کد خبر: ۴۲۵۵۲۲۷

تاریخ: ۰۱ دی ۱۴۰۳ - ۱۰:۲۴

آیت‌الله سیدمحمد غروی تبیین کرد

تقلید از مجتهدان زن در مسائل بانوان و حفظ کرامت انسانی زنان در جامعه

عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه با اشاره به بیان مقام معظم رهبری درباره مرجیعت زنان در مسائل بانوان، گفت: همانطور که فقهای ما گفته‌اند مرجعیت زنان مورد وفاق بزرگان نیست و اجماع فقها آن است که یک زن نمی‌تواند مرجعیت عام داشته باشد ولی نظر مقام معظم رهبری ناظر به یک نکته ظریف و دقیقی است و آن اینکه زنان یکسری موضوعات و مسائلی دارند که تشخیص این موضوعات برای صدور حکم فقهی از سوی خود بانوان سهل‌تر است و آن‌ها دقیق‌تر می‌توانند آن را درک کنند.

آیت‌الله سیدمحمد غروی؛ عضو شورای عالی و جامعه مدرسین حوزه علمیه قم در گفت‌وگو با ایکنا به مناسبت سالروز ولادت حضرت زهرا(س) و روز زن درباره شأن و مقام آن حضرت براساس متون دینی، گفت: اولین نکته در تبیین مقام حضرت زهرا(س) این است که بدانیم ایشان دختر پیامبر اکرم(ص) است که در سال پنجم بعثت به دنیا آمدند و هجرت را هم درک کرده‌اند. در کتاب «انوار البریه» مختصر آمده است که کانت فاطمه(س) من اهل العبا؛ فاطمه(س) جزء کسانی بود که زیر کساء قرار گرفت و آیه تطهیر نازل شد. همچنین جزء کسانی است که پیامبر(ص) ایشان را برای مباهله آوردند. «فَمَنْ حَاجَّكَ فِيهِ مِنْ بَعْدِ مَا جَاءَكَ مِنَ الْعِلْمِ فَقُلْ تَعَالَوْا نَدْعُ أَبْنَاءَنَا وَأَبْنَاءَكُمْ وَنِسَاءَنَا وَنِسَاءَكُمْ وَأَنْفُسَنَا وَأَنْفُسَكُمْ ثُمَّ نَبْتَهِلْ فَنَجْعَلْ لَعْنَتَ اللَّهِ عَلَى الْكَاذِبِينَ»؛ جایگاه فاطمه(س) آنقدر والا بود که پیامبر(ص) هیچ زن دیگری را برای مباهله همراه نبردند همچنین فرزندان ایشان یعنی حسن و حسین(ع) و شوهر ایشان و همه این‌ها نشانگر مقام والای آن حضرت است.

عضو هیئت علمی پژوهشگاه حوزه و دانشگاه با بیان اینکه یکی دیگر از خصوصیات حضرت فاطمه زهرا(س) هجرت ایشان در سخت‌ترین شرایط به مدینه بود، افزود: آیه تطهیر در شأن 5 تن نازل شد و در همان جریان دارد که جبرئیل افتخار کرد که جزء این مجموعه تلقی می‌شود؛ ایشان مادر 11 امام(ع) است و فرزندان رسول خدا از بطن فاطمه(س) متولد شده‌اند. از ائمه(ع) نقل است که یا سیده نساء العالمین من الاولین و الآخرین؛ فاطمه(س) والاترین مرتبه قرب به خدا را از ازل تا ابد دارد و هیچ زنی در عالم به این مقام نرسیده و نمی‌رسد. یکی از خصوصیات دیگر ایشان آن است که در روز قیامت با جلالت خاصی وارد محشر شده و به شفاعت می‌پردازند.

غروی با بیان اینکه ویژگی دیگر آن حضرت مصحفی است که دارند و نسل به نسل به امامان رسیده است، تصریح کرد: البته این مصحف، قرآن نیست بلکه جبرئیل بر ایشان نازل شده و معارف الهی را به ایشان می‌آموختند و حضرت علی(ع) آن را املاء می‌کردند. این مصحف دست به دست در بین ائمه(ع) منتقل شد و امروز نزد امام زمان(عج) است.

فاطمه(س)؛ آئینه پیامبر(ص)

غروی بیان کرد: از خصوصیات دیگر ایشان آن است که «و کانت اشبه الناس کلاما و حدیثا برسول الله(ص)»؛ شبیه‌ترین افراد در سخن‌ و نوع کلام به پیامبر(ص) هستند. خصلت‌های فاطمه زهرا(س) حکایت از خصال پیامبر(ص) دارد و گویا ایشان آئینه خصال نبی اکرم(ص) بوده است و در نقل است که حتی راه رفتن ایشان هم شبیه به پیامبر اسلام(ص) بوده است. وقتی خود حضرت زهرا(س) بر پیامبر(ص) وارد می‌شد پیامبر جلوی پای او بلند شده و دستان او را می‌بوسیدند و ایشان را نزد خود می‌نشاندند و وقتی پیامبر(ص) بر ایشان وارد می‌شدند قامت الیه؛ فاطمه(س) به سمت پیامبر رفته و دستان پیامبر را می‌بوسیدند.

استاد حوزه علمیه با بیان اینکه هر وقت پیامبر(ص) مشتاق بهشت می‌شدند فاطمه(س) را می‌بوسیدند، اظهار کرد: یکی از مسائل کلیدی در مورد حضرت زهرا(س) این است که فرمودند: فاطمه بضعه منی...؛ هر کسی او را خوشحال کند مرا خوشحال کرده و هر کسی مرا اذیت کند او را اذیت کرده است و باز دارد فاطمه اعز الناس علیَ؛ فاطمه عزیزترین افراد نزد من است،‌ ایشان مقام عصمت کبری را داشتند.

غروی اظهار کرد: روایت عجیب و مشهوری داریم که الله یرضی لرضاها و یغضب لغضبها؛ یعنی خوشنودی و ناخشنودی حضرت زهرا(س) معیار خوشنودی و ناخشنودی خداوند است و هر کسی که فاطمه از او ناراضی باشد قطعا خدا هم از او ناراضی است و برعکس.

عضو هیئت علمی پژوهشگاه حوزه و دانشگاه تصریح کرد: وقتی فاطمه زهرا(س) به نماز می‌ایستادند آنچنان به ملکوت اعلی توجه داشتند که نورانیت حضرت برای آسمانیان می‌درخشید، درست مانند ستارگان آسمان که برای زمینیان می‌درخشند؛ فاطمه(س) از جهت عبادت و اخلاق و سایر خصوصیات اشبه الناس به پیامبر(ص) بودند و مورد توجه خاص ایشان هم قرار داشتند.

عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم با بیان اینکه در آیات سوره مبارکه دهر 18 آیه در شأن این خانواده نازل شده که قابل ملاحظه است، در پاسخ به این پرسش که چگونه کرامت زن حفظ می‌شود، اظهار کرد: دین از ما خواسته است که جایگاه انسانی زن مورد توجه افراد جامعه قرار بگیرد، حرمت زن حفظ شود و سبک زندگانی حضرت زهرا(س) اینگونه بود.

تشبه به جنس مخالف افتخار نیست

وی تأکید کرد: گاهی برخی خیال می‌کنند اگر زن، مثل مرد باشد افتخاری برای اوست یا برعکس اگر مردی، زنانه رفتار کند افتخار است؛ این تفکر باطل است؛ مرد و زن هر دو انسان هستند و می‌توانند به کمالات انسانی دست یابند و اگر به مسیر عبودیت قدم گذاشتند ارزش والایی دارند ولی اگر در مسیر ضد آن بودند و یا مورد طمع دشمنان قرار گرفتند به رسیدن به مقاصد دشمن کمک کرده‌اند.

وی تأکید کرد: حضرت زهرا(س) هیچ وقت چیزی را مطالبه نکردند و طوری رفتار نکردند که خود را به رفتار مردانه شبیه کنند؛ البته وقتی پای دین به میان آمد در دفاع از ولایت کوتاهی نکردند و بعد از وفات پیامبر(ص) ایشان به در خانه انصار و مهاجرین می‌رفتند و از آنان می‌خواستند نسبت به وضعیتی که در آن هستند بیندیشند و موضع بگیرند و همراهی و سکوت نکنند و به دفاع از اسلام و ولایت پرداختند.

غروی با بیان اینکه سبک زندگی زنان باید به گونه‌ای باشد که فضای جامعه را از جهت فساد و ضدارزش تهدید نکند بلکه باید طوری باشد که زنان ما فرزندان متدین و قوی و ارزشمند تربیت کنند، تصریح کرد: این والاترین افتخار است، در روایت داریم که برای زن بهترین چیز آن است که کرامت او حفظ شود و اختلاط با نامحرم نداشته باشد و این مسئله سبب حفظ سلامت خانواده خواهد شد ولی اگر مسیر دیگری طی شد ابزاری برای تباهی زنان و انسان‌ها خواهد بود.

زنان در تشخیص موضوعات خود دقیق‌تر هستند

آیت‌الله غروی در پاسخ به این پرسش که مقام معظم رهبری در سخنان چند روز پیش خود، بر بحث مرجیعت زنان در مسائل زنان تأکید فرمودند، دیدگاه شما در این باره چیست، افزود: همانطور که فقهای ما گفته‌اند مرجعیت زنان مورد وفاق نیست و اجماع فقها آن است که یک زن نمی‌تواند مرجعیت عام داشته باشد ولی نظر مقام معظم رهبری ناظر به یک نکته ظریف و دقیقی است و آن اینکه زنان یک سری موضوعات و مسائلی دارند که تشخیص این موضوعات برای صدور حکم فقهی از سوی خود بانوان سهل‌تر است و آن‌ها دقیق‌تر می‌توانند آن را درک کنند.

عضو هیئت علمی پژوهشگاه حوزه و دانشگاه در پایان بیان کرد: برای بنده این مقدار قابل فهم است. البته همانطور که عرض شد آنچه مشهور فقها گفته‌اند ذکوریت از جمله شرایط مرجعیت است زیرا به دنبال آن مسئله ولایت مطرح می‌شود ولی ظاهرا آنچه ایشان اشاره فرمودند مسائل خاص مرتبط با زنان است. در عین حال برخی از فقها و علما مسئله مرجعیت را مخصوص مردان نمی‌دانند و ولایت را فقط به مردان نسبت می‌دهند و معتقدند زن هم می‌تواند مرجع باشد گرچه شهرت بین فقها، شرط ذکوریت است.