که این اظهارات وی در آن زمان موجی از انتقادات شدید علیه وی را به دنبال داشت.

در سال 2014 و پس از جنگ خونین 51 روزه، این رهبر قوی حماس، ساز و کاری داخلی برای بازجویی و محاکمه به عنوان مسئول نظامی عالی رتبه و نزدیک به «محمد ضیف» فرمانده کل گردان‌های قسام به راه انداخت که این اقدام وی باعث محاکمه و برکناری بسیاری از مسئولان محلی و کاهش اختیارات برخی دیگر در نتیجه پندهای گرفته شده از جنگ شد.

سنوار بارها تلاش کرده بود حماس را از زیر بار در دست داشتن حکومت در نوار غزه خلاص کند؛ چرا که آن را بهترین راه‌حل بحران‌های این منطقه و پایان بخشیدن به درد و رنج طولانی مدت ساکنان غزه می‌دانست و گفته می‌شود که جدیت زیادی در رسیدگی به پرونده‌های فساد؛ چه در داخل جنبش و چه در داخل دولتی داشت که وی عالی‌ترین مقام آن بود و بدین ترتیب تلاش می‌کرد مشکلات مردم را کاهش داده و درد و رنج آنها از زمان آغاز سیطره و حاکمیت حماس در نوار غزه در اواسط سال 2007 را کاهش دهد.

در سال 2015 آمریکا نام یحیی سنوار را در «لیست سیاه تروریست‌های بین‌المللی» قرار داد و در دوران اسارتش در زندان‌های صهیونیستی (در فاصله سال‌های 1988 تا 2011) وی بارها رهبری هیأت عالی اسرای جنبش حماس در زندان‌های رژیم صهیونیستی را بر عهده داشت و مذاکره‌کننده سرسخت در راه احقاق خواسته‌ها و نیازهای اسرا پس از اعتصاب‌های معروف آنها بود. این تجربه وی در زندان مورد توجه بسیاری از کسانی قرار گرفت که راه و روش زندگی وی را دنبال می‌کردند؛ چرا که علاقه زیادی به ایجاد وحدت داشت و در همین راستا، تصاویر زیادی از وی در کنار رهبران جنبش اسیر فلسطین؛ از جمله «مروان برغوثی» رهبر برجسته جنبش فتح دیده شده است. علاوه بر این، سنوار شیفته مسائل امنیتی بود و بر لزوم جلوگیری از نفوذ عناصر صهیونیستی به مباحث داخلی اسرا تاکید داشت.

جواد پارسامهر