Ayetullah Mervi: İnsani değerler, insan onurunun gölgesinde anlam bulur

İmam Rıza (a.s) Türbesi Mütevellisi Ayetullah Mervi, insan onurunun tüm insani değerlerin gölgesinde anlam bulduğu bir gerçek olduğunu ve bu değerin göz ardı edilmesi veya yanlış yorumlanmasının acı ve olumsuz sonuçlar doğurduğunu söyledi.

Ayetullah Ahmed Mervi, İmam Rıza (a.s) Türbesi Mütevellisi, bugün 11 Kasım’da, Ferdowsi Üniversitesi Rüdaki Salonu'nda düzenlenen “İnsan Onuru ve Çağdaş Dünyada Aile Sorunları” başlıklı ilk Uluslararası Konferans'ta, insan onurunun, tüm insani değerlerin gölgesinde anlam bulduğu bir gerçek olduğunu, bu değerin göz ardı edilmesinin veya yanlış yorumlanmasının acı ve olumsuz sonuçlar doğurduğunu belirtti.

İslam ümmeti, insan onuruna dayalı bir İslami medeniyet inşa etme yolundadır. Batı medeniyeti de bu iddia ile var olmuştur; ancak insan onurunun yanlış yorumu, bugünkü insanlık için bu koşulları meydana getirmiştir.

Ayetullah Mervi şöyle devam etti: Bir yandan insanın ihtiyaç ve arzuları hayvan seviyesine indirgenirken, diğer yandan insan onurundan bahsedilmektedir. İnsan onuru, insanın, yeteneklerinin, kapasitesinin ve potansiyelinin göz önünde bulundurulmasıdır ve hiçbir şeyin diğerine üstün kılınmadan dengelenmesi anlamına gelir. Maddi yönü dikkate alıp insan onurundan bahsetmek mümkün değildir.

Ayetullah Mervi, onurun yücelik ve büyüklük anlamına geldiğini, tüm güzel nitelikleri taşıyan bir kişi veya nesne için kullanılan bir isim olduğunu belirtti. Hem yüce Allah'ın ismi hem de en büyük ilahi mucize olan Kur'an-ı Kerim için bir sıfattır. İlahi melekler için de bir sıfattır. Allame Tabatabai, Tefsir-i el-Mizan’da, yüce ayetin yorumu altında, bununla kastedilenin insanlık cinsi olduğunu, özel manevi erdemlere sahip olanlar dışında, ayetin müşrik ve kafirleri de kapsadığını belirtir. Ayrıca, tüm insanların Allah vergisi bir onura sahip olduğunu söylemek gerekir.

Ayetullah Mervi şöyle ifade etti: Bu onur, Allah’ın tüm insanların varlığında yerleştirdiği değerli bir cevherdir. Allah, peygamber göndererek bu onuru korumayı amaçlamıştır. İslam dininin birey ve toplumda hedeflediği tüm değerler, insan onuruna dayanmaktadır. Ahlaktan, adaletten ve özgürlükten bahsediyorsak, bunlar insan onuruna dayanmaktadır; eğer onur yoksa değerlerin gerçekleşmesi imkânsızdır. Kişisel yaşam ve bireysel boyutta insan onuru mevcutsa, insan nefsinin arzularına esir olmaz. Nitekim Hz. Ali (a.s) şöyle buyurmuştur: "Şerefli ve onurlu bir kişilik sergileyen kimse, onu günahın kirliliğiyle lekelemez."

İslam'da kadının kerameti

Ayetullah Mervi, "Bir toplumda onur mevcutsa, bireyler Firavunlar ve Nemrutlar gibi zorbalara boyun eğmez. Zalimler, insanları köleleştirmek için onların onurunu yok eder. Kur'an, Firavun'un halk üzerinde hakimiyet kurma yolunun "insanları küçümsemek ve onurlarını ellerinden almak" olduğunu belirtir ve Firavun da bu noktadan yola çıkmıştır. Tüm zalimler ve zorba yöneticiler, insanın onurunu ellerinden aldıklarında, aslında onların insani kimliklerini de yok etmiş olurlar. Kimliksiz kalan bir insan ise her türlü çirkinliğe ve kötülüğe karşı savunmasız hale gelir.

İmam Rıza Türbesi Mütevellisi, onurun ikinci ekseninin kadınları kapsadığını belirterek şöyle devam etti: Bu tür bir onur, kadınların toplumda etkin bir şekilde var olmalarının güvencesidir. Kadın ve erkek, tüm insani onurlara ulaşabilir ve her alanda ilerleyebilir. İslam dini, kızların ve kadınların onurunun korunması gerektiğini vurgular; böylece onlar, onur temelinde bilimsel, ahlaki, siyasi, sosyal ve ekonomik alanlarda ilerleyebilir ve temiz bir hayata erişebilirler.

Kadınların Rolü: Onurlarının Korunmasına Bağlı

Ayetullah Mervi, kadın onurunun korunmasının onlara cinsiyetçi veya araçsal bir bakış açısıyla yaklaşılmaması anlamına geldiğini belirterek, "Biz, kadınları iffet, namus ve insan onurunun korunmasına davet ediyoruz; kadınların gerçek anlamda toplumda rol alabilmesi, kadın onurunun korunmasına bağlıdır. Kadınları kendilerini süsleyip yabancı bakışları çekmeye teşvik edenler, neden kadınları bu kadar aşağıladıklarını ve onurlarını çiğnediklerini açıklamalıdırlar. Batı medeniyeti, insan onurunu yok etmiş ve kadın haklarından bahsetmiştir; bu da Batı'nın en büyük aldatmacalarından biridir. Bu nedenle, hicap (tesettür) bir tehdit değil, aksine yücelme, ilerleme ve toplumda etkin bir şekilde var olma yolunda büyük bir fırsattır." dedi.

Ayetullah Mervi, İslam Devrimi'nin sloganlarından birinin kadının onurunun yeniden kendisine kazandırılması olduğunu belirterek, "Batı’nın yanlış politikaları sonucunda cinsel ihtiyaçların kamu alanında karşılanması mümkün hale gelmiş ve aile kurma ile ona bağlı kalma gereksinimi ortadan kalkmıştır. Oysa aile kurumu, yalnızca kadın ve erkeğin cinsel ihtiyaçlarını karşılamak için değildir; aile, insan yetiştirmek ve aile üyelerine onur kazandırmakla sorumludur." ifadelerinde bulundu.

Ayetullah Mervi, "Kur'an ayetine göre, insanları öldüren biri, uygun fırsat bulduğunda herkesi öldürmekten çekinmez; dünyevi çıkarlar ve nefsani arzular uğruna bir grup insanı öldürmekten utanmayan biri, hayvani dürtülerini doyurmak için tüm insanları öldürmekten de utanmaz veya korkmaz. Dünyada geleneksel savaşlarda bu tür şeyler yaygın değildir ve sadece askeri kuvvetler hedef alınır. Ancak aile kurumuna saygısızlık eden bu vahşi medeniyet, insan hakları adına aile temellerini yok ederek aileyi yok etmektedir ve herkesi kan ve ateşe boğmaktadır." diye konuştu.