کد خبر: ۴۲۶۲۹۳۲

تاریخ: ۱۲ بهمن ۱۴۰۳ - ۱۵:۰۶

جواد افشار در پاسخ به ایکنا:

معذور از افشای هویت حقیقی نقش هدایتی هستیم!

کارگردان فیلم سینمایی «صیاد» گفت: از آوردن نام حقیقی نقشی که محمدرضا هدایتی آن را بازی کرد معذوریم!

به گزارش ایکنا، نخستین جلسه پرسش و پاسخ، چهل‌و.سومین جشنواره فیلم فجر امروز ۱۲ بهمن به فیلم سینمایی «صیاد» ساخته جواد افشار اختصاص داشت.

در این جلسه که در برج میلاد برگزار شد؛ جواد افشار کارگردان، محمدرضا شفیعی تهیه‌کننده، نادر سلیمانی، علی سرابی، محمدرضا هدایتی، روز رضوی و ایوب آقاخانی بازیگران و خشایار موحدیان تدوین‌گر حضور داشتند.

افشار در پاسخ به سوال ایکنا، مبنی بر اینکه شخصیت‌پردازی‌ها در فیلم مطلوب نبوده و برخی از نقش‌ها تیپ هستند، گفت: این فیلم بر اساس مستندات تاریخی ساخته شده است برای همین شخصیت‌های سیاه و سفید، همانی هستند که در تاریخ از آنها نام برده شده است البته در این شکل از آثار سینمایی نباید به دنبال شخصیت‌پردازی‌های کلاسیک بود. درباره شخصیت شهید صیاد شیرازی نیز باید بگویم در تاریخ به هیچ وجه اشاره از رگه‌های خاکستری از وی وجود نداشته برای همین کاراکتر کاملاً سفید است. دیگر شخصیت‌های فیلم نیز چنین هستند و آنچه در تاریخ از آنها روایت شده، تصویرسازی شده است.

وی ادامه داد: در فیلم کاراکترهایی وجود دارند که تلاش شده شخصیت‌پردازی خاکستری داشته باشند. برای مثال نقشی که آقای محمدرضا هدایتی (احمدزاده) آن را بازی کرد و ما از آوردن اسم حقیقی ایشان معذوریم. وی در برخی مواقع با شهید صیاد شیرازی مخالفت می‌کرد بنابراین آنچه پیرامون شخصیت‌پردازی در فیلم رخ داده بر پایه واقعیت بوده است.

در ادامه جلسه جواد افشار با بیان اینکه خانواده شهید صیاد شیرازی فیلم را پسندیده‌اند، بیان کرد: بازخورد اولیه از خانواده شهید صیاد، مثبت بود و آن‌ها از این انتخاب بسیار استقبال کردند. این تاثیرگذاری برای ما بسیار مهم بود. یکی از بزرگ‌ترین اهداف ما این بود که بتوانیم این پروژه را به خوبی به تصویر بکشیم و بخش‌های جانبی آن مانند کمک‌های معنوی و حمایت‌های خانواده نیز در این راستا موثر واقع شد. ساخت فیلم درباره شخصیت‌های واقعی، به‌ویژه شهدایی مانند شهید صیاد شیرازی، کار بسیار سختی است. در ابتدا برای این پروژه یک سریال نوشته شد و آقای توحیدی فیلمنامه آن را آماده کردند. این فیلمنامه چندین بار بازنویسی شد و حتی وارد جزئیات هم شدیم. اما مسئله اصلی این است که وقتی فیلمی با محوریت چنین شخصیت‌هایی ساخته می‌شود، سختی‌های کار چند برابر می‌شود، زیرا علاوه بر پیچیدگی‌های روایت زندگی، با چالش‌های متعددی از سوی دستگاه‌های فرهنگی نیز مواجه می‌شویم.

وی افزود: در کشور ما دستگاه‌های مختلف فرهنگی برای حمایت از این‌گونه آثار وجود دارند، اما متأسفانه تعدد این نهادها بیشتر از اینکه کمک‌کننده باشد، تبدیل به مانع شده است. این نهادها ساختارهای پیچیده‌ای ایجاد کرده‌اند که روند تولید را دشوار می‌کند. برای مثال، در مورد فیلم شهید صیاد شیرازی ما تنها بخشی کوتاه از زندگی پر فراز و نشیب این فرمانده رشید اسلام را به تصویر کشیدیم، اما همین کار هم با چالش‌های بسیاری همراه بود. در چنین شرایطی، بسیاری از فیلمسازان مانند ابراهیم حاتمی‌کیا نیز در مسیر ساخت فیلم‌های مرتبط با دفاع مقدس و شهدای بزرگ کشور، با موانع متعددی روبه‌رو شده‌اند.

محمدرضا شفیعی نیز در این جلسه درباره بودجه ساخت این فیلم گفت: این اثر سینمایی از تولیدات مشابهی که در این ژانر ساخته شده، بودجه‌اش کمتر بوده است. درباره انتخاب علی سرابی هم باید بگویم من معتقدم انتخاب وی کار ما نبوده، بلکه لطف خود شهید صیاد شیرازی بوده است. آقای سرابی به‌شدت روی شخصیت شهید صیادی، حساسیت داشت و مطالعات بسیاری پیرامون او انجام داده بود تا بتواند به بهترین شکل نقش را خلق کند.

وی درباره استقبال مخاطبان از فیلم اظهار کرد: خود ما هم انتظار شروع این‌گونه را نداشتیم و تصورمان این بود که جشنواره قاعدتاً یکی دو روز طول می‌کشد تا راه بیفتد. ما یک فیلمنامه سینمایی داشتیم، همانطور که پیش‌بینی می‌شد، آن فیلم سینمایی را ساختیم و قصدی هم برای ساخت مینی‌‌سریال نداریم البته فیلم بسیار طولانی شد و فیلمنامه اولیه‌ای که داشتیم، اگر همانطور که ساخته می‌شد، احتمالاً نزدیک به سه ساعت طول می‌کشید. بنابراین، فیلمنامه بازنویسی شد و بالاخره یک نقطه عطف در آن ایجاد کردیم. این فیلم ساخته شده، حالا حدود ۱۱۰ دقیقه است. در حال حاضر هم قصدی برای ساخت سریال از آن نداریم.

شفیعی درباره استفاده از هوش مصنوعی در فیلم گفت: شاید استفاده از هوش مصنوعی در این زمینه نیاز به بازنگری داشته باشد. قرار بر این بود که ۴۰ به ۶۰ باشد، یعنی هم یادی از خود شهید شود و هم صدای او به‌ طور کامل دیده نشود یا زحمتی که کشیده شده، تضییع نشود. در این پروژه چیزی به نام «تغییر صدا» نداشتیم، بلکه «تغییر فرکانس» انجام شد. برای این کار، فردی وقت زیادی گذاشت و بخش قابل توجهی از سخنرانی‌ها و صداهای ضبط‌شده از شهید صیاد را بررسی و بازسازی کرد. این کار بسیار سخت و پیچیده‌ای بود. در سینمای ایران، پیش از این نیز نمونه‌ای مشابه در فیلم ایستاده در غبار اثر آقای مهدویان دیده شد. در آن فیلم، ایشان با زحمت فراوان و صرف زمان زیاد، صداهای واقعی ضبط‌شده و روایت‌های مختلف را کنار هم قرار داده و فیلمنامه را بر اساس آنها تکمیل کرده بودند. در این پروژه نیز از تکنیک مشابهی استفاده شد، اما تفاوت این بود که بازیگر اجرا کرد و ما فرکانسی نزدیک به صدای واقعی شهید صیاد ایجاد کردیم، که به نظر من، یک اتفاق بسیار بزرگ و ارزشمند است.

وی افزود: یکی از اتفاقات مهم در این پروژه، آشنایی و همکاری با آقای علی سرابی بود. در سینمای ایران تقریباً کسی نبود که به او فکر نکرده و با او صحبت نکرده یا مقدمات همکاری را فراهم نکرده باشیم. اما در نهایت این همکاری به شکل خاصی رقم خورد که حتی خودمان هم دقیقاً نمی‌دانیم چطور انجام شد، اما بدون شک این انتخاب هدایت‌ شده بود. سرابی هم به دلیل مهارت بالا در بازیگری و سال‌ها تجربه در تئاتر، و هم به خاطر علاقه و ارادتش به شهید، گزینه‌ای ایده‌آل برای این نقش بود. در سینما بازیگرانی داریم که ممکن است با برخی پروژه‌ها همراهی نکنند، اما او از ابتدا تا انتها با تمام توان در کنار ما بود. به نظر من، این انتخاب فقط انتخاب ما نبود، بلکه هدایت‌ شده بود و خوشبختانه او به‌ خوبی از پس این نقش برآمد.

این تهیه‌کننده درباره بودجه ساخت این فیلم گفت این اثر سینمایی بسیاری از تولیدات مشابهی که در این عرصه ساخته شده است کمتر بوده است درباره انتخاب علی سرابی هم باید بگویم من معتقدم انتخاب وی کار ما نبوده بلکه لطف خود شهید صیاد شیرازی بوده است. وی به شدت روی شخصیت شهید حساسیت داشت و مطالعات بسیاری پیرامون او انجام داده بود.

در ادامه علی سرابی بازیگر نقش شهید صیاد شیرازی گفت: بدون استثنا همه امرا و درجه‌داران ارتش می‌گفتند مادرت خیلی برای تو دعا کرده؛ نقش یک فرشته زمینی را بازی می‌کنی. درباره نقش‌آفرینی خودم نیز باید بگویم با بسیاری از امرا و درجه‌داران ارتش صحبت کردم و راهنمایی گرفتم.

نادر سلیمانی بازیگر نیز با بیان اینکه مهم کیفیت حضور در فیلم است، اظهار کرد: فاصله تیپ و شخصیت، زیاد نیست و در یک لغزش کوچک این موضوع اتفاق می‌افتد اما زحمتی که دوستان کشیدند، نزدیک به تیپ نبودند. فیلمبرداری در کرمانشاه رقم خورد و هوا بسیار سرد و سخت بود اما همه به خاطر اسم‌ فیلم با قلب و علاقه کار کردند.

خشایار موحدیان تدوین‌گر فیلم «صیاد» نیز در انتها بیان کرد: حدود 40 دقیقه از فیلم کنونی کوتاه شده است و امیدوارم مردم ریتم فیلم را دوست داشته باشند. امیدواریم مردم فیلم خوش‌ریتم ببینند چرا که برای این فیلم خیلی زحمت کشیده شده است.