Fıkıh teorisi nedir ve nasıl çıkarılır?

Bir fıkıh teorisi oluşturmak için üç ilke ve dört aşama vardır.

İlahiyat fakültesi hocası Hüccetül İslam Velmüslimin Muhammed Hüseyin Melikzade bir toplantıda fıkıh teorisi hakkında şu  açıklamalarda bulundu:

Konuyu beş eksende ele alıyorum: İçtihadın tanımı, fıkıh teorisinin anlamı, sistematik fıkhının ne anlama geldiği, sistematik fıkıha hakim olan ilkeler ve sistem oluşturan bir fıkıh’a ulaşmanın aşamaları.

İçtihad’ın lügat manası, “meşakkate tahammül”dür. Istilah olarak ise, hakkında hüküm (nas) bulunmayan fer’i bir meselenin halli ve ona cevap bulmak için, İslam hukukunu iki kaynağından, yani kitap ve sünnetten, delile dayanarak hüküm istinbat etmektir.

Fıkıh teorisi, fakihin bir dizi dini nedenden belirli bir konu hakkında  hüküm çıkardığı bir teoridir.

Sistematik fıkıh dediğimizde aynı muzaf içtihattan bahsediyoruz. Bu noktadan hareketle fıkıh ilminin sistemini, toplumun ve çağın bakış açısına sahip, yeni ihtiyaçları karşılayacak bir yapıya sahip bir sistem olarak değerlendirmeliyiz.

Muzaf fıkhının oluşması için dört aşama gereklidir. İlk olarak, fıkıh mirasında önemli bir konu ile ilgili meseleler ve tartışmalar toplanmalıdır. İkinci olarak, o konuyla ilgili yeni konular bulunmalıdır. Üçüncüsü, bir problem sistemi kurulmalıdır. Dördüncüsü, konulara ilişkin hükümler koordineli, bütüncül bir bakış açısı ve sosyal bir yaklaşımla çıkarılmalıdır.

4064029