کد خبر: ۴۲۶۳۹۵۰

تاریخ: ۲۰ بهمن ۱۴۰۳ - ۰۹:۴۵

صباح زنگنه:

انقلاب اسلامی مقاومت را به گفتمان غالب در منطقه تبدیل کرد + صوت

کارشناس مسائل منطقه با تأکید بر اینکه موج تأثیرات انقلاب اسلامی در منطقه باعث بهم خوردن بسیاری از معادلات پیشین شد، گفت: معنای مقاومت که ناظر بر رفع ظلم و اشغالگری اسرئیل بود، پس از انقلاب اسلامی به گفتمان غالب در منطقه تبدیل شد و بعد از پیروزی انقلاب اسلامی، روش‌های مقاومت نیز تغییرات جدی پیدا کرد و از قدرت بیشتری برخوردار شد.

پیروزی انقلاب اسلامی ایران در ۲۲ بهمن ۱۳۵۷ یک دگرگونی بسیار بزرگ سیاسی و اجتماعی در تاریخ کشور بود که با مشارکت طیف‌های مختلف مردم در واکنش به بی‌عدالتی‌های اجتماعی، افزایش نارضایتی‌ها، اختلافات طبقاتی، خفقان فضای سیاسی، دیکتاتوری رژیم پهلوی در اداره کشور و وابستگی بی‌حد و حصر به آمریکا و غرب، در راستای سرنگونی نظام ۲۵۰۰ ساله پهلوی به رهبری امام خمینی (ره) رخ داد.

ملت همیشه در صحنه ایران، چهل و ششمین سال است که با تمام مشکلات و سختی‌ها پای حفظ نظام، ارزش‌ها و آرمان‌های انقلاب، ایستاده‌اند و همواره ایام دهه فجر و سالروز  پیروزی انقلاب اسلامی را جشن می‌گیرند.

در این راستا با صباح زنگنه، کارشناس مسائل منطقه گفت‌وگو کردیم که در ادامه می‌خوانیم:

بیشتر بخوانید:

نمودار ۴۶ ساله کارآمدی نظام اسلامی با مختصات تعیین‌کننده در سطح منطقه

سه‌ضلعی رهبری، مردم و اسلام؛ ضامن بقا و تداوم انقلاب

ایکنا ـ  تحولات منطقه پیش و پس از پیروزی انقلاب اسلامی شاهد چه تغییراتی بود؟

انقلاب اسلامی در درجه اول درصدد ایجاد تغییرات در داخل نظام حاکم بر کشور بود. نظام مستبد و دیکتاتور‌ی حاکم بر ایران وابسته به آمریکا و انگلیس بود و با کنار زدن حاکمان پادشاهی، زمینه تحقق انقلاب اسلامی فراهم شد.

چرایی تشکیل انقلاب

اگر درباره چرایی انقلاب از تک‌تک مردم، سؤال می‌شد، قطعاً این پاسخ را دریافت می‌کردند «که شاه ظالم است. جوانان را به زندان می‌اندازد. ساواک مردم را شکنجه می‌کند. شاه خود را متکی به حمایت آمریکا، انگلیس و اسرائیل می‌داند». با رفتن و کنار زدن این رژیم، قرار شد مردم طی انتخابات آزاد، نظام سیاسی مورد نظر خود را عملیاتی و اجرا کنند که در رفراندوم اول انقلاب نیز مردم به تشکیل جمهوری اسلامی رأی دادند و انواع دیگر رژیم‌ها را رد کردند. با حذف رژیم شاهنشاهی، عملاً کشورهای حامی آن رژیم به تکاپو افتادند تا جمهوری اسلامی ایران را با انواع اقدامات و کودتاها در استان‌های مختلف در شمال، غرب و جنوب کشور، تحت فشار قرار دهند.

با ورود دانشجویان خط امام(ره) به سفارت آمریکا و گروگان گرفتن دیپلمات‌های آن سفارت، عملاً روابط ایران با آمریکا تحت چالش جدی قرار گرفت و پس از آن نیز با وجود انواع رفت و آمدهای دیپلماتیک اما موفقیتی حاصل نشد. حتی آمریکا با اعزام نیروهای ویژه خود و با هواپیمای 330 و هلی‌کوپترهای نظامی، قصد داشتند تا این گروگان‌ها را آزاد کنند. با سقوط و آتش‌گرفتن هواپیماها و هلی‌کوپترها در صحرای طبس، عملاً مردم به سمت عکس‌العمل‌های اعتراض‌آمیز حرکت کردند و نسبت به آمریکا و قطع رابطه با آمریکا، شعار دادند و رهبر انقلاب نیز این قطع رابطه را در آن هنگام پذیرفتند.

عملاً با اوج گرفتن تعارض‌های میان نظام و حکومت جدید در ایران با آمریکا، کشورهای وابسته به آمریکا در منطقه نیزمورد اعتراض مردم انقلابی ایران قرار گرفتند، یعنی با بروز پدیده انقلاب اسلامی در منطقه بسیاری از کشورهای همسایه تحت تأثیر آرمان‌ها و اهداف انقلاب اسلامی قرار گرفتند و شاهد موجی از اعتراضات و تظاهرات در کشورهای همسایه بودیم که این حرکت موجب عکس‌العمل دولت‌های کشورهای همسایه علیه جمهوری اسلامی شد. یکی از این عکس‌العمل‌های خشن، جنگ تحمیلی صدام علیه ایران بود.

اقدامات محدودکننده‌ علیه انقلاب

بنابراین موج تأثیرات انقلاب در منطقه، باعث بهم خوردن بسیاری از معادلات پیشین شد و آمریکا به صورت غیر مستقیم علیه ایران با حمایت از صدام و تجهیز او به انواع تسلیحات و همچنین شوروی در آن زمان علیه انقلاب اسلامی ایران، موضع گرفتند. عملاً قدرت‌های سلطه‌گر اعم از آمریکا، شوروی، انگلیس، فرانسه و آلمان‌ تماماً به موضع‌گیری جدی‌تر علیه جمهوری اسلامی و انقلاب اسلامی پرداختند به طوری که اقدامات محدودکننده‌ای علیه انقلاب اسلامی مانند حمایت از رژیم‌های وابسته به خود در مقابله با ایران و مسلح کردن گروه‌های معارض ایرانی، انجام دادند.

این تغییرات تبعاً تأثیرات خود را در جنگ صدام علیه ایران نشان داد و پیام‌های ایران، جذابیت فوق‌العاده‌ای برای ملت‌های مختلف منطقه و جهان داشت. در برخی کشورهای منطقه جریانهای انقلابی با الهام از پیام انقلاب اسلامی در پی تغییر وضعیت سیاسی کشور خود برآمدند و حتی علیه آمریکا موضع گرفتند.

کینه کشورهای حامی طرح‌های سازش‌کارانه علیه ایران

ایکنا ـ رهبر انقلاب فرمودند «مقاومت که از ایران اسلامی آغاز شد، ملت‌های مسلمان را بیدار کرد»، پررنگ شدن مسئله مقاومت تا چه اندازه تحت تأثیر انقلاب اسلامی است؟

معنای مقاومت که ناظر بر رفع ظلم و اشغالگری اسرئیل بود، پس از انقلاب اسلامی به گفتمان غالب در منطقه تبدیل شد و بعد از پیروزی انقلاب اسلامی، روش‌های مقاومت نیز تغییرات جدی پیدا کرد و از قدرت بیشتری برخوردار شد. البته جمهوری اسلامی ایران نیز از همان آغاز از مقاومت مردم فلسطین علیه اشغالگری اسرائیل حمایت کرد و با تغییر محل سفارت اسرائیل و سپردن آن به فلسطین، عملاً موضع‌گیری سیاسی خود را علنی کرد و ایده خود را پیرامون مسئله فلسطین با قدرت بیشتری در سطح دنیا مطرح کرد و طرح‌های سازش‌کارانه آمریکا یا برخی از کشورهای عربی را برای حل مسئله فلسطین در عمل با شکست روبرو کرد. لذا کشورهای حامی سازش نیز نسبت به جمهوری اسلامی ایران با کینه بیشتری حرکت کردند چرا که آنها استفاده از قضیه فلسطین را برای ساکت کردن مردم خود استفاده می‌کردند و هنگامی که نیروهای مقاومت فلسطینی به عکس‌العمل‌های جدی‌تری علیه طرح های سازش اقدام کردند همه آن طرح‌ها کنار گذاشته شد و عملاً دولت‌های حامی آن طرح‌ها هم علیه ایران و هم علیه نیروی‌های مقاومت موضع گرفتند و بسیاری از نیروهای فلسطینی از سازمان‌های قبلی فسطینی جدا شدند و به دنبال راه‌حل‌های بنیادی‌تر حرکت کردند.

ایکنا ـ با توجه به تأثیرات انقلاب اسلامی در سطح منطقه و جهان، امروز انقلاب با چه چالش‌هایی از کشورهای غرب روبرو است؟

چالش‌های جدی‌ در برابر انقلاب اسلامی وجود دارد، اولاً ضروری است تا درک صحیحی از شرایط روز جهان داشته باشیم تا شرایط جدید را به خوبی درک نکنیم در طراحی، برنامه‌ریزی و اقدام عملی دچار مشکل و محدودیت‌های بیشتری خواهیم شد. یکی از این محدودیت‌ها و چالش‌های جدی محاصره‌های اقتصادی است که از زمان اشغال سفارت آمریکا تحت عناوین مختلفی از قبیل طرح داماتو و تحریم‌های کنگره آمریکا و سایر تحریم‌هایی که رؤسای جمهور مختلف آمریکا تصویب و تأیید و اجرا کردند، آغاز و عملیاتی شد.

تحریم‌هایی که مانع مبادلات مالی آزاد ایران شد

این تحریم‌ها موجب شد تا جمهوری اسلامی در مراودات اقتصادی، تجاری، مالی، فنی و صنعتی با محدودیت‌های خیلی بیشتری مواجه شود و هر چه زمان بیشتر گذشت، این محدودیت‌ها روزافزون شد و حتی در صادرات محصولات و تولیدات ایران اعم از نفت، گاز و سایر تولیدات صنعتی و کشاورزی، دچار مشکل شدیم و مبادلات مالی نیز تحت تأثیر این تحریم‌ها با پیچیدگی بیشتری مواجه شد و عملاً امکان مبادلات مالی آزاد وجود نداشت.

{$sepehr_media_3757234_400_300}

جمهوری اسلامی ایران با محدودیت‌های مختلفی در سازمان‌های بین‌المللی و با صدور قطعنامه‌های مختلف مواجه شد. در موضوع تولید انرژی هسته‌ای و فناوری هسته‌ای نیز این مشکلات تجلی بیشتری پیدا کرد. البته عمده عامل این محدودیت‌ها و اعمال تحریم‌ها، رژیم صهیونیستی بود که با روابط خود با کشورهای غربی و حتی کشورهای شرقی مثل اتحاد جماهیر شوروی و روسیه این تحریم‌ها را افزون کرد و با وجود این تحریم‌ها عملاً ایران از توانایی توسعه و ایجاد ظرفیت‌های رشد اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی نیز محروم شد.

گفت‌وگو از سمیرا انصاری