کد خبر: ۴۲۷۸۰۳۵

تاریخ: ۰۷ ارديبهشت ۱۴۰۴ - ۰۸:۳۵

علیرضا اولیایی‌منش مطرح کرد

سوداگری سلامت در فضای مجازی؛ مردم هوشیار باشند

معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی تهران با اشاره به پیچیده شدن مسائل مرتبط با سلامت به دلیل ورود مباحث مالی و تجاری به آن هشدار داد: تضمینی برای صحیح بودن مطالب ارائه شده حوزه سلامت در فضای مجازی وجود ندارد.

به گزارش ایکنا، یکی از خطرناک‌ترین اقداماتی که سلامت افراد جامعه را تهدید می‌کند خوددرمانی، مشورت با افراد غیرمتخصص و مراجعه دیرهنگام به پزشک است. متأسفانه جامعه ما به این سه مشکل مبتلاست و اکثریت قریب به اتفاق مردم در اولین مواجهه با مشکلات مرتبط با سلامتشان ابتدا خوددرمانی می‌کنند، در ادامه از اطرافیان غیر متخصص خودشان در خصوص نحوه درمانشان سؤال می‌کنند و در صورت تداوم مشکل و در مواقعی که واقعاً برای درمان دیر شده و زمان طلایی درمان از دست رفته است، به پزشک مراجعه می‌کنند.

طی سال‌های اخیر این مشکل چندین برابر شده است چراکه فضای مجازی به ویژه اینستاگرام مملو از افرادی شده است که خود را در قالب پزشک معرفی کرده و نسخه‌های درمانی برای همگان می‌پیچند. توصیه‌هایی که بدون در نظر گرفتن زمینه بیماری، دلایل بروز بیماری، وضعیت سلامتی و وخامت بیماری هر فرد و ... بیشتر توسط افراد غیر متخصص برای همه مردم به صورت یکسان ارائه شده و سلامت افراد را به خطر می‌اندازد.

البته مشکل به همین جا ختم نمی‌شود؛ گسترش بی‌رویه عطاری‌ها و افراد مدعی درمان گیاهی و سنتی، گوگل‌درمانی و نوشتن علائم بیماری و جست‌وجوی درمان آن در اینترنت و البته با گسترش و دسترس‌پذیر شدن هوش مصنوعی دریافت نسخه از هوش مصنوعی، بر مشکلات قبلی در این زمینه افزوده است و بیماران به جای پیگیری تخصصی روند درمان، زمان ارزشمندشان را با خوددرمانی‌ها از دست می‌دهند.

علیرضا اولیایی‌منش، معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی تهران در گفت‌وگو با ایکنا در پاسخ به این سؤال که در مواجهه با شرایط موجود چگونه می‌توان سواد سلامت را ارتقا داد؟ گفت: خوددرمانی و استفاده از فضای مجازی برای درمان به جای مراجعه به متخصصان بحث بسیار مهم و پیچیده‌ای است؛ برای اینکه مسائل مالی، تجاری و ... نیز به بحث سلامت کشیده شده است. عده‌ای نیز به دنبال سوداگری هستند و محصولاتی تبلیغ می‌کنند که مؤثر نیست و همین مسائل موجب شده مردم در فضای به هم ریخته‌‌ای قرار گیرند و ندانند که چگونه با این مسائل مواجه شوند.

اولیایی‌منش به مردم توصیه کرد که خدمات مورد نیاز خود را از مراکز رسمی بهداشت و درمان کشور دریافت کنند و گفت: بهداشت و درمان در کشور ما به منبع علمی دانشگاه وصل است. در هیچ کشور دنیا نمونه ایران که دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی در هم ادغام باشند را نداریم و همین مسئله موجب شده مراکز درمانی به منبع علم یعنی دانشگاه‌ها وصل باشند.

وی تصریح کرد: در طب سنتی و ایرانی نیز شعارمان همین است که اثر هر چیزی با شواهد علمی اثبات شود، مصرف آن اشکالی ندارد اما نباید در این زمینه فقط به ادعاها اکتفا کرد و دانشگاه است که می‌تواند اثرگذاری یک روش درمان یا داروی گیاهی را تأیید کند.

ارائه 500 کلیپ علمی در سامانه شهاب

معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی تهران با اعلام این مطلب که دانشگاه علوم پزشکی تهران با راه‌اندازی سامانه «شهاب» در تلاش برای ارائه علمی‌ترین مسائل پزشکی به مردم است، گفت: 500 کلیپ و مستند علمی قابل فهم برای عموم مردم در سامانه شهاب قرار داده‌ایم که توسط متخصصان و پزشکان ارائه شده‌اند. توصیه اکید ما نیز به مردم این است که منبع محل مراجعه خود را اساتید معتبر متصل به دانشگاه‌های علوم پزشکی قرار دهند.

وی هشدار داد: نمی‌توانیم تضمین کنیم که مطالب ارائه شده در فضای مجازی درست هستند و از سوی دیگر فضای مجازی نیز قابل کنترل نیست و بازار مکاره‌ ایجاد شده موجب شده سلامت مردم به خطر بیفتد. نظام پزشکی، دانشگاه، مراجع قضایی و ... هر کدام در این مبحث وظایفی دارند و همه باید دست به دست هم دهند تا فضای سالمی در حوزه سلامت ایجاد شود.

اولیایی‌منش به مردم توصیه کرد برای درمان فقط به افراد متخصص مراجعه کنند و گفت: در کل کشور 30 هزار مرکز بهداشتی داریم. این عدد بزرگی است و عموم مردم با جمعیت‌های مشخص تحت پوشش یک مرکز هستند و می‌توانند برای درمان با این پزشکان مشورت کنند. با راه‌اندازی سیستم ارجاع نیز مردم می‌توانند به پزشک خود مراجعه و خدمات دریافت کنند.

وی این مسئله را نیز متذکر شد که هیچ تضمینی نمی‌دهیم که عطاری‌ها یا مراکز غیرمجاز، خدمات صحیحی ارائه کنند و گفت: اکنون مراکزی داریم که پروانه فعالیت ندارند اما در حال انجام کار پزشکی هستند، به محض اینکه از وجود چنین مراکزی مطلع شویم به سراغ آنها می‌رویم اما ممکن است از وجود بسیاری از مراکز مطلع نشویم و نتوانیم با آنها برخورد کنیم، پس خود مردم باید هوشیار باشند.

استفاده از هوش مصنوعی برای درمان

اولیایی‌منش افزود: فضای مجازی ابزار معقولی برای کسب اطلاعات سلامتی نیست و اطلاعات و مطالب صحیح و ناصحیح در فضای مجازی وجود دارد؛ پس برای کسب اطلاعات درست لازم است به سایت‌های مطمئن دانشگاهی مراجعه شود.

وی در خصوص استفاده از هوش مصنوعی برای درمان نیز گفت: کاری که هوش مصنوعی انجام می‌دهد این است که در مورد یک بیماری، دارو، غذا و ... همه اطلاعات موجود در اینترنت را تجمیع کرده و به صورت دسته‌بندی شده در اختیار شما قرار می‌دهد. هوش مصنوعی توان تشخیص صحیح و غلط را ندارد و فقط تجمیع و بسته‌بندی اطلاعات و ارائه نتیجه نهایی را انجام می‌دهد و اگر اطلاعات غلطی در اختیار داشته باشد، براساس همان اطلاعات غلط نتیجه اشتباهی به شما ارائه خواهد کرد،‌پس باید با هوشیاری از آن استفاده کرد.