کد خبر: ۴۳۱۷۳۴۰

تاریخ: ۲۷ آبان ۱۴۰۴ - ۱۱:۲۹

به‌مناسبت هفته کتاب و کتابخوانی

نویسنده‌ای با مرزهای موضوعی نامحدود

در دنیای امروز که تولید محتوا با سرعت سرسام‌آوری در جریان است، کمتر نویسنده‌ای را می‌توان یافت که بتواند همزمان در حوزه‌های تخصصی و به ظاهر متفاوت، تأثیرگذار باشد. نعیم احمدی‌نژاد فرسنگی، پژوهشگر و نویسنده اهل کرمان، مصداق بارز این توانایی است.

شهرت او نه تنها به دلیل آثاری چون «پاسداران حجاب» که عمق دانش این نویسنده در تاریخ محلی را نشان می‌دهد، بلکه بیش از همه به دلیل موفقیت چشمگیر کتاب «فاتح قله عشق» است؛ اثری که با ترجمه به ۱۸ زبان، دروازه‌ای از ادبیات دفاع مقدس ایران را به سوی مخاطبان جهانی گشود.

در کنار این مسیر، تحلیل‌های سیاسی صریح این نویسنده در عناوینی نظیر «دیوانه‌ای به‌نام ترامپ» نیز نشان می‌دهد که قلم او هرگز از دغدغه‌های روز جامعه غافل نمانده است.

گرامیداشت هفته کتاب و کتابخوانی بهانه‌ای شد تا خبرنگار ایکنا از کرمان گفت‌وگویی با این نویسنده درباره «چرایی این گستردگی موضوعی، فرآیند تحقیقات چندجانبه و مهم‌تر از آن، راهکارهای حفظ اصالت محتوای ایرانی در ترجمه‌های بین‌المللی او» داشته باشد که باهم می‌خوانیم؛

ایکنا_ لطفا خودتان را معرفی کنید.

نعیم احمدی‌نژاد فرسنگی متولد سال 1362 شهرستان کرمان دارای مدرک کارشناسی ارشد مهندسی صنایع هستم. از پانزده سال گذشته تصمیم گرفتم به کلاس‌های نویسندگی بروم، به مرور در کارگاه‌ها و کلاس‌های مختلف شرکت کردم از دوره‌های مختلف گیاهان دارویی تا نویسندگی و نتیجه شرکت در این دوره‌ها ثبت 18 اختراع داخلی در زمینه گیاهان دارویی و تألیف و انتشار کتاب‌هایی در زمینه‌های مختلف در داخل و خارج از کشور بود.

بعضی از اختراعاتم را در جشنواره‌های خارجی شرکت دادم و موفق به کسب جوایزی از جمله دیپلم افتخار جایزه اختراعات هندوستان برای اختراع فرمولاسیون ژل ضد ریزش موی آندروژنیک با بهره‌گیری از مایع تخمیری باکتری لاکتوباسیلوس پاراکازئی، پودر فیناستراید و میوه درخت ساپالمتو، مدال طلای جایزه اختراعات فوشان چین برای اختراع فرآیند تولید نوشیدنی پروبیوتیک گیاهی از شیر نخود برای کمک به بهبود بیماران مبتلا به کووید19، تندیس جایزه اختراعات کره جنوبی برای اختراع فرمولاسیون ژل جوانسازی پوست با استفاده از محلول تخمیری شیر بادام، آب پنیر، ریشه شیرین بیان و کرم Eisenia fetida شدم.

سال 2024 یک ناشر اسپانیایی حق تألیف برخی از اختراعاتی که موفق به کسب جایزه شده بودند را خریداری کرد و به‌صورت کتاب منتشر کرد. در طی پانزده سال گذشته کتاب‌های زیادی را در خارج و داخل کشور منتشر کردم. کتاب‌ها به زبان‌های مختلفی از سوی ناشران اروپایی و آسیایی ترجمه شدند و در بیش از سی کشور جهان توزیع شدند.

برخی از کتاب‌هایی که در خارج از کشور منتشر کردم توسط ناشران خارجی در جشنواره‌های اروپایی و آسیایی شرکت داده شدند و موفق به کسب جوایزی شدم، از جمله دیپلم افتخار برای کتاب «مجسمه تقوا شهید عبدالمهدی مغفوری» از جشنواره PEACE HEROES کشور فرانسه سال 2021، کتاب «شیعه بودن افتخار ما است»، کتاب برگزیده انتشارات الشمس امارات سال 2021 کتاب «امام مهدی(عج)»، کتاب برگزیده جشنواره ادبی قاهره، «فاتح قله عشق» (سردار شهید حاج قاسم سلیمانی)، کتاب برتر سال 2021 انتشارات النور، کتاب «نامه‌هایی از فرزندان حاج قاسم»، برگزیده جشنواره ادبی صلح کلرمون فرانسه و غیره است.

ایکنا_ باتوجه به تنوع آثار شما از ادبیات دفاع مقدس و تاریخ محلی تا تحلیل‌های سیاسی و حتی حوزه‌هایی مانند برنامه‌ریزی و بهینه‌سازی، چطور این علایق مختلف را در زندگی حرفه‌ای خود مدیریت و بین آن‌ها تعادل برقرار می‌کنید؟

بنده جزو آخرین فارغ‌التحصیلان دبیرستان سپاه کرمان بودم و از دوران جوانی با فرهنگ جهاد و دفاع مقدس آشنا شدم و با علاقه‌مندی مطالعه زندگی‌نامه شهدای جنگ تحمیلی را نیز از همان زمان آغاز کردم البته در آن زمان کتاب‌های متنوعی نبود. باید اطلاعات خود را درباره مباحث مهندسی به روز نگه دارم.

برای مدیریت کردن کارهایم اهداف کوچک و بزرگی تعیین می‌کنم برای نمونه انتشار یک کتاب در خارج از کشور زمان خودم را مدیریت می‌کنم و با تلاش و فعالیت سعی می‌کنم به هدفم برسم.

ایکنا _ کتاب «فاتح قله عشق» که درباره سردار شهید حاج قاسم سلیمانی است، به ۱۸ زبان ترجمه شده است. دلیل این موفقیت بین‌المللی و جذب مخاطب جهانی را در محتوای اثر خود در چه می‌دانید؟

علی‌رغم کارهایی که در چند سال اخیر انجام شده است سهم صنعت نشر کشور از صادرات کتاب و محصولات فرهنگی به خارج از کشور تقریباً صفر است. در حالی‌که بازار ایران طی سال‌های گذشته مملو از کارهای خارجی بوده، خود کمترین سهم را از بازارهای جهانی داشته است.

نگاهی به عملکرد کشورهای منطقه مخصوصاً ترکیه نشان از برنامه‌ریزی دقیق در این زمینه دارد برنامه‌ای که هم به لحاظ اقتصادی برای آن کشور سودآور است و باعث کارآفرینی می‌شود و هم فرهنگ آن کشور را به دیگر کشورها معرفی می‌کند.

رهبر معظم انقلاب در دیدارهای مختلف، ایجاد یک «نهضت ترجمه» در این مسیر را لازم می‌دانند. برای نمونه، ایشان در جلسه‌ دیدار با مسئولان دفتر هنر و ادبیات مقاومت در تاریخ بیست‌وپنجم تیرماه 1370، ضمن اشاره به ظرفیت آثار منتشر شده در حوزه ادبیات دفاع مقدس، کتاب‌های این حوزه را «برجسته» توصیف کردند و فرموده‌اند: «من وقتی اینها را می‌خواندم، به این فکر می‌افتادم که اگر ما برای صدور مفاهیم انقلاب، همین جزوه‌ها و کتاب‌ها را منتشر بکنیم، کار کمی نکرده‌ایم؛ کار زیادی انجام گرفته است». به همین دلیل بنده تصمیم گرفتم کتاب‌هایی در رابطه با شهدای دفاع مقدس کرمان در خارج از کشور منتشر کنم.

فاتح قله عشق که در رابطه با شهید حاج قاسم سلیمانی است یکی از کتاب‌های منتشر شده بنده در خارج از کشور است. وقتی این کتاب را در سال 2020 میلادی توسط ناشری از کشور انگلستان به زبان انگلیسی در کشور انگلستان منتشر کردم فکرش را نمی‌کردم در سال‌های بعد کتاب به هجده زبان زنده دنیا در خارج از کشور ترجمه (آلمانی، اسپانیایی، فرانسوی، انگلیسی، چینی، ترکی، پرتغالی، ایتالیایی، سوئدی، رومانیایی، روسی، دانمارکی، نروژی، مجاری، لهستانی، فنلاندی، کره‌ای و عربی) و برای عرضه در کتابفروشی‌های سراسر دنیا و سایت‌های معتبر فروش کتاب از جمله آمازون آمریکا قرار بگیرد.

جهانیان در صحنه نبرد با تروریست‌های داعش در عراق نام مردی را بیش از همه می‌شنیدند، مردی که ولایتمداری و عشق و علاقه‌اش به حضرت امام خامنه‌ای رهبر حکیم انقلاب اسلامی زبانزد خاص و عام بود، مردی که بسیاری از معادلات در عراق و سوریه با تفکر و راهبردهای وی رقم خورده بود؛ سردار سرلشکر قاسم سلیمانی یا به قول رسانه‌های جهان «ژنرال سلیمانی».

مردی به‌جای مانده از ۸ سال دفاع‌‌مقدس و نمونه‌ای از صدها قهرمانی که جان خویش را برای دفاع از سرزمین‌های مقدس اسلامی به کف گرفتند و تاریخ در برابر غیرت و رشادت‌های آنان کمتر نمونه‌ای دیده است. اگرچه رسانه‌های غربی در موارد متعددی تلاش کرده‌اند به انحای مختلف چهره‌ای مخدوش از سرلشکر سلیمانی به تصویر کشند اما تمام آنها به این واقعیت اذعان دارند که آمریکا با همه امکانات و تجهیزات پیشرفته نظامی نیز نتوانسته است در زمینگیر کردن گروهک تا دندان مسلح داعش که به مدرن‌ترین ادوات نظامی مجهز است، به موفقیت دست یابد.

اما ژنرال سلیمانی توانست این غده سرطانی را ریشه کن کند. شهید حاج قاسم سلیمانی سپهبدی بود که بی‌ادعا و بی‌نام و نشان محبوب دل‌های جهانیان شد و بشریت مدیون خدمات بزرگ این فرمانده مجاهد برای ایجاد امنیت در منطقه خاورمیانه و کل جهان است.

ایکنا_ هنگام نگارش کتاب «پاسداران حجاب» که روایتگر تلاش زنان سرآسیاب فرسنگی کرمان برای حفظ حجاب در دوران کشف حجاب رضاشاهی است، چه میزان پژوهش میدانی انجام دادید و کشف کدام روایت محلی برای شما از همه جذاب‌تر بود؟

در رابطه با کتاب حجابی که بهای بهشتش شد که در رابطه با تنها شهیده دوران کشف حجاب رضاخانی شهیده صغری مغفوری است البته ایشان از اقوام شهید عبدالمهدی مغفوری هستند و شهید مغفوری هم همیشه از ایشان یاد کرده بودند، متأسفانه از ایشان جایی نامی برده نشده و خیلی از کسانی هم که از آن دوران خاطره‌ای داشتند درگذشته‌اند بعد از چندین ماه پرس و جو در سرآسیاب فرسنگی کسانی را پیدا کردم که ماجرای شهید شدن ایشان را می‌دانستند و همین بهانه‌ای شد برای نگارش کتاب.

از روی کتاب هم مستندی تهیه شد به‌نام «من طیب هستم» که توسط شبکه کرمان تولید شد و از شبکه کرمان پخش شد. در رابطه با داستان شهید شدن ایشان هم قرار بود شهیده صغری مغفوری پیامی را به همسرش که در باغ مشغول کار بود برساند شهیده بعد از غروب خورشید را برای رساندن پیغام انتخاب کرد تا از گزند مأموران رضاشاه مصون بماند بعد از تاریکی هوا به سمت باغ حرکت کرد و پیامش را به همسرش رساند، در راه بازگشت به منزل به مأموران رضاشاه برخورد کرد و آنها او را تعقیب کردند تا چادرش را از سرش بیرون بکشند.

شهیده مغفوری در حالی‌که باردار بود شروع به دویدن می‌کند، مأمور رضاخانی او را هل می‌دهند و به روی زمین و تخته سنگی می‌افتد. شهیده مغفوری به سختی خودش را به خانه‌اش می‌رساند اما دردش شروع می‌شود قابله روستا را بر سر بالینش حاضر می‌کنند بچه نارس متولد می‌شود و صغری هم شهید می‌شود. بچه تازه متولد شده هم به دلیل نارس بودن بعد از چند ساعت فوت می‌کند. شهیده مغفوری را در سرآسیاب فرسنگی شهرستان کرمان دفن می‌کنند به دلیل جاده‌سازی در روستای سرآسیاب فرسنگی در زمان پهلوی دوم مزار شهیده در مسیر جاده اصلی سرآسیاب قرار می‌گیرد و اثری از آن باقی نمی‌ماند.

ایکناـ انگیزه اصلی شما برای نوشتن کتاب «دیوانه‌ای به‌نام ترامپ» و ورود به عرصه تحلیل‌های سیاسی چه بود؟ آیا معتقدید نویسنده مسئولیت نقد مسائل روز و بین‌المللی را دارد؟

در سیزدهم دی ماه سال هزار و سیصد و نود و هشت دونالد ترامپ رئیس‌جمهور وقت آمریکا دستور حمله به فرودگاه عراق را صادر کرد. وزارت دفاع آمریکا «پنتاگون» ضمن تأیید خبر شهادت قاسم سلیمانی، فرمانده نیروی قدس سپاه پاسداران ایران در یک حمله هوایی در بغداد پایتخت عراق اعلام کرد که دستور این حمله هوایی را دونالد ترامپ، رئیس جمهوری و فرمانده کل قوای این کشور صادر کرده بوده است.

ایرانیان با افتخار به اینکه ملتی امام حسینی هستند مانند هرکس دیگری به حفظ عزت نفس خود حساس هستند. اینکه یک آمریکایی دستور ترور سردار بزرگ اسلام شهید سلیمانی را می‌دهد و پس از آن در جمع هوادارانش به ایشان توهین می‌کند باعث خدشه‌دار شدن عزت‌نفس ایرانیان شد.

مهم‌ترین دلیل نگارش کتاب دیوانه‌ای به‌نام ترامپ به دو زبان انگلیسی و فرانسوی و انتشار آن در خارج از کشور مسئله تقویت عزت‌نفس بود چراکه امام خامنه‌ای (مدظله العالی) می‌فرمایند: «هر کسی که عزت ملت ایران را بخواهد پایمال کند ملت ایران را تحقیر کند، بخواهد دست سلطه را بر این ملت دراز کند، ملت ایران با غیرت خود، با ایمان خود، این دست را قطع می‌کند».

امروزه جمهوری اسلامی ایران آماج تهاجم وسیع دشمنان در ابعاد مختلف نظامی، فرهنگی، اقتصادی، سیاسی است، اقدامات و حرکت دشمنان و رویکرد آنها در تهاجم به جمهوری اسلامی ایران بیش از هرچیزی نیازمند روشنگری و تبیین واقعیت‌ها است، جهاد تبیین یک ضرورت است که رهبر انقلاب حضرت آیت‌الله خامنه‌ای (مدظله العالی) در این برهه از زمان تشخیص داده‌اند. برنامه آمریکایی‌ها و غربی‌ها در این دوران این نیست که با جنگ نظامی بر ما غلبه کنند بلکه آنها امروزه تلاش دارند به‌وسیله جنگ فرهنگی بر کشورهای عربی و مسلمان غلبه کنند لذا به کمک معرفی واقعیت جامعه اسلامی – ایرانی در قالب کتاب به خوانندگان داخلی و خارجی باید از حالت دفاعی به حالت تهاجمی برسیم به طوری‌که با غلبه بر فرهنگ‌ غرب این واقعیت‌ها را به جهانیان معرفی کنیم.

ایکنا_ شما از موضوعات کاملاً محلی تا مسائل بین‌المللی می‌نویسید. معیار اصلی شما برای انتخاب سوژه و تبدیل یک ایده به یک کتاب جامع و خواندنی چیست؟

انتشار کتاب در خارج از کشور کاری پرهزینه و طاقت فرساست برای انتشار یک کتاب بنده ممکن است نزدیک به صد ایمیل با ویراستار کتاب رد و بدل کنم سعی می‌کنم کتابی که می‌خواهم مثلاً در کشوری مانند فرانسه به‌عنوان مقصد اول کتاب چاپ کنم به آن کشور مرتبط باشد، برای نمونه اولین‌بار ویروس ایدز توسط کشور فرانسه وارد ایران شد و این کشور غرامتی هم پرداخت نکرد.

کتاب «سوغات زهرآلود فرانسوی» که در رابطه با این موضوع بود را برای اولین‌بار توسط ناشری از کشور فرانسه در کشور فرانسه منتشر کردم، کتاب «افسانه‌ای به‌نام هولوکاست» هم که دارای یک موضوع حساس بود را در کشورهایی منتشر کردم که درگیر جنگ‌های جهانی بودند، مثل روسیه، فرانسه، ایتالیا یا کتابی به‌نام زالوصفتان کانادانشین در رابطه با فرار مفسدین و اختلاسگران اقتصادی به کشور کانادا در کشور کانادا منتشر کردم.

با توجه به اینکه این کتاب‌ها در سایت‌های معروف مثل آمازون آمریکا نمایه شدند افراد زیادی این کتاب‌ها را دیدند و از طریق شبکه‌های اجتماعی یا ایمیل هم پیام‌هایی در رابطه با بازخورد مثبت کتاب‌ها دریافت کرده‌ام.

ایکنا_ به‌عنوان یک نویسنده اهل کرمان، نقش جغرافیا، تاریخ و فرهنگ غنی این شهر را در شکل‌گیری جهان‌بینی و محتوای آثار خود چگونه ارزیابی می‌کنید؟

فرهنگ و سنت‌های کرمان همچون نگینی درخشان گویای غنای تاریخی و فرهنگی این شهر است سردار شهید حاج قاسم سلیمانی افتخار استان کرمان هستند و افتخار می‌کنم کرمانی و همشهری حاج قاسم هستم. اولین کتاب‌هایی که در خارج از کشور منتشر کردم توسط یک ناشر انگلیسی بود و در رابطه با برخی از فرهنگ‌های استان کرمان بود، این کتاب‌ها تاکنون به پنج زبان زنده دنیا ترجمه شده و در بیش از سی کشور جهان توزیع شده است و شاید بتوان گفت تنها کتابی است که در رابطه با استان کرمان در خارج از کشور انتشار پیدا کرده است.

ایکنا_ تجربه دیدن اثر خود در قالب ۱۸ زبان مختلف چگونه بود؟ چالش‌های اصلی برای حفظ روح و مفهوم اصلی داستان در فرآیند ترجمه به زبان‌های مختلف را چه مواردی می‌دانید؟

بیشتر کتاب‌های بنده به چندین زبان ترجمه شده‌اند من نسخه انگلیسی را به ناشر تحویل می‌دهم و ترجمه به زبان‌های مختلف توسط خود ناشر انجام می‌شود این کار باعث می‌شود ترجمه روان‌تری داشته باشیم نسخه نهایی ترجمه برای من ارسال می‌شود و پس از تأیید منتشر می‌شود وقتی یک کتاب در سی کشور جهان توزیع می‌شود یک حس شادمانی همراه با غرور ملی دست می‌دهد که خوانندگان خارجی با شهدای شاخص کرمان یا فرهنگ ایرانی به واسطه آن کتاب آشنا می‌شوند.

ایکنا_ به نظر شما مهم‌ترین رسالتی که یک نویسنده در قبال جامعه و مخاطبان خود دارد چیست و چگونه می‌توان از طریق ادبیات بر مسائل اجتماعی تأثیر گذاشت؟

امروزه عمدتاً از طریق رسانه‌ها، استراتژی فریب و گمراه کردن افکار عمومی در حال پیاده‌سازی است در جنگ ترکیبی و شناختی، ذهن مخاطب اسیر می‌شود و راه آزاد کردن این افراد جهاد تبیین است.

تبیین به‌معنای روشنگری و بیان حقیقت و واقعیت است در حقیقت آنچه در تبیین مدنظر است، زدودن غبار بدفهمی، تحریف و کج‌فهمی از مفاهیم و معارف انقلاب اسلامی و همچنین فهمیدن تحلیل‌های نادرست، غلط و مغرضانه از رویدادها و پیشگیری از تحریف و دریافت نادرست است؛ بنابراین، تبیین در جهت روشنگری است، بدون جهت‌گیری خاصی که بخواهیم مطلبی را توجیه کنیم یا امر نادرستی را درست جلوه دهیم لذا یکی از قشرهای مهم و تأثیرگذار در جامعه در جهاد تبیین و مقابله با جنگ نرم دشمنان نویسندگان هستند.

ایکنا_ در حال حاضر مشغول نگارش یا پژوهش بر چه پروژه‌های جدیدی هستید و آیا آثار بعدی شما نیز در ادامه همین مسیرهای متنوع (تاریخ، دفاع مقدس وتحلیل) خواهند بود؟

تلاش می‌کنم کتاب‌هایی در رابطه با سبک زندگی اسلامی و ایرانی و فرهنگ غنی ایرانی را در داخل و خصوصاً خارج از کشور منتشر کنم.

ایکنا_ چه توصیه‌ای برای نویسندگان جوان و علاقه‌مندان به نگارش دارید که در ابتدای راه هستند که آثارشان به مخاطبان گسترده‌تر و حتی بین‌المللی برسد؟

در سوره مبارکه علق، «تعلیم به وسیله قلم» از اوصاف پروردگار کریم دانسته شده است؛ اقرأ و ربّک الأکرم الذی علّم بالقلم (سوره علق/ 4ـ3) آن روز که این آیات نازل مى‌شد، نه تنها در محیط «حجاز» که محیط جهل بود، کسى ارزشى براى قلم قائل نبود، در دنیاى متمدن آن زمان نیز، قلم از اهمیت کمى برخوردار بود.

امروز مى‌دانیم یکی از ابزارهای مهم و ارزنده در بین ملت‌های گوناگون علاقه‌مند به حفظ حیات و تکامل، قلم نویسنده است و چون قلم، منبع تغذیه و خاستگاه بسیاری از هنرها محسوب می‌شود، نقش بسزایی در رشد و تعالی فرد و جامعه دارد. رسالت یک نویسنده ارتقای اجتماعی و آگاهی افراد جامعه است، پس نویسندگان باید به این نکته توجه کنند که تمام اقشار جامعه را به‌عنوان مخاطب کتاب‌های خود در نظر بگیرند.

{$sepehr_media_4088093_400_300}