کد خبر: ۴۲۵۴۸۹۳

تاریخ: ۲۸ آذر ۱۴۰۳ - ۱۴:۲۱

حجت‌الاسلام عبدالهادی مسعودی:

فقه ما به دلیل برخی دوباره کاری‌ها خوب جلو نمی‌رود

رئیس دانشگاه قرآن و حدیث گفت: اکنون باب شده است هر کسی بخواهد فقاهت کند باید رجال را از اول تا انتها خودش تحقیق کند ولی وقتی آیت‌الله شبیری زنجانی چنین کاری را با دقت انجام داده‌اند چرا دوباره ما این کار را انجام دهیم به همین دلیل فقه ما خیلی جلو نمی‌رود.

به گزارش ایکنا، حجت‌الاسلام والمسلمین عبدالهادی مسعودی؛ رئیس دانشگاه قرآن و حدیث، 28 آذرماه در مراسم دهمین جشنواره پژوهشی این دانشگاه و رونمایی از ترجمه کتاب الکافی که در مؤسسه دارالحدیث قم برگزار شد در سخنانی با بیان اینکه برخی افراد گفته‌اند که کافی نیازمند ترجمه نبود زیرا بسیاری از احادیث کافی، فقهی است و مخاطبان آن فقها و متخصصان هستند و آنها هم بهتر از شما معنای آن را می‌دانند، گفت: این سخن درست نیست زیرا بیش از چهار جلد کافی اصلا فقهی نیست و روضه کافی هم اصلا فقهی نیست. مثلا باب حج و زیارت کافی، ادعیه و ذکر زیادی دارد که طبیعتا فقهی نیست و شامل حدود 400 صفحه است.

مسعودی با بیان اینکه برخی اشکال کرده‌اند که خیلی از احادیث کافی صحیح نیست زیرا در تهذیب شیخ طوسی نیامده و بعدا اضافه شده است، تصریح کرد: این سخن در حالی است که خیلی از روایات کافی، فقهی نبوده که شیخ طوسی بخواهد آن را در تهذیب بیاورد.

رئیس دانشگاه قرآن و حدیث با بیان اینکه در اصول کافی 3 هزار و 801 روایت داریم، افزود: 597 روایت در روضه و 546 روایت درباره زندگی و تجمل و 108 روایت در مورد حیوانات داریم همچنین 889 روایت هم در مورد خوردنی‌ها و خواص آنان و 197 روایت هم در مورد عقیقه وجود دارد، ضمن اینکه تعداد زیادی روایات درباره آداب اکل و خوردن و روش آن داریم.

40 درصد روایات کافی فقهی نیست

مسعودی اضافه کرد: در مجموع 6 هزار و 91 روایت غیرفقهی در کافی داریم یعنی نزدیک به حدود 40 درصد کافی به صورت عیان فقهی نیست و حتما درصد دیگری از روایات آن هم فقهی نیست بنابراین کافی اساسا صددرصد کتاب فقهی نیست.

استاد دانشگاه قرآن و حدیث اظهار کرد: اساسا فقه و تحقیقات ما باید گروهی و براساس پایه‌های قبلی باشد؛ الان مد شده است هر کسی بخواهد فقاهت کند باید رجال را از اول تا انتها خودش تحقیق کند ولی وقتی آیت‌الله العظمی شبیری زنجانی چنین کاری را با دقت انجام داده‌اند چرا دوباره ما این کار را انجام دهیم به همین دلیل فقه ما خیلی جلو نمی‌رود. ما نباید دوباره از ابتدا چرخ را اختراع کنیم.

وی تاکید کرد: ما باید یافته‌های خود را عمومی‌سازی کنیم؛ الان در دانشگاه توانسته‌ایم رشته ترجمه متون دینی را تاسیس کنیم که درس‌نامه‌هایی هم برای آن تهیه شده است و امیدواریم در همه دانشگاه‌ها، عمومی‌سازی کنیم و کار گروهی در پژوهش می‌تواند به عمومی‌سازی در آموزش تبدیل شود و ماندگاری این آموزه‌ها را هم بیشتر می‌کند.

مسعودی تصریح کرد: اگر برخی روایات کلینی مثلا 40 حدیث را هم نادرست بدانیم باز نشان می‌دهد بیش از 99 درصد روایات آن درست و این نه تنها نقص مرحوم کلینی نیست بلکه فخر اوست.

کافی؛ مرامنامه شیعه

همچنین محمد مرادی؛ عضو هیئت علمی دانشگاه قرآن و حدیث با بیان اینکه کافی از کتب ویژه شیعه و به نحوی مرام‌نامه است، گفت: تشیع در کلام و فقه عمدتا از کافی متاثر است و مواضع اعتدالی ما هم مستند به این کتاب بزرگ و مهم شیعی است. این‌ها حدیث و ماده خام است که بعدها به فقه تبدیل شده است لذا حتما باید ترجمه ویژه‌ای می‌داشت. قبل از ترجمه دارالحدیث بخش‌هایی از آن ترجمه شده بود ولی در تراز این کتاب نبود و لازم بود کار جمعی خوبی انجام شود.

مرادی بیان کرد: کتاب کافی فنی و جامع است لذا بخشی از آن برای عموم مردم مفید نیست ولی چون مطالعات دینی در کشورهای مختلف و حتی کافرپیشه به سرعت در حال انجام است و فراورده‌های خود را عمومی‌سازی می‌کنند اگر ما ترجمه‌های قابل اعتماد و خوب در اختیار آنان بگذاریم مطالعات آنان هم دقیق‌تر خواهد شد و اساسا یکی از ماموریت‌های مهم دارالحدیث همین کار است.

استاد دانشگاه قرآن و حدیث با بیان اینکه ترجمه و شروح متون اولیه به فهم دین کمک زیادی می‌کند لذا ما می‌توانیم با ترجمه به فهم دقیق‌تر دین کمک کنیم، تصریح کرد: در جهان واقعا به این نوع ترجمه‌ها نیاز داریم و البته نه هر ترجمه‌ای؛ ما در دهه‌های اخیر تفاسیر زیادی نوشته‌ایم ولی آیا می‌توان آن را به عنوان تفسیر امامی به جهان ارائه دهیم؟ قطعا خیر و نیاز است که این نوع کارها به زبان‌های جهانی ترجمه شود و به خصوص از کارهای گروهی بهره ببریم.

استاد دانشگاه قرآن و حدیث با بیان اینکه یک مترجم وقتی کار گروهی انجام می‌دهد قطعا مفیدتر و مورد استفاده بیشتر علما و فقیهان قرار خواهد گرفت، اظهار کرد: شاید برای برخی مطرح شود که در کافی احادیثی آمده که اصلا قابل هضم نیست آیا نشر این نوع روایات شایسته است؟ به نظر بنده کافی منبع اصلی شیعه است لذا باید مرحوم کلینی همه این روایات را ذکر می‌کرده است تا در آینده مورد تحقیق محققان قرار بگیرد ولی ترجمه این روایات برای عموم درست نیست.

مرادی بیان کرد: بنده در کافی روایاتی را یافتم که عجیب است و این روایات وقتی وارد حوزه عمومی شود اصلا برای مخاطب قابل فهم نیست و ما باید این نوع روایات را در اختیار متخصصان قرار دهیم لذا ترجمه کاری ضروری بود.

پژوهشگر کتاب کافی با بیان اینکه ترجمه مؤسسه دارالحدیث از کافی امتیازاتی به مراتب بیشتر از ترجمه‌های قبل دارد، گفت: این ترجمه چندین مرتبه کنترل شد ضمن اینکه از چندین مترجم زبردست استفاده کردیم و چندین نفر آن را نظارت کردند. این کار گرچه جمعی نیست ولی مراحل و فرایند آن توسط افراد مختلف انجام شده است لذا از اتقان بالایی برخوردار است.

در پایان این مراسم از سایت پژوهشگاه و سایت دانشنامه قرآن و حدیث رونمایی شد.