کد خبر: ۴۳۴۸۱۴۱

تاریخ: ۰۳ ارديبهشت ۱۴۰۵ - ۰۶:۲۴

یادداشت

بایسته‌های قرآنی «مقاومت اسلامی» در منظومه فکری رهبر شهید

به قلم سیدعلی‌احمد رضایی؛ دکترای قرآن و مدیریت جامعه المصطفی العالمیه

ابعاد وجودی «امام شهید» این حکیم بی‌بدیل دوران، ناشناخته مانده است و انتظار می‌رود مردم بیشتر از قبل، با اندیشه‌های آن شهید آشنا شوند. اندیشه و دیدگاه آن «قائد شهید» در همه مسائل و موضوعات جامعه؛ از جمله مقاومت اسلامی که برگرفته از آموزه‌های وحیانی است، برای مردم و جبهه مقاومت، راه‌گشا بوده و خواهد بود. آن «امام امت» که خود جلوه اتم و اکمل ایستادگی و مقاومت بود، توانست این ایستادگی فردی را به مکتب تبدیل کرده و الگوی بارز آزادگان شود، به‌‌ گونه‌ای که امروزه با الهام از این اندیشه، در اقصی نقاط از جهان هسته‌ها و جبهه‌های مقاومت شکل می‌گیرد و توانایی‌های آنها، استکبار جهانی را به زانو آورده است.

«رهبر شهید» همواره تأکید داشت که مقاومت اسلامی یک پدیده صرفاً نظامی یا سیاسی نیست، بلکه یک حرکت «عقیدتی و دینی» است که مبنای اصلی آن را قرآن کریم و سیره معصومین(ع) تشکیل می‌دهد. آن «رهبر فرزانه» با تفسیر آیاتی مانند: «وَلَيَنصُرَنَّ اللَّهُ مَن يَنصُرُهُ إِنَّ اللَّهَ لَقَوِيٌ عَزِيزٌ » (حج/40) «وَلَا تَهِنُوا وَلَا تَحْزَنُوا وَأَنْتُمُ الْأَعْلَوْنَ إِن كُنْتُم مُؤْمِنِينَ» (آل عمران/139) «وَ اعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ جَمِيعًا» (آل عمران/103) و آیه «إِنَّ اللَّهَ مَعَ الصَّابِرِينَ» (انفال/46)، رعایت اصول و ارزش‌هایی را برای مقاومت اسلامی، ضرورت و لازم می‌داند که بدون آن ممکن است مقاومت اسلامی، دچار ناکارآمدی، ضعف و حتی از دست دادن مشروعیت شود.

بایسته‌های مقاومت در منظومه فکری امام شهید

براساس بیانات و تأکیدات مکرر «پدر امت» مهم‌ترین بایسته‌های قرآنی مقاومت اسلامی عبارتند از:

1- توکل و اعتماد به خدا (توحید عملی)

قرآن کریم در آیات متعدد (آل عمران/122، 159، 160و...) وابستگی انسان‌ها مخصوصا نیروهای مقاومت را به خداوند اشاره کرده است. مقاومت اسلامی نباید تنها به توانایی‌های مادی (موشک‌ها، پهبادها و سلاح‌های پیشرفته و حمایت‌های خارجی) خوشبین و باورمند باشند؛ بلکه باید توکل قلبی و عملی آنان به خدای متعال باشد. به تعبیر دیگر با وجود ضعف ظاهری، امید به پیروزی الهی داشته باشند.

2- استقامت و صبر جمعی (استکبارستیزی)

آیاتی همچون 45 و 153 سوره بقره/45، 153و 200 آل عمران/200 به استقامت و صبر جمعی اشاره دارد و تأکید می‌کند اگر نیروهای مقاومت اسلامی می‌خواهند در برابر اهرم فشارهای اقتصادی، روانی، تبلیغاتی و نظامی، جبهه کفر پیروز شود، باید صبر جمعی و پایداری طولانی‌مدت داشته باشند. همان‌گونه که این روزها و شب‌ها در میادین مشاهده می‌شود. البته باید گفت که این صبر به معنای سکوت نیست، بلکه پایداری در مسیر حق و حقیقت است.

3- بصیرت و آگاهی (شناخت دشمن و دوستان)

آموزه‌های وحیانی46 سوره سبا و 29 سوره فتح تأکید می‌کند که نیروهای مقاومت باید در برابر فریب، توطئه‌ها، تفرقه‌افکنی‌ها و بازی‌های رسانه‌ای، بصیرت سیاسی و دینی داشته باشند. آن «حکیم شهید» نیز همواره بر این بایسته تأکید داشته و آن را به‌عنوان یک رکن قرآنی برای حفظ مسیر صحیح می‌شمردند.

4- شجاعت و فداکاری (جهاد فی سبیل الله)

براساس کلام وحیانی در 169 سوره آل عمران و 74 سوره نساء و نیز 72 سوره انفال یکی از لازمه‌ها و بایسته‌های مقاومت اسلامی، شجاعت و فداکاری نیروهای مقاومت است. بدین معنا که برای کسب و حفظ آرمان‌های مقدس؛ آمادگی لازم را برای قربانی و فدا کردن جان، اموال و فرزندان را داشته باشند.

5- عدالت‌خواهی و دفاع از مظلومان

مقاومت اسلامی آن زمانی معنا پیدا می‌کند که اهداف مقدس از جمله عدالت خواهی و دفاع از مظلومان را داشته باشد، نه در راستای تأمین منافع قدرت. آیات 8 سوره مائده و 152 سوره انعام بر عدالت‌خواهی و دفاع از مظلومان به‌عنوان رکنی اساسی در مقاومت در برابر مستکبران تأکید دارد.

6- وحدت و همبستگی (امت واحده)

مقاومت اسلامی هنگامی شکل می‌گیرد و به پیروزی می‌رسد که امت اسلامی؛ وحدت لازم را داشته باشند و از هر گونه نفاق و تفرقه که عامل تضعیف آنها می‌شود پرهیز کنند. آموزه‌های وحیانی در آیه 103 سوره آل عمران ضمن تأکید بر وحدت و همبستگی سفارش می‌کند که باید از هرگونه اختلاف و نفاق پرهیز شود. نکته مهم آنکه «امام شهید» معتقد بود در صورتی که نیروهای مقاومت اسلامی به این بایسته‌های قرآنی عمل نمایند حداقل آثار و فواید زیر را خواهد داشت:

پایدار ماندن: حتی اگر حداکثر فشارهای اقتصادی، رسانه‌ای، روحی و نظامی باشد.

کسب مشروعیت الهی و مردمی: زیرا فطرت انسان‌ها به‌ ویژه مردم مسلمان به دنبال نمادهای دینی و اخلاقی هستند.

ایجاد بحران برای دشمن: شکی نیست که اگر مقاومت، توکل به خدا داشته باشند و از درون متحد باشند، شکست‌ناپذیری آنها حتمی و قطعی است.

خلاصه اینکه بایسته‌های قرآنی مقاومت اسلامی در منظومه فکری امام شهید سیدعلی خامنه‌ای مبتنی بر ایمان، توکل، وحدت، صبر، بصیرت و عدالت‌خواهی براساس آموزه‌های وحیانی است که محرک اصلی برای مواجهه با استکبار و ظلم هستند. همچنین این الگو، مقاومت اسلامی را از یک جنگ‌جویی صرف، به یک جنبش دینی-سیاسی متعالی تبدیل می‌کند که هدف نهایی آن پیروزی حق بر باطل و تحقق عدالت در جهان است.