Baskı ve zulüm ile hükümetler yıkılır
Merhum Allame Şeyh Abulhasan Şarani tıp, astronomi, matematik, felsefe ve fıkhın çeşitli alanlarında bilgili olan büyük çağdaş alimlerden biridir. Bir eserinde bu rivayete işaret etmiş, iktidarın inançsızlıkla ayakta kaldığını baskı ve zulüm ile bunun mümkün olmadığını ifade etmiştir. Küfürde böyle bir özellik yokken bir hükümeti çökertebilecek bu baskı ve zulüm nedir? Bu rivayete göre merhum Şarani, zulmün insanların hareketini engellediğini, baskı ortamında insanların okumak ve çalışmak gibi işleri yapma isteği ve motivasyonunun kaybolduğunu söylemiştir.
İnsan hür yaratılmıştır ve bu irade ve hürriyet, insan tabiatına aykırı ve zorla elinden alınırsa, bir fidanı bir tavan arasına veya karanlık bir adaya yerleştirmek gibidir. Allah insanı istediği her yöne hareket edecek şekilde yaratmış olabilir ama insanı hür yaratmış ve ona hür bir irade vermiştir. Allah, elçileri sadece insanları uyarmak ve müjdelemek için göndermiştir.
Allame Şarani, baskıcı hükümetlerin insanların özgür iradesini elinden aldığını belirterek , insanın haysiyetinin ve değerinin bilinmesi gerektiğini söyleyerek cevabı da ortaya koyuyor. Tüm insanların hakları vardır ve hiç kimsenin zorbalıkla bu haklarını ihlal etmesine izin verilmez.
Alimler günün konularına teveccüh etmelidir
İslami kaynaklara aşina olmayanlar, bu konuların alimlerin dikkatinden kaçtığını ve bazı kimselerin onları fark ettiğini düşünmesinler. Alimler bunu etraflıca tartışmışlardır. Şarani, insanların zaruri ihtiyaçlarından birinin, düzenin sağlanması ve yolların emniyetli kılınmasını sağlayan bir hükümdara ihtiyaç duyduğunu söylüyor. Hükümdar bunları yapmak için bir orduya ve zenginliğe ihtiyaç duyar. Güç onun elinde olduğu için kötülerin ondan korkacağını ve dindarlarında ona karşı gelemeyeceğini belirtir. O zaman ne emir verirse, yerine getirilecektir. Bir kimse masum değilse ona böyle bir yetki vermek yanlıştır.
Ayetullah Şarani , Masum bir insanın yokluğunda, hükümdarların gücünü ve hesap verebilirliğini sınırlamaktan başka seçeneğimiz olmadığını söylüyor. Bazıları insanların kendileri için neyin en iyi olduğunu anlayamayacağını söyliyebilir. Allame Abdulhasan Şarani bu konuda, birine sınırsız güç vermenin binlerce faydası olsa bile buna değmeyeceğini söylüyor. Yani hiçbir menfaat, özgür iradenin insanların elinden alınmasına yol açmamalıdır.
Kaynak: Hüccetül İslam Velmüslimin Muhammed Suruş Mahlati'nin "İmam Hüseyin (as), hürmet, sağduyu ve insan özgürlüğü" başlıklı bir toplantıdaki konuşmasından alınmıştır.
