کد خبر: ۴۲۴۳۷۱۱

تاریخ: ۰۳ آبان ۱۴۰۳ - ۰۶:۲۸

مادرید؛ تنها پایتخت کهن اسلامی در اروپا

مادرید یا «مجریط» تنها پایتخت اروپایی است که به دست مسلمانان تأسیس شده است.

به گزارش ایکنا، در این گزارش که در تارنمای الجزیره نت منتشر شده، به بررسی فعالیت‌های مؤسسه فرهنگی اسلامی مادرید و شناساندن مادرید اسلامی به مردم اسپانیا و گردشگران پرداخته شده است. ترجمه این گزارش در ادامه می‌آید:

اندلس سمبل همزیستی فرهنگی و تمدن غنی محسوب می‌شود و جایی است که علوم و هنرهای مختلف در آن دوران طلایی به شکوفایی رسید. اهمیت مؤسسه فرهنگی اسلامی در مادرید با احیای روابط تاریخی و تقویت درک متقابل میان فرهنگ‌ها بروز پیدا می‌کند.

مؤسسه فرهنگی اسلامی مادرید، یک مؤسسه غیرسیاسی و غیرمذهبی است که از 40 سال پیش تأسیس شده است و با تلاش‌های گروهی از پژوهشگران مشهور اسپانیایی به‌ویژه شریف عبدالرحمن جاه که یک دانشمند اسپانیایی مراکشی‌تبار بود به رشد و شکوفایی رسید.

ایده تأسیس این مؤسسه در لحظه گذار سیاسی در اسپانیا پس از دوران فرانکو(دوره‌ای از تاریخ اسپانیا میان سال‌های ۱۹۳۶ و ۱۹۷۵ است که فرانسیسکو فرانکو آن را اداره می‌کرد) ظهور یافت تا گذشته اندلس بازگردانده شده و اتفاقاتی که بر آن گذشته است، آشکار شود. چرا که در مدارس اسپانیا تنها دو صفحه درباره حوادث تاریخی 8 قرن اخیر در این کشور ذکر شده است.

از آنجا که میراث اسلامی در اندلس و اسپانیا تنها به آثار باستانی منحصر نمی‌شود و این میراث اسلامی در هر نقطه از کشور اسپانیا و گاهی حتی در روستاها، مواد خام و زبان مردم نیز دیده می‌شود، لذا این مؤسسه برای حمایت و نشر میراث اسلامی چندین طرح را در نظر گرفته است و با فعالیت در نمایشگاه‌های مختلف و فعالیت‌های فرهنگی اقدام به انتشار این میراث در میان مردم می‌کند.

یکی از این طرح‌ها مرکز مطالعات اسلامی مادرید است، چرا که بسیاری از مردم این کشور با تاریخ اسلامی شهر مادرید آشنایی ندارند یا مقدار کمی از آن را به یاد دارند. آنها به یاد نمی‌آورند که مادرید یا «مجریط» تنها پایتخت اروپایی است که به دست مسلمانان تأسیس شده است.

لذا این مرکز برای کمک به پژوهشگران تأسیس شد و تورهایی جهت راهنمایی در زمینه تاریخ اسلامی مادرید برنامه ریزی شد. در این مرکز فقط دو قرن نهم و یازدهم میلادی که شهر اسلامی مجریط به وجود آمده، مورد بررسی قرار نمی‌گیرد زیرا پس از 5 قرن، هنوز هم خاطرات بسیاری از آن دوران در بسیاری از اماکن این شهر وجود دارد.

یکی از اقدامات مؤسسه فرهنگی اسلامی مادرید، ایجاد سایت اینترنتی برای مرکز مطالعات اسلامی مادرید است که شامل نقشه اسلامی شهر مادرید است و به دو زبان انگلیسی و عربی ترجمه شده است.

این مؤسسه همچنین در صدد است که اسنادی درباره شهر «تولِدو» که یکی از مهمترین شهرهای اندلس و بیش از 100 سال پایتخت امپراتوری اسپانیا بوده است تهیه و در اینترنت منتشر کند.

مؤسسه فرهنگی اسلامی مادرید طرح جدیدی با عنوان «اندلس» نیز در دست اقدام دارد که شامل فهرست دیجیتال اصول اسلامی است که تمامی اصول اسلامی در یک دایرة المعارف مهم جمع‌آوری می‌شود.

این مؤسسه همچنین نهادی با عنوان «مِدومِد» (MED O MED) در زمینه مناظر طبیعی فرهنگی دریای مدیترانه و خاورمیانه تأسیس کرده است که به طبیعت از آنجا که در قرآن کریم نیز به آن توجه ویژه‌ای شده است، اهتمام می‌ورزد و فعالیت‌های آن با سازمان‌های محیط زیست و سازمان‌هایی که در جهت تغییرات آب و هوایی و مشکلات محیط زیستی فعالیت می‌کنند، مطابقت دارد.

در همین راستا، باغ‌های گیاه‌شناسی که در کشورهای اسلامی چندان وجود ندارد و همچنین «باغ اندلس» که شامل گیاهان کمیاب است، تأسیس شده است.

از دیگر فعالیت‌های این مؤسسه برگزاری نمایشگاه‌هایی برای افزایش آگاهی مردم درباره مشکلات موجود جهان اسلام، همکاری با مؤسسه قدس در فلسطین و همکاری با پارک قرآنی شهر دوحه در قطر است.

از آنجایی که اروپاییان مسلمانان را دشمن خود می‌انگارند و به آنان اجازه فعالیت نمی‌دهند، لذا اگر این مؤسسه اسلامی بود با مشکل مواجه می‌شد. زیرا اسلام‌هراسی، مسئله‌ای بسیار جدی در اروپا محسوب می‌شود.

این مؤسسه کارهای خود را در کشورهای عربی ارائه کرده است اما از کمک به سازمان‌های اسلامی منع شده است، این مؤسسه با اینکه یک مؤسسه فرهنگی است و در وزارت فرهنگ اسپانیا به ثبت رسیده اما اروپایی‌ها همچنان به شدت از فعالیت‌های این چنینی هراس دارند.

مسئولان این مؤسسه دریافته‌اند که جز با اطلاع‌رسانی و آگاه‌سازی نمی‌توان با اسلام‌هراسی مبارزه کرد. زیرا جنبش‌های سیاسی از اصطلاح اسلام‌هراسی استفاده سیاسی می‌کنند و این همان چیزی است که در جنگ بین اسرائیل و فلسطین دیده می‌شود. صهیونیست‌ها نیز از اصطلاح اسلام‌هراسی برای توجیه اقدامات خود استفاده ابزاری می‌کنند.

در همین راستا طرحی با عنوان «اسلام‌هراسی معکوس» در این مؤسسه راه‌اندازی شده است که استدلال متضاد ارائه می‌شود یعنی دلیل طرف مقابل مستقیماً رد نمی‌شود بلکه استدلال عکس ارائه شده و واقعیت از نگاهی دیگر نشان داده می‌شود. از طریق این طرح فعالیت‌های مختلف و بازی‌های آموزشی در مدارس و دانشگاه‌ها ارائه شده است.

قدیمی‌ترین بنای یادبود در شهر مادرید دیواری به نام دیوار عربی یا «دیوار اسلامی» است اما آثار معماری زیادی در این شهر وجود ندارد. زیرا در زمان امپراطوری اندلس، مادرید یک شهر کوچک بود و در زمان پادشاه فیلیپ دوم این شهر به طور کامل ویران شد. او در زمان پادشاهی خود تصمیم گرفت مادرید را پایتخت کشورش قرار دهد لذا تقریباً همه چیز را تخریب کرد و بدین ترتیب همه اطلاعاتی که به این امپراطوری مسیحی مرتبط نبود را ویران کرد و جنگ‌های صلیبی آغاز شد.

اما اسپانیایی‌ها از این کار خشنود نشدند لذا از مسلمانان حمایت کردند. و با وجود اینکه حکم محکومیت مسلمانان در مادرید صادر شده بود، آنها به دلیل تاریخ مسلمانان در این شهر و اهمیتی که به مسلمانان داده می‌شد، این حکم را اجرا نکردند.

بر همین اساس مؤسسه مذکور از 5 سال پیش طرح جدیدی را برای توسعه آثار اسلامی مادرید آغاز کرده است و در این راستا تورهای گردشگری و گفت‌وگوهایی در این زمینه انجام داده است تا معماری اسلامی تخریب شده را بار دیگر احیا سازد.

گزارش از فرشته صدیقی