کد خبر: ۴۳۲۹۷۴۹

تاریخ: ۰۲ بهمن ۱۴۰۴ - ۲۰:۰۳

حجت‌الاسلام زهادت:

آیت‌الله العظمی صافی گلپایگانی مرجعی بصیر بود

مدیر گروه کلام جامعة المصطفی، گفت: به آیت‌الله العظمی صافی، شیخ المراجع و مرجع ولایی می‌گویند ولی در تعبیر رهبری معظم مرجع بصیر آمده است و حقیقتا مرجعی بصیر بود.

به گزارش ایکنا، حجت‌الاسلام و المسلمین  عبدالمجید زهادت؛ مدیر گروه کلام جامعة المصطفی؛ دوم بهمن‌ماه در آیین نکوداشت اندیشه‌های کلامی آیت‌الله العظمی صافی گلپایگانی(ره) که در کتابخانه مسجد اعظم قم و به همت انجمن کلام اسلامی حوزه و با مشارکت و همکاری پژوهشگاه قرآن و حدیث، دانشکدگان فارابی، دبیرخانه انجمن‌های علمی حوزه target="_blank">و با همکاری برخی از مراکز و مؤسسات علمی و آموزشی قم برگزار شد،

گفت: بنده بیش از ده سال در خدمت این مرجع بزرگوار بودم؛ به ایشان شیخ المراجع و مرجع ولایی می‌گویند ولی در تعبیر رهبری معظم مرجع بصیر آمده است و حقیقتا مرجعی بصیر بود.

وی اضافه کرد: در مورد مرجعیت زیاد سؤال می‌شود که اعلم کیست ولی نمی‌پرسند اعقل کیست؛ علم چیزی است که امروز کسب آن با وجود ابزارهای نوین آسان‌تر شده است در حالی که اگر کسی بصیرت و هوشمندی لازم را نداشته باشد جمع و استخراج مطالب برای او به تنهایی مفید نیست بلکه مضر است.

زهادت بیان کرد: یکی از ویژگی‌های آثار آیت‌الله صافی که انصافا جنبه دفاع از حریم ولایت و دین را نشان می‌دهد بصیرت  ایشان در دفاع از دین است.

عضو هیئت علمی جامعه المصطفی(ص) با بیان اینکه از مهمترین ویژگی‌های این مرجع بصیر اهتمام به تقریب مذاهب با تحفظ بر عقاید امامیه است، اظهار کرد: این در حالی است که در خیلی از افراد این دو ویژگی جمع نشده است و گاهی تحفظ بر عقاید شیعه ندارند؛ آیت‌الله خویی هم به این نکته توجه زیادی داشتند.

زهادت با بیان اینکه ایشان بر مرجعیت علمی اهل بیت(ع) با حفظ حق حکومت و خلافت تاکید داشتند، گفت: آیت‌الله صافی خطاب به اهل سنت فرموده است اگر حتی شما برای اهل بیت(ع) خلافت قال نباشید اگر بخواهید مسلمان باشید مجبورید  به اهل بیت(ع) رجوع کنید.

وی با بیان اینکه ویژگی دیگر ایشان ورود محققانه و آزاداندیشانه به مباحث کلامی و پرهیز از ایجاد تشویش بین مؤمنان است، تصریح کرد: هیمنه هیچ شخصیتی ایشان را تحقیق تحت تاثیر قرار نداد و به نقد اندیشه آنان می‌پرداخت ولی طوری بیان نمی‌کرد که موجب تشویش عقاید مردم شود و حوزه باید به این مسئله توجه داشته باشد.

وی با اشاره به آثار مرتبط با امامت ایشان گفت: لمحات و معارف دین از جمله این آثار است؛ ایشان در پاسخ به کسی که حدیث سمطین را مطرح کرده بود مباحث سندی و دلالی و ... را آوردند که بنده به کتاب معارف دین الحاق کردم.

استاد حوزه علمیه، اضافه کرد: آقایان متکلمان و مفسران امامیه عمدتا روی اراده تکوینی تاکید دارند زیرا از منظر آنان اگر اراده، تشریعی باشد عصمت قابل اثبات نیست ولی ایشان فرموده است اگر اراده تشریعی هم باشد باز عصمت اهل بیت(ع) قابل استفاده است.

وی ادامه داد: ایشان می‌فرماید یک اراده تشریعی جدی داریم که حتی گاهی در اوامر عرفی هم تشریع برای اتمام حجت است؛ تشریع برای عموم مردم اتمام حجت است ولی برای عترت طاهره خیر.

زهادت با اشاره به خضوع و خاکساری این مرجع تقلید در برابر عترت طاهره که هم در رفتار و هم گفتار ایشان دیده شده است، بیان کرد: کتاب امان الامه حدود 52 سال قبل تالیف شده است ولی عجیب که گویی برای امروز است و نشانگر آشنایی ایشان با حوادث آینده و روز است. طوری سخن گفته است که بتواند عوام مخالفین را جلب کند. این کتاب قلم عالی علمی و مستدل و نرم و لطیف و اثرگذار دارد.

مواضع تند علیه صهیونیسم

عضو هیئت علمی جامعه المصطفی(ص) تصریح کرد:  توجه و تنبه دادن نسبت به نقشه استعمار و صهیونیست جهانی هم از دیگر ویژگی‌های این کتاب است. در  این کتاب مانند سایر آثار ادبیات آن نرم و اثرگذار بر مخالفین و تاکید از دمیدن بر آتش اختلاف است.

وی افزود: پیشنهاد می‌کنم با همکاری بیت ایشان این آثار با ادبیات روز و در قالب کتاب درسی منتشر شود که دو مطلب اصلی را در بردارد؛ اول اینکه ای اهل سنت شما مگر نمی‌خواهید طبق فرمایش پیامبر عمل کنید؛ اهل بیت دو ویژگی دارند که مورد اتفاق همگانی است؛ اول مسئله علم و دانش دینی و دیگری وثاقت.

مهدویت اجتهادی

همچنین حجت‌الاسلام و المسلمین محمدرضا فؤادیان؛ استاد مهدویت حوزه با بیان اینکه ایشان مهدویت اجتهادی داشته است، گفت: روح حاکم بر همه مباحث ایشان اجتهادی است و اجتهاد در فقه و اصول در مباحث مهدویت ایشان هم جاری است.

فؤادیان بیان کرد: مراجع در آثارشان گاهی حق مهدویت را ادا نکرده و در اصول و فقه به برخی موضوعات مهدوی هم پرداخته‌اند ولی آقای صافی در مهدویت به برخی گزاره‌ها مانند امامت پرداخته است.

استاد حوزه اظهار کرد: کارهای ایشان  برگرفته از کنج کتابخانه نیست و مرتبط با نیازهای روز است.

وی با اشاره به نوآوری در بخش روشی و محتوایی آثار این مرجع تقلید به خصوص منتخب الاثر، گفت: در آئین‌های مختلف نکوداشت همه کسانی که سخن گفته‌اند در برابر ایشان و این اثر فاخر زانو زده‌اند که انتخاب دقیق نمایه مدلولی روایات و ارجاع سایر روایات به یک روایت بدون تکرار از جمله ویژگی‌های آن است.

این پژوهشگر اظهار کرد: نظم منحصر به فرد در ابواب، تشکیل خانواده حدیث و عدم استفاده از روایات جعلی و ضعیف و شاذ و ... .از دیگر ویژگی‌های این اثر است همچنین ایشان توجه زیادی به شبهات و اندیشه‌های رقیب مانند ابن خلدون و ... داشتند. شبهه کارش حمله بر عقاید است و تمام شدنی هم نیست ولی این کتاب این مرجع بصیر عصای دست ما در پاسخگویی است.

فؤادیان با بیان اینکه از روش جالب کار ایشان فقه اللغه و فقه الحدیث و رجال و ... است، اضافه کرد: در آثارشان اشکالاتی به برخی لغویون و رجالیون گرفته است و مباحث دقیقی رجالی دارد.

فؤادیان اظهار کرد: از کارهای زیبای دیگر ایشان بیان وجه جمع نظریات مختلف است مثلا در مورد مدت حکومت حضرت مهدی(عج) هفت سال و 9 سال و 300 سال بحث شده است و ایشان بین روایات جمع کرده است یا در مورد غیبت شخص حضرت یا شخصیت ایشان بحث کرده‌اند.

استاد حوزه علمیه در پیشنهاداتی، بیان کرد: اول  اینکه در آثار آیت‌الله صافی فهارس فنی مشاهده نمی‌شود و باید این فهارس نوشته شود. مسئله دیگر اینکه نیازسنجی پژوهشی برای آثار ایشان نوشته نشده است؛ الان کتاب نیازسنجی مهدویت با دوهزار موضوع تالیف شده است ولی این نقص در کتاب ایشان وجود دارد همچنین باید روش‌شناسی پاسخ به شبهات هم تدوین شود.