کد خبر: ۴۳۱۵۷۹۰

تاریخ: ۱۸ آبان ۱۴۰۴ - ۲۰:۰۲

میلاد عرفان‌پور:

آزادگی و اندیشه‌های اقبال، چراغ راه مسلمانان در دنیای امروز است

مدیر مرکز آفرینش‌های ادبی حوزه هنری در مراسم یادبود علامه اقبال لاهوری، ضمن بیان اینکه آزادگی اقبال در دنیای امروز می‌تواند بسیاری از چالش‌ها را حل کند، گفت: اندیشه‌های اقبال باید در میان ملت‌های مسلمان احیا شود تا راه‌حل‌های نوینی برای مشکلات دنیای اسلام ارائه شود.

به گزارش ایکنا، آیین یادبود علامه اقبال لاهوری با حضور شعرای پاکستانی، ایرانی، افغانستانی و تاجیک، امروز ۱۸ آبان در حوزه هنری برگزار شد.

میلاد عرفان‌پور، مدیر مرکز آفرینش‌های ادبی حوزه هنری، محمد مدثر تیپو، سفیر جمهوری اسلامی پاکستانو  زاهد منیر عامر، محقق و اقبال‌شناس از جمله میهمانان حاضر در این جلسه بودند.

در ابتدای مراسم، میلاد عرفان‌پور، مدیر مرکز آفرینش‌های ادبی حوزه هنری، با بیان اینکه در این جلسه به یاد یکی از بزرگمردان تاریخ جهان سخن گفته می‌شود، اظهار کرد: علامه اقبال لاهوری نه تنها در ایران بلکه در همه ملت‌های آزادی‌خواه جهان به عنوان شخصیتی برجسته شناخته شده است. آزادگی و اندیشه‌های او همواره الهام‌بخش ملت‌های مختلف بوده و به ویژه ایران و پاکستان از دیرباز رابطه‌ای برادرانه و فرهنگی با یکدیگر داشته‌اند.

وی افزود: مهم‌ترین بخش این پیوند فرهنگی، شعر و ادبیات است و بدون شک، ادبیات لاهوری به‌ویژه در زمینه شعر، یکی از غنی‌ترین بخش‌های این فرهنگ مشترک است. به قول رهبر انقلاب، اگر اقبال تنها به عنوان شاعر معرفی شود، به او ظلم کرده‌ایم، چراکه اندیشه‌های عمیق انسانی و اجتماعی او فراتر از دنیای شعر است.

عرفان‌پور با اشاره به اهمیت احیای اندیشه‌های اقبال در دنیای امروز، ادامه داد: اگر آزادگی و اندیشه‌های اقبال در این زمانه احیا شود و در میان ملت‌های مسلمان مورد توجه قرار گیرد، بسیاری از چالش‌ها و مسائل امروز جهان اسلام حل خواهد شد. اقبال یکی از شاعرانی است که رسالت خود را در بیان اندیشه‌های انسانی و بشری از طریق شعر می‌دید که این امر، خود نیاز امروز جوامع مسلمان است.

مدیر مرکز آفرینش‌های ادبی حوزه هنری در ادامه با ابراز افتخار از میزبانی این مراسم و حضور سفیر محترم پاکستان، رایزن فرهنگی پاکستان و دیگر مسئولان، گفت: خوشحالم که در این جمع صمیمانه، میزبان عزیزانی هستم که با شعر و ادبیات زندگی می‌کنند. امیدوارم روابط شعری و ادبی بین ایران و پاکستان، دو کشوری که با شعر نفس می‌کشند، بیش از پیش گسترش یابد و این همکاری‌ها در آینده‌ای نزدیک، به ثمرات مثبتی برای هر دو ملت منجر شود.

عرفان‌پور اضافه کرد: شعر و ادبیات همیشه پلی برای نزدیک کردن ملت‌ها به یکدیگر بوده است. در این راستا، ارتباط میان شاعران و نویسندگان ایران و پاکستان می‌تواند زمینه‌ساز همکاری‌های بیشتری در عرصه‌های فرهنگی، هنری و حتی سیاسی باشد. این ارتباط نه تنها موجب غنای بیشتر ادبیات دو کشور خواهد شد، بلکه می‌تواند به عنوان نمونه‌ای از اتحاد و همبستگی در جهان اسلام مطرح شود.

وی همچنین بیان کرد: دنیای امروز با چالش‌های فراوانی مواجه است و نیاز به اندیشه‌هایی چون اقبال بیش از هر زمان دیگری احساس می‌شود. اقبال نه تنها شاعر بزرگی بود، بلکه یک متفکر و فیلسوف اجتماعی نیز به شمار می‌رفت که با تکیه بر ارزش‌های انسانی و اسلامی، همواره به دنبال ایجاد تغییرات مثبت در جوامع بود. در دنیای امروز، ما بیش از هر زمان دیگری به چنین اندیشه‌هایی نیاز داریم تا بتوانیم راه‌حل‌های جدیدی برای مشکلات جهان اسلام پیدا کنیم.

در ادامه مراسم، محمد مدثر تیپو، سفیر جمهوری اسلامی پاکستان با بیان اینکه برایش افتخار بزرگی است که در این جلسه حضور دارد، اظهار کرد: حوزه هنری یک نهاد بسیار مهم است که در زمینه‌های شعر، ادبیات، تاریخ و فعالیت‌های فرهنگی نقش بسزایی ایفا کرده و به درستی نشان می‌دهد که ایران چگونه فرهنگ پنج هزار ساله خود را حفظ کرده است. وجود این نهادها به‌خوبی نمایانگر اهمیت و جایگاه ایران در نگه‌داشتن سنت‌های فرهنگی خود هستند.

وی با اشاره به حمایت‌های پاکستان از ایران در مواقع بحرانی، ادامه داد: پاکستان تنها کشوری بود که از همان لحظات ابتدایی حمله به ایران، در کنار این کشور ایستاد. وزارت امور خارجه پاکستان بلافاصله بیانیه‌ای صادر کرد و از حق دفاع ایران در سازمان ملل حمایت کرد. این تنها نمونه‌ای از حمایت‌های همیشگی دو کشور در عرصه‌های مختلف است. در جنگ‌ها و در تمام زمینه‌ها، ایران و پاکستان همیشه در کنار یکدیگر بوده‌اند.

سفیر پاکستان همچنین بر اهمیت روابط فرهنگی میان دو کشور تأکید کرد و گفت: امروز در اینجا، برای بزرگداشت یکی از بزرگ‌ترین متفکرین و شاعران پاکستان، علامه اقبال لاهوری، جمع شده‌ایم. این برنامه نشان‌دهنده عشق و علاقه‌ای است که مردم ایران به اقبال و شعر و اندیشه‌های او دارند. این علاقه در سفر مسئولان ایرانی به پاکستان و بازدید از مزار اقبال لاهوری به‌وضوح مشهود است.

وی در ادامه با اشاره به ویژگی‌های خاص شعر اقبال، گفت: اقبال در شعر خود مفاهیمی چون «خودی» و «شاهین» را مطرح کرده که در دنیای امروز نیز کاربرد فراوانی دارند. او در اشعار خود مفاهیم عمیقی از انسانیت و خودآگاهی را بیان کرده است. اقبال علاوه بر این، عشق فراوانی به رسول اکرم (ص) داشت و اشعار او همواره نشان‌دهنده وفاداری به پیامبر اسلام(ص) است.

مدثر تیپو در بخش دیگری از سخنان خود به برنامه‌ریزی‌های آینده برای گرامیداشت اقبال اشاره کرد و افزود: در سال 2027 قرار است سال اقبال لاهوری را برگزار کنیم و با دانشگاه تهران و دیگر مؤسسات فرهنگی در این زمینه همکاری داریم. از حوزه هنری و مسئولان ایرانی خواهش می‌کنم که در این برنامه‌ها همراه ما باشند و همکاری‌های بیشتری داشته باشیم.

وی در ادامه با تأکید بر لزوم همبستگی میان کشورهای اسلامی، گفت: امروز دنیای اسلام با چالش‌های زیادی روبروست و نیاز به وحدت و همکاری بیشتر بین کشورهای اسلامی احساس می‌شود. اقبال همواره بر این نکته تأکید کرده است که کشورهای اسلامی باید در کنار هم باشند و در راستای منافع مشترک همکاری کنند. از همه شما و مردم عزیز ایران که امروز در این مراسم حضور دارید، تشکر می‌کنم.

سفیر جمهوری اسلامی پاکستان در ادامه به تأثیرات عمیق علامه اقبال بر مردم پاکستان و جهان اسلام اشاره کرد و گفت: علامه اقبال نه تنها به عنوان شاعر، بلکه به عنوان یک فیلسوف و متفکر، تأثیرات عمیقی بر شکل‌گیری هویت پاکستان و جهان اسلام گذاشت. اندیشه‌های او که همیشه به دنبال بیداری و احیای روح مسلمانان بود، هنوز هم الهام‌بخش جوانان پاکستان و دیگر کشورهای اسلامی است. امروز ما در اینجا گرد آمده‌ایم تا به یاد این بزرگمرد، درک و فهم خود را از آثار او بیشتر کنیم و مسیر آینده‌ای روشن‌تر برای کشورهای مسلمان بیابیم.

وی همچنین به همکاری‌های فرهنگی میان ایران و پاکستان اشاره کرد و افزود: ما در پاکستان همواره شاهد روابط عمیق فرهنگی و ادبی با ایران بوده‌ایم. این روابط نه تنها در زمینه‌های شعر و ادبیات، بلکه در عرصه‌های هنری و تاریخی نیز تأثیرات فراوانی بر دو کشور گذاشته است. برای مثال، در طول تاریخ، بسیاری از شاعران و نویسندگان ایرانی به پاکستان سفر کرده و از نزدیک با فرهنگ و تمدن این کشور آشنا شده‌اند. به همین ترتیب، دانشمندان و نویسندگان پاکستانی نیز از اندیشه‌ها و آموزه‌های ایرانی بهره برده‌اند.

مدثر تیپو همچنین در سخنان خود به چالش‌های کنونی جهان اسلام و ضرورت همبستگی بیشتر میان کشورها برای مقابله با این چالش‌ها اشاره کرد و گفت: دنیای اسلام امروز با مشکلات بسیاری روبروست، از جمله جنگ‌ها، فقر و بحران‌های انسانی. اما به نظر من، کلید حل این مشکلات، در اتحاد و همبستگی کشورهای اسلامی است. باید دست در دست هم داده و در زمینه‌های مختلف سیاسی، اقتصادی و فرهنگی همکاری کنیم. اقبال در اشعار خود همواره بر این موضوع تأکید کرده است که فقط از طریق وحدت و همبستگی است که مسلمانان می‌توانند به عزت و افتخار برسند.

در انتهای مراسم شاعران ایرانی و پاکستانی به شعرخوانی پرداختند.