کد خبر: ۴۲۸۱۷۱۴

تاریخ: ۲۱ ارديبهشت ۱۴۰۴ - ۱۱:۲۹

علی دارابی مطرح کرد

انتقال موزه قرآن به مجموعه سعدآباد برای توسعه فعالیت‌های قرآنی

معاون میراث فرهنگی درباره انتقال موزه قرآن به مجموعه سعدآباد گفت: موزه قرآن با محدودیت‌های خاصی مواجه بود و همچنین در ایام خاص به ویژه در ماه مبارک رمضان که نهادهای قرآنی برنامه‌های ویژه‌ای تا سحر داشتند، امکان اجرای برنامه‌های قرآنی در این مکان وجود نداشت. هم‌اکنون در حال انتقال تجهیزات و امکانات به مجموعه سعدآباد هستیم که فضای مناسب‌تری برای فعالیت‌های قرآنی فراهم می‌کند.

به گزارش خبرنگار ایکنا، نشست خبری علی دارابی، قائم مقام وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی و معاون میراث فرهنگی امروز یکشنبه ۲۱ اردیبهشت‌ماه به مناسبت روز جهانی موزه و هفته میراث فرهنگی برگزار شد.

دارابی با اشاره به برنامه پنج‌ ساله وزارت میراث فرهنگی گفت: برنامه پنج‌ساله وزارتخانه که از بهمن سال گذشته آغاز شده، شامل ۳۱ استان، ۵ معاونت و پنج شرکت و مؤسسه تحت پوشش است. این برنامه بر سه پایه سند چشم‌انداز ۱۰ ساله پیشین، تکالیف مندرج در برنامه هفتم توسعه برای وزارت میراث فرهنگی و اولویت‌ها و ملاحظات ارائه‌شده توسط اساتید و معاونت‌های مربوط استوار است.

وی با اشاره به اهداف کلیدی این برنامه افزود: افزایش تعداد موزه‌های کشور از ۸۰۰ به هزار مورد در پایان برنامه یعنی ۲۰۰ موزه جدید از مهمترین این برنامه‌هاست. تقسیم‌بندی استانی و مشخص کردن محل احداث موزه‌های جدید انجام شده و به زودی برش‌های استانی آن رونمایی می‌شود.

دارابی ادامه داد: ۱.۵ میلیارد تومان برای تملک، مرمت و احیای میراث فرهنگی اختصاص یافته است. همچنین از بودجه ملی و مشارکت خیرین در پروژه‌هایی مانند پرونده ثبت جهانی علمده قزوین و مرمت بنا‌های تاریخی در سیستان و بلوچستان و ایلام استفاده خواهد شد.

وی تصریح کرد: نوروزگاه‌ها در ۱۹ پایگاه میراث فرهنگی برگزار شد که در این راستا از مدیران برتر موزه با هدف ترویج رقابت سالم و معرفی الگو‌های موفق تجلیل خواهد شد. جذب ۴۲۳۰ نیروی انسانی جدید در حوزه‌های امین اموال و انبارها، موزه‌داری، نیرو‌های تخصصی مرمت و حفظ میراث و ساماندهی نیرو‌های موجود (پیمانکاران و قراردادی‌ها) در سال جاری انجام خواهد شد.

داوری، دبیر هفته میراث فرهنگی نیز در ادامه این نشست گفت: هفته میراث فرهنگی از روز یکشنبه ۲۸ اردیبهشت ماه مصادف با روز جهانی موزه و میراث فرهنگی آغاز می‌شود و تا شنبه ۳ خردادماه (همزمان با روز مقاومت، ایثار و پیروزی فتح خرمشهر) ادامه خواهد داشت.

وی با اشاره به شعار جهانی و ملی بیان کرد: شعار امسال شورای بین‌المللی موزه‌ها (ICOM) «آینده موزه‌ها در جوامع به سرعت در حال تغییر است» با هدف تأکید بر نقش تحول‌آفرین موزه‌ها در جوامع، ایجاد پیوند بین موزه و آینده و استفاده از فناوری برای اشتغال‌زایی، آموزش، حمایت از اقتصاد محلی و ترویج خلاقیت انتخاب شده است. شعار ملی ایران نیز با الهام از این رویکرد بوده و «میراث فرهنگی و آینده» انتخاب شده که با محوریت تأثیر متقابل میراث فرهنگی در ساختن آینده و انعطاف‌پذیری در برابر تغییرات اجتماعی بوده است.

برنامه‌های هفته میراث فرهنگی

داوری با اشاره به برنامه‌های هفته میراث فرهنگی گفت: روز یکشنبه ۲۸ اردیبهشت ماه، همزمان با روز جهانی موزه، مراسم رونمایی از سامانه ایران موزه و تجلیل از موزه‌های برتر کشور در موزه ملی ایران برگزار خواهد شد. دوشنبه ۲۹ اردیبهشت، همایش ملی میراث فرهنگی و آینده جوامع در حال تغییر با حضور مسئولان برگزار می‌شود. در این مراسم از خادمان نوروزی میراث فرهنگی شامل استان‌ها، پایگاه‌ها، موزه‌ها و اماکن برتر تقدیر به عمل خواهد آمد. ریاست کمیسیون فرهنگی مجلس شورای اسلامی و دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی در این مراسم حضور خواهند داشت. سه‌شنبه ۳۰ اردیبهشت، نشست توسعه همکاری‌های کشور‌های عضو مرکز میراث ناملموس برگزار می‌شود که با حضور نمایندگان کشور‌های عضو سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی و بنیاد ایران‌شناسی همراه خواهد بود. در حاشیه این نشست، مراسم رونمایی از وب‌سایت شبکه انجمن‌های پاسداری از میراث ناملموس در منطقه آسیای غربی و مرکزی و همچنین پایگاه استخراج و داده‌نگاری مصادیق میراث ناملموس برگرفته از شاهنامه فردوسی انجام خواهد شد.

وی ادامه داد: روز چهارشنبه یکم خرداد، نشست تخصصی آینده احیای بافت‌های تاریخی با حضور معاون معماری و شهرسازی وزارت راه و شهرسازی، دبیر شورای عالی معماری و شهرسازی و مدیران کل مربوطه برگزار می‌شود. روز پنجشنبه ۲ خرداد، نیز نشست میراث جهانی و آینده در استان گلستان برگزار می‌شود که موضوع محوری آن ظرفیت‌سازی و هم‌افزایی نهاد‌های ملی و استانی برای ثبت و حفاظت از میراث جهانی با تأکید ویژه بر دیوار بزرگ گرگان خواهد بود. این نشست با حضور مقامات محلی و مسئولان استانی انجام می‌شود. روز شنبه ۴ خرداد که مصادف با سالروز فتح خرمشهر و روز مقاومت، ایثار و پیروزی است، مراسم رونمایی از ۱۵۰ مکان رویداد‌های انقلاب اسلامی و دفاع مقدس با مشارکت بنیاد حفظ آثار و ارزش‌های دفاع مقدس برگزار خواهد شد.

داوری تصریح کرد: در کنار این برنامه‌های اصلی، برنامه‌ریزی گسترده‌ای برای برگزاری رویدادهای جانبی انجام شده است که نشست مشترک با فراکسیون فرهنگی مجلس شورای اسلامی، نشست تخصصی با انجمن‌های مردم‌نهاد فعال در حوزه میراث فرهنگی، نشست روایت ناتمام میراث با موضوع جعل و قاچاق آثار فرهنگی، همایش ملی موزه، گردشگری و معلولیت، نشست نظام فنی اجرایی آینده‌پژوهی در میراث فرهنگی به صورت مشترک با پژوهشگاه میراث فرهنگی از جمله این موارد است.

وی با اشاره به برنامه‌های استانی بیان کرد: برگزاری زنگ میراث فرهنگی با موضوع نوآوری و کاربرد فناوری در معرفی میراث فرهنگی، نشست‌های استانی با شهرداران شهرهای دارای بافت تاریخی، جلسات با انجمن‌های میراث فرهنگی و خیرین این حوزه، اجرای برنامه هر شهر یک موزه در سطح استان‌ها، برگزاری نمایشگاه‌های متعدد و پویش‌های فضای مجازی و تهیه و توزیع بسته‌های موضوعی فرهنگی از جمله این برنامه‌هاست. پیش‌بینی می‌شود در طول این هفته در سطح کشور حداقل ۶۵ نمایشگاه در موزه‌ها برگزار شود، ۱۰۰ نشست تخصصی در استان‌ها، پایگاه‌ها و اماکن تاریخی انجام شود و حدود ۱۷۰ رویداد فرهنگی در موزه‌ها، پایگاه‌ها و اماکن تاریخی اجرا شود.

بازتعریف نقش میراث فرهنگی در آینده‌سازی کشور

داوری در پایان تصریح کرد: امیدواریم این هفته فرصتی برای بازتعریف نقش میراث فرهنگی در آینده‌سازی کشور و جلب توجه عمومی به ظرفیت‌های این حوزه باشد.

دارابی، معاون میراث فرهنگی در ادامه به سوال‌های خبرنگاران پاسخ داد و درباره انتقال موزه قرآن به مجموعه سعدآباد گفت: موزه قرآن با محدودیت‌های خاصی از جمله محدودیت‌های تردد و ضوابط امنیتی برای بازدیدکنندگان، محدودیت ساعات بازدید، به ویژه در ایام پیک مراجعه و قرارگیری در پردیس حکومتی کشور با ضوابط امنیتی خاص مواجه بود و همچنین در ایام خاص به ویژه در ماه مبارک رمضان (ماه بهار قرآن) که نهادهای قرآنی برنامه‌های ویژه‌ای تا سحر داشتند، امکان اجرای برنامه‌های قرآنی در این مکان وجود نداشت و این محدودیت‌های جدی ما را به این نتیجه رساند که باید برای جابجایی این موزه تصمیم بگیریم. هم‌اکنون در حال انتقال تجهیزات و امکانات به مجموعه سعدآباد هستیم که فضای مناسب‌تری برای فعالیت‌های قرآنی فراهم می‌کند.

وی تصریح کرد: اهتمام به قرآن کریم، به عنوان یکی از دستاوردهای بزرگ انقلاب اسلامی، ایجاب می‌کند که دسترسی مردم به این موزه را تسهیل کنیم و امیدواریم با این اقدامات، گامی مؤثر در جهت توسعه و ترویج فرهنگ قرآنی برداشته باشیم.

علیرضا ایزدی، مدیرکل دفتر ثبت و حریم آثار و حفظ و احیا میراث معنوی و طبیعی در پاسخ به سؤال خبرنگار ایکنا مبنی بر اینکه چرا فقط ۴ درصد از آثار تاریخی ثبت ملی شده است، بیان کرد: واقعیت این است که در کشور ما فاصله معناداری بین تعداد آثار موجود و آثار ثبت شده وجود دارد. براساس اسناد و مدارک تاریخی، بین ۶۰۰ هزار تا یک میلیون اثر تاریخی در گستره جغرافیایی ایران وجود دارد، در حالی که تاکنون فقط حدود ۵۰ هزار اثر به ثبت رسیده است.

وی افزود: مهمترین موانع در این زمینه این است که، در برهه‌ای نزدیک به ۲۰ سال، مسئولان وقت میراث فرهنگی، اعتقادی به ثبت آثار نداشتند، همچنین کمبود نیروی متخصص در حوزه ثبت، فرآیند‌های زمان‌بر اداری و فنی ثبت آثار، گستردگی جغرافیایی و تنوع آثار تاریخی در کشور باعث شد این مسئله شدت بیشتری پیدا کند. از این رو تسریع در فرآیند ثبت آثار در تمامی حوزه‌ها(ملموس، ناملموس و طبیعی)، افزایش تعداد موزه‌ها به عنوان یکی از راهکار‌های حفاظت و معرفی آثار، تقویت همکاری‌های بین‌دستگاهی برای تسهیل فرآیند ثبت، بهره‌گیری از فناوری‌های جدید در مستندنگاری و ثبت آثار از برنامه‌های مهم سال جاری است.

سند میراث فرهنگی و موزه‌داری

دارابی، معاون میراث فرهنگی نیز در پاسخ به سؤال دیگر خبرنگار ایکنا درباره سند میراث فرهنگی و موزه‌داری و تأثیر آن در روند فعالیت‌های آن گفت: سند ملی میراث فرهنگی که مصوب شورای عالی انقلاب فرهنگی است و توسط رئیس جمهور ابلاغ می‌شود، یک سند بالادستی و راهنمای عمل برای تمام دستگاه‌هاست. این سند تکالیف ۲۴ وزارتخانه، سازمان و نهاد را در حوزه میراث فرهنگی مشخص می‌کند، همچنین فرصت ارزشمندی برای هم‌افزایی و مشارکت دستگاه‌ها ایجاد می‌کند و به عنوان یک سند قانونی، ضمانت اجرایی دارد، همچنین محتوای آن پس از بررسی‌های کارشناسی و دریافت نظرات متخصصان تهیه شده است.

وی تصریح کرد: ایجاد وحدت رویه در مدیریت میراث فرهنگی، تسهیل همکاری‌های بین‌دستگاهی، تعیین خط مشی‌های کلان در حوزه حفاظت و معرفی آثار، کمک به تصویب قوانین و مقررات حمایتی از آثار تدوین و تصویب این اسناد است. بنابراین در تلاش هستیم تا با سرعت بخشیدن به فرآیند ثبت آثار و با استفاده از اسناد بالادستی مانند سند ملی میراث فرهنگی، این فاصله معنادار در ثبت ملی آثار را کاهش دهیم. البته این کار باید با حفظ استاندارد‌های علمی و تخصصی انجام شود تا در آینده بتوانیم به این ثبت‌ها به عنوان اسناد معتبر استناد کنیم.