کد خبر: ۴۲۸۲۴۸۳

تاریخ: ۲۴ ارديبهشت ۱۴۰۴ - ۱۶:۱۰

حدادعادل:

زبان فارسی محور وحدت و رکن هویت ملی ایرانیان است

رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی در آیین روز پاسداشت زبان فارسی و بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی گفت: زبان فارسی همواره رشته پیوند همه مردم و مدار و محور وحدت ملت ایران و از ارکان اصلی هویت ملی ایرانیان به شمار رفته است.

به گزارش ایکنا به نقل از فرهنگستان زبان و ادب فارسی؛ غلامعلی حدادعادل، رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی در آیین روز پاسداشت زبان فارسی و بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی با گرامیداشت این روز اظهار کرد: فرهنگستان زبان و ادب فارسی جمهوری اسلامی ایران که گاهی فرهنگستان سوم نامیده می‌شود، سال ۱۳۶۹ تأسیس و امسال ۳۵ ساله شده است.

وی گفت: شکل‌گیری فرهنگستان زبان و ادب فارسی در شورای عالی انقلاب فرهنگی تصویب و به همت رئیس جمهور وقت و رهبر معظم انقلاب تاسیس و اکنون به نهاد برومندی تبدیل شده و امیدواریم درختی پربار شود و ثمرش از خانه ما فراتر رود و به همسایگان دور و نزدیک بهره برساند.

حدادعادل افزود: زبان فارسی که پیشینه‌ای چند هزار ساله دارد، همواره رشته پیوند همه مردم و مدار و محور وحدت ملت ایران و از ارکان اصلی هویت ملی ایرانیان به شمار رفته است.

رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی بیان کرد: این زبان بیش از هزار سال پیش به همت نویسندگان و شاعران بزرگی به درجه‌ای از کمال و پختگی رسیده بوده که به فردوسی بزرگ این توانایی را بخشید که شاهنامه را با آن همه اسطوره، افسانه و حماسه و حکایت بسراید و با فراهم آوردن دیوانی افزون‌تر از ۵۰ هزار بیت کاخی بلند و با شکوه از نظم ایجاد کند.

وی اظهار کرد: ایرانیان که در جای جای ایران زمین به زبان‌ها و گویش‌های گوناگون سخن گفته‌اند، از دیرباز فارسی را به عنوان زبان مشترک میان خود انتخاب کردند و به کمک این زبان بر اختلاف‌ زبان‌ها غلبه و اختلاف‌ها را به هم‌زبانی و همدلی تبدیل کردند.

حدادعادل گفت: فارسی نه تنها حلقه وصل ایرانیان بلکه زبان مشترک بسیاری از مردمان سرزمین‌های دور و نزدیک در شبه قاره هند، آسیای میانه، آسیای صغیر، آناتولی و غرب آسیا نیز بوده است و بدون دلیل نیست که از روزگاران کهن تا امروز هر بیگانه‌ای چشم طمع به ایران دوخته و عظمت ایران و عزت ایرانی را بر نمی‌تابد و انگیزه شوم خود را به صورت تعرض به زبان فارسی بیان می‌کرده تا بدانجا که حتی با نام تاریخی چند هزار ساله خلیج فارس هم دشمنی ورزیده است.

زبان فارسی می‌تواند زبان علم شود

حدادعادل بیان کرد: زبان فارسی می‌تواند زبان علم شود، گواه آن وجود کتاب‌هایی نظیر ترجمه قرآن معروف به طبری است که یکصد سال قبل از سروده شدن شاهنامه پدید آمده و «هدایة المتعلمین فی الطب» کتابی در زمینه پزشکی، نوشته ابوبکر ربیع بن احمد اخوینی، نمونه از آن است که سال‌ها قبل از شاهنامه به زبان فارسی در علم پزشکی در چند صد صفحه تالیف شده است.

وی اظهار کرد: فرهنگستان زبان و ادب فارسی با تکیه بر چنین پشتوانه‌ای توانسته است در ۳۰ سال اخیر برای لغات و اصطلاحات علمی و فنی بیگانه، حدود ۷۰ هزار معادل فارسی تصویب کند و آن مجموعه را در قالب فرهنگ لغتی مفصل همزمان با برپایی این آیین در سی و ششمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران منتشر کند.

رئیس فرهنگستان زبان و ادب فارسی گفت: انتشار ۳۷ فرهنگ تخصصی موسوم به هزار واژه در رشته‌های فنی که در بردارنده مصوبات فرهنگستان است، نشان‌دهنده این است که زبان فارسی می‌تواند زبان علم شود، علاوه بر این فرهنگستان طرح ملی بزرگ دیگری را نیز در دست اجرا دارد که تعریف فرهنگ جامع زبان فارسی است؛ قرار است در این طرح، فرهنگی در ۳۵ مجلد زبان فارسی را با همه تحول و دگرگونی‌های تاریخی و زبانی یکجا گرد آورد و با تکیه بر شواهد منظوم و منثور تعریف کند از این مجموعه تاکنون سه مجلد منتشر شده است.

وی افزود: همچنین فرهنگستان توانسته است با تعریف دایره‌المعارفی به نام دانشنامه زبان و ادب فارسی مرجع قابل اطمینان و سودمندی در اختیار استادان زبان و ادبیات فارسی، پژوهشگران و دانشجویان این رشته قرار دهد و آنان را از مراجعه به منابع دور از دسترس بی‌نیاز کند، چاپ سوم این دانشنامه با تالیف یک ذیل هزار صفحه‌ای به ۱۴ مجلد افزایش یافته است.

وجود ۷۵۵۲ عنوان کتاب درباره شاهنامه در کتابخانه ملی

غلامرضا امیرخانی، رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی نیز در این آیین اظهار کرد: کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران به عنوان بزرگترین نگاهبان و پاسبان میراث مکتوب زبان فارسی در جهان است که میلیون‌ها جلد کتاب، نشریه، پایان‌نامه و سایر منابع به زبان‌های مختلف و عمدتا به زبان فارسی در آن نگهداری می‌شود.

وی گفت: افتخار داریم که گنجینه‌ای از آثار مکتوب و غیرمکتوب در قالب محمل‌های نوین اطلاعاتی و وظیفه حفظ و نگهداری از آنها را برای امروزیان و برای آیندگان برعهده داریم.

امیرخانی افزود: بررسی میراث مکتوب ایرانیان که به ویژه از میان نسخ خطی و نسخ کهن قابل تحقیق و پژوهش است، نشان دهنده این است که از بعد از سرایش شاهنامه شاید در مقاطعی به این اثر بی‌مهری و کم‌توجهی شده است اما در قرن هفتم به ویژه در دوره ایلخانی و بعد از آن تا به امروز شاهنامه و مقام فردوسی مورد توجه قرار گرفته است.

رئیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی بیان کرد: امروز در بانک‌های اطلاعاتی کتابخانه ملی، آثار متعددی در حوزه شاهنامه و شاهنامه‌پژوهی موجود است که شامل ۴۱۰ پایان‌نامه در مقاطع کارشناسی ارشد و ۷هزار و ۵۵۲ عنوان کتاب است که بسیار رقم قابل توجهی است و نشان می‌دهد که در کشور ما فردوسی از چه جایگاه بی‌بدیلی برخوردار است‌.