کد خبر: ۴۳۳۵۶۲۲

تاریخ: ۰۱ اسفند ۱۴۰۴ - ۱۵:۵۵

یک هفته با فرهنگ و هنر

برگزاری همایش ملی سیاست‌گذاری هنر در ایران، نقد و واکاوی صریح چهل‌وچهارمین جشنواره فیلم فجر و رونمایی و نقد کتاب «چیره‌دستی سازمانی» در جهاددانشگاهی از جمله رویدادهای مهم این هفته در سرویس فرهنگی ایکنا بود.

به گزارش ایکنا؛ نقد و واکاوی صریح چهل‌وچهارمین جشنواره فیلم فجر، اعلام کنداکتور سریال‌ها و فیلم‌های سینمایی رسانه ملی و رونمایی و نقد کتاب «چیره‌دستی سازمانی» در جهاددانشگاهی، از جمله رویداد‌های مهم این هفته بود.

همچنین انتشار آثار مکتوب با محوریت آگاهی‌بخشی درباره بیماران پروانه‌ای، آغاز سلسله درس‌گفتارهای «قرآن و سفرنامه»، برگزاری نخستین همایش ملی سیاست‌گذاری هنر در ایران، بررسی تخصصی چالش‌های هنرهای نمایشی دینی و ... از دیگر محورهای خبری گروه فرهنگی در هفته گذشته است که در ادامه، گزیده‌ای از آنها را مرور می‌کنیم.

حوزه کتاب، نشر و ادبیات

تبیین الگوی توسعه در جهاددانشگاهی

یکی از مهم‌ترین رویدادهای علمی، مکتوب و مدیریتی هفته اخیر، برگزاری نشست نقد و بررسی کتاب «چیره‌دستی سازمانی» بود. حامد علی‌اکبرزاده، رئیس سازمان ترویج مطالعه و نشر جهاددانشگاهی در این نشست با تأکید بر اهمیت نیروی انسانی کارآمد گفت: در حوزه سازمان فناوری باید به این نکته بنیادین توجه داشت که برای دستیابی به اهداف غایی خود، نیازمند نیروی انسانی متعهد و باکیفیت هستیم؛ چراکه محور اصلی و موتور محرک هر سازمان دانش‌بنیان، نیروی انسانی آن است. هنگامی که از نیروی باکیفیت سخن می‌گوییم، مقصود این است که وجود چنین نیروهای متخصص و متعهدی، خود زمینه‌ساز تولید فناوری چه در ابعاد سخت و چه در ابعاد نرم خواهد بود. وی افزود: در طول سال‌های گذشته، تلاش شده است تفسیر خاصی از اساسنامه جهاددانشگاهی تبیین شود و این کتاب اثری است که می‌تواند ما را با سیر شکل‌گیری جهاد و نگاه حاکم بر آن آشنا کند.

محمدرضا پورعابدی، مشاور رئیس جهاددانشگاهی و نویسنده این اثر نیز با اشاره به ریشه‌های شکل‌گیری ایده تألیف این کتاب توضیح داد: دغدغه اصلی من در دوران تصدی معاونت توسعه این بود که آرمان‌ها، اهداف و ادعاهایی که در جهاددانشگاهی مطرح می‌کنیم، تا چه حد دارای پشتوانه نظری متقن هستند. وی با بیان اینکه محور اصلی مدل پیشنهادی در این کتاب «مهندسی پژوهش و بهره‌برداری فناورانه با هوشمندی متعهدانه» است، تصریح کرد: شرایط لازم برای دستیابی به چیره‌دستی شامل تنوع ساختاری، تنوع منابع انسانی و مدیریت چندوجهی است و زنده‌یاد دکتر کاظمی نمونه‌ای برجسته در ایجاد سازمانی تقریباً چیره‌دست بود. وی مفهوم «چیره‌دستی سازمانی» را فراتر از «دوسوتوانی» دانست و تأکید کرد سازمان چیره‌دست مانند بازیکنی است که با هر دو پا به‌خوبی بازی می‌کند.

متن کامل این نشست را اینجا بخوانید.

انتشار کتاب‌های «پرواز پروانه‌ها» و «شعر پروانگی»

حوزه نشر و ادبیات در روزهای اخیر شاهد اتفاقی مبارک و انسان‌دوستانه بود. کتاب‌های «پرواز پروانه‌ها» و «شعر پروانگی» از سوی انتشارات خانه فرهنگ و هنر گویا روانه بازار نشر شدند. رمان «پرواز پروانه‌ها» به قلم احمد رئیسی، روایتی داستانی اما مبتنی بر واقعیت از زندگی بیماران پروانه‌ای است. این اثر داستان برادر و خواهر دوقلوی نخبه، محمدمهدی و زهرا پرویزی را روایت می‌کند که هر دو درگیر پیشرفته‌ترین نوع بیماری «ای بی» هستند. این کتاب نشان می‌دهد که چگونه این درجه از بیماری هرگز نتوانست موجب توقف پیشرفت علمی آنها شود و با حمایت‌های بی‌دریغ پدر و مادر، تمامی موانع را کنار زده و به جایگاهی منحصربه‌فرد در سطح جهانی دست یافته‌اند.

همچنین کتاب «شعر پروانگی»، دربرگیرنده مجموعه آثار برگزیده نخستین جشنواره «شعر پروانگی» است که با همکاری مرکز پاسداشت زبان و ادبیات فارسی صداوسیما برگزار شد. اهداف این جشنواره شامل اصلاح رفتارهای اجتماعی، ارتقای فرهنگ رفتار با این بیماران، حمایت از تحصیل آنان و آگاهی‌بخشی درباره مضرات ازدواج‌های فامیلی بوده است. علیرضا قزوه در مقدمه این کتاب تأکید کرده است: جشنواره بین‌المللی پروانگی فرصت نفس کشیدن دهان‌های زخمی و تماشای پرواز بال‌های سوخته است. در این مجموعه اشعار درخشانی نظیر سروده مصطفی محدثی خراسانی (شفاف‌تر از نور / زیباتر از مهتاب / نازک‌تر از گل‌ها…) به چشم می‌خورد.

سینما، تلویزیون و هنرهای نمایشی

نقد و بررسی انتقادی چهل‌وچهارمین جشنواره فیلم فجر

در عرصه سینما، جشنواره چهل‌وچهارم فیلم فجر را باید یکی از کم‌فروغ‌ترین و کم‌اثرترین دوره‌های این رویداد مهم سینمایی در تاریخ برگزاری آن ارزیابی کرد. این رویداد فرهنگی که روزگاری که ویترین سالانه سینمای ایران و میدان اصلی شکل‌گیری جریان‌های فکری و هنری بود، امسال بیش از هر زمان دیگری نشانه‌هایی از فرسودگی، تکرار و بی‌هویتی را به نمایش گذاشت.

یکی از بارزترین نشانه‌های این افول، کاهش شدید کیفیت آثار حاضر در بخش مسابقه بود. از میان انبوه فیلم‌های ارائه‌شده، تنها تعداد انگشت‌شماری از استانداردهای سینمایی برخوردار بودند. دلیل عمده این اتفاق، تصمیم بحث‌برانگیز مدیریت جدید مبنی بر «حذف هیئت انتخاب» ارزیابی می‌شود که باعث شد جشنواره به صحنه نمایش فیلم‌های متوسط و ضعیف تبدیل گردد. از سوی دیگر، ضعف‌های اجرایی نیز بر این آشفتگی افزود. بی‌نظمی در جدول نمایش فیلم‌ها در پردیس سینمایی ملت (سینمای رسانه)، حضور گسترده افراد غیرمرتبط، ازدحام بی‌دلیل و همچنین معضل کلافه‌کننده قطعی و کندی اینترنت، فرآیند پوشش رسانه‌ای و تمرکز منتقدان را با چالش‌های جدی روبه‌رو ساخت.

متن کامل این گزارش را اینجا بخوانید.

تدارک ویژه سیما برای ماه رمضان

با نزدیک شدن به روزهای ماه مبارک رمضان، شبکه‌های مختلف سیما کنداکتور برنامه‌های نمایشی خود را نهایی کرده‌اند. مجموعه طنز «اسباب زحمت» به‌عنوان یکی از آثار نمایشی تدارک‌دیده‌شده، در قالب ۲۵ قسمت به کارگردانی سعید آقاخانی هر شب ساعت ۲۲ از شبکه یک سیما روی آنتن خواهد رفت. این سریال با تمرکز بر طنز موقعیت، تلاش دارد تا فضایی مفرح را برای شب‌های رمضانی فراهم آورد. حضور بازیگرانی چون حسن معجونی، عباس جمشیدی، هومن حاجی‌عبدالهی، امیرحسین رستمی و فریده سپاه‌منصور، به جذابیت اثر افزوده است. داستان درباره چند کارگر باربری است که در جریان اسباب‌کشی به خانه‌های مختلف، درگیر ماجراهای پیش‌بینی‌نشده‌ای می‌شوند.

در نقطه‌ای مقابل و برای پاسخگویی به سلایق متنوع، سریال اجتماعی «ساهره» در ۳۰ قسمت تولید شده و هر شب پس از لحظات افطار از شبکه سه سیما پخش می‌شود. این مجموعه با فضایی کاملاً متفاوت از آثار کمدی، به‌صورت جدی به موضوعات اخلاقی، چالش‌های خانوادگی و مفاهیم معنوی می‌پردازد و زمان پخش آن متناسب با حال و هوای تأمل‌برانگیز شب‌های رمضان انتخاب شده است.

متن کامل این گزارش را اینجا بخوانید.

متن کامل این خبر را اینجا بخوانید.

همایش ملی سیاست‌گذاری هنر در ایران

سیاست‌گذاری کلان فرهنگی، همواره یکی از دغدغه‌های اصلی نظام بوده است. در همین راستا، نشست خبری نخستین همایش ملی سیاست‌گذاری هنر در ایران با حضور حسین میرزایی (رئیس همایش)، علی‌اصغر فهیمی‌فر (دبیر علمی) و طیبه عزت‌اللهی‌نژاد در پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات برگزار شد.

حسین میرزایی در این نشست با تأکید بر اینکه این همایش حاصل یک فرآیند مستمر علمی است، بیان کرد: طی یک سال و نیم گذشته، ۳۱ پیش‌نشست تخصصی برگزار شده است تا تمام مراکز علمی، فکری، دانشگاهی و اجرایی کشور بر سر مسئله هنر گرد هم آیند. وی تصریح کرد: دغدغه اصلی ما ایجاد پیوند مؤثر میان مراکز علمی و عرصه تصمیم‌سازی بوده است. مقوله سیاست‌گذاری، امری فرادستی است و هرچند وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مهم‌ترین نهاد فرهنگی کشور است، اما دستگاه‌ها و شوراهای متعدد دیگری نیز در این حوزه نقش‌آفرینی می‌کنند. هدف این همایش، تعامل با این نهادها و کمک به تصمیم‌سازی آگاهانه و علمی در حوزه هنر بوده است.

متن کامل این نشست را اینجا بخوانید.

چالش‌های هنرهای نمایشی دینی در رسانه

هنرهای نمایشی در جهان امروز، قدرتمندترین ابزار برای انتقال مفاهیم والای دینی و اخلاقی به شمار می‌روند. خلق تجربه‌ای ملموس از آموزه‌های دینی، امکان نزدیکی مخاطب به این مفاهیم را فراهم می‌کند. با این حال، یکی از نقدهای مطرح در سال‌های اخیر، عدم ارتباط واقعی میان مفاهیم ارائه‌شده در آثار نمایشی دینی با زیست روزمره مردم بوده است.

تقلید از الگوهای غیرمعنوی و کلیشه‌های سطحی، آسیب‌های جدی بر تولیدات نمایشی دینی وارد کرده‌اند. هنرهای نمایشی دینی تنها زمانی تأثیرگذارند که در قالب داستان‌های باورپذیر به نمایش درآیند. در مواجهه با این چالش‌ها، تجربه آثار موفقی مانند سریال «صاحبدلان» به‌عنوان الگویی برای خلق آثار جدید مطرح می‌شود. حجت‌الاسلام والمسلمین سیدمحمدرضا نواب، مدیر بنیاد فرهنگی آسمان رسانه، در گفت‌وگو با ایکنا به بررسی این چالش‌ها پرداخته و تأکید کرده است که استفاده از فناوری‌هایی نظیر هوش مصنوعی می‌تواند به عنوان ابزاری کمکی برای کاهش هزینه‌ها مدیریت شود، اما هرگز نمی‌تواند جایگزین عمق فکری و مشاوران معرفتی شود.

متن کامل این مصاحبه را اینجا بخوانید.

نگاهی به رسالت‌های برنامه رادیویی «مهربان باشیم»

رادیو معارف با درک شرایط اجتماعی معاصر، برنامه صبحگاهی «مهربان باشیم» را طراحی کرده است. این برنامه تلاش می‌کند مفهوم مهربانی را نهیک توصیه اخلاقی کلی و یک راهبرد عملی برای زیست اجتماعی مطرح کند و مخاطب را به مشارکت فعال در حل مسائل پیرامونی دعوت نماید.

مهدی آذری، مدیر گروه جامعه و فرهنگ رادیو معارف در تشریح فلسفه شکل‌گیری این برنامه اظهار کرد: ما به این جمع‌بندی رسیده‌ایم که اگر اخلاق در رسانه صرفاً در قالب توصیه‌های کلیشه‌ای مطرح شود، تأثیرگذاری لازم را نخواهد داشت. وی افزود: تلاش کرده‌ایم اخلاق را به متن زندگی مردم بیاوریم و به‌جای کلی‌گویی، مصادیق مهربانی را در روابط خانوادگی، محیط کار، ترافیک، فضای مجازی و مواجهه با مسائل اقتصادی بررسی کنیم. یکی از ویژگی‌های بارز این برنامه، رویکرد تحلیلی و پرهیز از بی‌تفاوتی نسبت به رویدادهای روز است تا با حفظ آرامش، راهکارهایی برای اصلاح و بهبود شرایط جامعه ارائه دهد.

متن کامل این گفت‌وگو را اینجا بخوانید.

معارف، دانشگاه و سبک زندگی دینی

آغاز درس‌گفتارهای «قرآن و سفرنامه»

همزمان با حلول ماه مبارک رمضان، رویکردی نوین در واکاوی آیات الهی تحت عنوان درس‌گفتارهای «سفرنامه‌های قرآنی» توسط محمد جوادفر، پژوهشگر و جامعه‌شناس آغاز شده است. روایت‌های مختلف از انسان‌های متعدد در پهنه تاریخ، بخشی از محتوای مفاهیم بلند آیات قرآن کریم است و خداوند در این کتاب داستان‌هایی را بیان می‌کند که صرفاً قصه نیستند و تجارب گذشتگان برای عبرت آیندگانند.

سفرنامه‌های قرآنی داستان‌هایی از حرکت جغرافیایی و به‌نوعی روایتگر سیر معنوی انسان‌ها در مسیر تکامل و قرب الهی هستند. محمد جوادفر در اولین قسمت این مجموعه توضیح می‌دهد که قصه‌های قرآنی ژانرهای مختلفی دارند که باید معناکاوی شوند. سفرنامه‌های قرآنی در واقع آیاتی هستند که خداوند متعال از طریق آنها، روایت سفر آفاقی و انفسی را برای مخاطبان، مؤمنان و مسلمانان بیان می‌کند تا از هر سفر، درسی برای زندگی فردی و اجتماعی استخراج شود.

متن کامل این درس‌گفتار را اینجا بخوانید.

نشست شورای سیاست‌گذاری بخش دانشگاهی جشنواره امام رضا(ع)

در حوزه فرهنگ دینی در نهاد آکادمی، نشست شورای سیاست‌گذاری بخش دانشگاهی جشنواره بین‌المللی امام رضا(ع) در دفتر مرکزی جهاددانشگاهی برگزار شد. محمود علیگو، معاون فرهنگی جهاددانشگاهی و دبیر جشنواره در این نشست با اشاره به پیشینه ۲۳ ساله این رویداد، از احیا و بازخوانی مجدد بخش دانشجویی خبر داد.

وی با بیان اینکه مدل برگزاری در بخش دانشجویی تنوع بیشتری یافته است، گفت: دامنه فعالیت‌ها از حوزه صرفاً فرهنگ و هنر فراتر رفته و بخش‌های جدیدی نظیر «نوآوری‌های فرهنگ رضوی»، «بخش تمدنی»، «طراحی بازی» و «سلامت و خانواده رضوی» به آن افزوده شده است. طی جلسات مستمر شورای علمی، با ابلاغ وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، علی منتظری به‌عنوان دبیر شورا و رئیس شورای سیاست‌گذاری بخش دانشجویی منصوب شد و در این نشست از پوستر اصلی جشنواره و پوسترهای مجزای هر بخش رونمایی به عمل آمد.

متن کامل این نشست را اینجا بخوانید.