کد خبر: ۴۳۱۲۲۸۸

تاریخ: ۳۰ مهر ۱۴۰۴ - ۱۷:۰۵

احیای سنت «گعده‌های علمی در حوزه»؛ الگویی نو از درس خارج فقه و اصول

سنت گعده‌های علمی، که در ادوار گذشته از مهم‌ترین بسترهای رشد و تعالی شاگردان و پیوند عالمان با طلاب به شمار می‌رفت، در سال‌های اخیر رو به فراموشی نهاده بود؛ با این حال، آیت‌الله محمدجواد فاضل لنکرانی با درک اهمیت این سنت حسنه و ضرورت احیای آن فضایی نو در این زمینه ایجاد کرده‌ است.

به گزارش ایکنا، درس خارج فقه و اصول آیت‌الله شیخ محمدجواد فاضل لنکرانی؛ رئیس مرکز فقهی ائمه اطهار(ع) طی سال‌های متمادی با استقبال گسترده طلاب جوان همراه شده و با احیای سنت «نشست‌های گعده علمی» میان دو درس فقه و اصول، زمینه‌ای تازه برای شکوفایی علمی و پرورش استعدادهای حوزوی فراهم آمده است.

سنت گعده‌های علمی، که در ادوار گذشته از مهم‌ترین بسترهای رشد و تعالی شاگردان و پیوند عالمان با طلاب به شمار می‌رفت، در سال‌های اخیر رو به فراموشی نهاده بود. با این حال، آیت‌الله محمدجواد فاضل لنکرانی با درک اهمیت این سنت حسنه و ضرورت احیای آن، در کنار تدریس درس خارج فقه و اصول، فضایی جدیدی ایجاد کرده‌ است که بازتابی از روش سلف صالح و حکمت دیرینه حوزه است.

اتاقی در محل تدریس در طول سال تحصیلی بین درس اصول و فقه برای استراحت حضرت آیت‌الله فاضل لنکرانی درنظر گرفته شده است اما نوع ارتباط علمی و صمیمی وی باعث شد جمعی از شاگردان درس خارج فقه و اصول ایشان هر روز برای رفع اشکال درس به مدت 20 دقیقه در گعده صمیمی و با نشاط علمی این استاد حوزه حضور پیدا کنند که این فضا در نوع خود بی‌نظیر است.

این نشست‌ها که هر روز میان دو جلسه‌ فقه و اصول در مسجد مرکز فقهی ائمه اطهار(ع) برگزار می‌شود، به جای استراحت میان‌ درس، به محفل صمیمانه‌ علمی تبدیل شده است. اساتید و طلاب حاضر در این جلسات می‌توانند آزادانه پرسش‌های خود را مطرح کنند و حتی در پاسخ به دیگران نیز مشارکت کنند. بدین‌سان «شاگرد محوری»، که جوهره آموزش اصیل حوزوی است، بار دیگر در این محفل زنده می‌شود.

از برکات این گعده‌ها می‌توان به چند محور اساسی اشاره کرد:

توجه به زوایای مغفول در درس و طرح لایه‌های عمیق‌تر هر مسئله

امکان ارائه نظریه‌ها و شنیدن آراء متفاوت از سوی طلاب

شناسایی استعدادهای علمی برای حمایت‌های پژوهشی بعدی

تقویت انتخاب هم‌مباحثه و شکل‌گیری گروه‌های علمی پویا

دستیابی به شفافیت و اتقان بیشتر در مبانی علمی استاد و کشف ادله‌ جدید برای مدعیات مطرح‌ شده در کلاس

پیشنهاد موضوعات پژوهشی و زمینه‌سازی برای طلاب علاقه‌مند به تحقیق.

از ویژگی‌های برجسته این جلسات، حضور پررنگ و پرشور اساتید خارج، سطوح عالی و طلاب جوان است که با انگیزه فراوان در مباحث شرکت کرده و به عمق علمی درس می‌افزایند. مشارکت فعال آنان نه‌ تنها سطح علمی جلسه را ارتقا داده، بلکه روحیه نشاط و هم‌افزایی میان حوزویان جوان را نیز احیا کرده است.

استاد، علاوه بر تدریس روزانه درس خارج فقه و اصول، هر هفته روزهای چهارشنبه به مبحث فقه سیاسی و فقه تربیتی نیز می‌پردازند. این دروس افزون بر بهره‌مندی مستقیم شاگردان، به صورت زنده از طریق فضای مجازی برای طلاب علاقه‌مند شهرستان‌ها و نقاط دورتر پخش می‌شود و زمینه‌ای مناسب برای گسترش معارف فقهی و اصولی در سراسر کشور است.

در مجموع، براساس آنچه شاگردان و ناظران اذعان دارند، درس خارج آیت‌الله فاضل لنکرانی نمونه‌ای از پیوند سنت اصیل حوزوی با نیازهای علمی امروز حوزه‌های علمیه است؛ پیوندی که توانسته است فضای آموزشی رسمی را به محیطی پویا، تعاملی و سرشار از رشد علمی و اخلاقی بدل سازد.