Rashin tasirin yarjejeniyar Abraham bayan hadin gwiwa tsakanin Iran da kasashen Tekun Fasha
Dr. Bello Abubakar Salati, malamin jami'a daga Najeriya kuma kwararre kan harkokin kasa da kasa, a wata hira da ICNA, yayin da yake magana kan mahimmancin lissafin tsarin sabuwar duniya, ya ce: Daya daga cikin batutuwan da aka jaddada game da tsarin sabuwar duniya shi ne. rawar da Iran ta taka da kuma makomar Gabas ta Tsakiya. Idan aka yi la’akari da abubuwan da suka faru a yankin Gabas ta Tsakiya cikin shekaru dari biyu da suka gabata da kuma yankin Gabas ta Tsakiya na yanzu, za a ga sauye-sauye da dama.
Salati ya ci gaba da cewa: Misali idan muka dubi halin da ake ciki a kasar Iraki bayan mamayar Amurka, za mu ga cewa Amurka ta kai wa wannan kasa hari da sunan cewa tana da makaman kare dangi tare da lalata dukkanin muhimman ababen more rayuwa na Iraki. To sai dai bayan kwashe shekaru suna kashe kudade ba tare da cimma wata nasara ba, sojojin Amurka sun fice daga kasar Iraki sannan kuma karfin ya koma ga al'ummar kasar da mabiya Shi'a.
Ya fayyace cewa: Wadannan gazawar da Amurka ta yi a Afganistan da Siriya an sake maimaita su ta wata hanya ta daban kuma za ka ga cewa karfin da aka san Amurka a duniya ba komai ba ne. Wannan shi ne sabon tsari da ke faruwa a yankin Gabas ta Tsakiya.
Da yake amsa tambaya game da hatsarin tsattsauran ra'ayi a Afirka da Najeriya, wannan masani dan Najeriya ya ce: Tunanin ISIS da ISIS shi ne abin da Irakin ke fuskanta, kuma ana iya ganin irin wannan tunani da imani ta wata hanya a Afirka ta Boko Haram.
Ya kara da cewa: Wannan nau’in tunani ya samo asali ne daga Musuluncin Salafiyya. Boko Haram na nufin haramta sabon ilimi da kuma ra'ayin cewa an bullo da adawa ga sabon ilimi a Najeriya. Gwamnatin Najeriya ta yi kokarin tattaunawa da wannan kungiya sau da dama, amma wannan kungiyar na samun goyon bayan wasu kasashen waje.
Salati ya bayyana cewa: Yankunan da wannan kungiya ke gudanar da ayyukanta a Najeriya na cike da ma’adinan Uranium, wadanda suke da muhimmanci wajen samar da makamashin nukiliya. Don haka, manufar nishadantar da gwamnati da matsalar Boko Haram, ita ce a yi amfani da ma’adanar Uranium da kwashe su a matsayin ganima.
Wannan kwararre kan harkokin kasa da kasa ya ce game da rawar da yarjejeniyar ta Abraham za ta taka da kuma tasirinta kan makomar yankin yammacin Asiya: gaba daya wannan yarjejeniya ce mara amfani. Idan aka yi la’akari da abubuwan da suka faru a Gabas ta Tsakiya, za ka ga kasar Saudiyya za ta je Iran domin ba da hadin kai a matsayin tawaga a al’amuran Gabas ta Tsakiya. Wannan kuma gaskiya ne ga sauran ƙasashe kamar Qatar, Kuwait da Bahrain.
A karshe ya ce: Idan Iran za ta ci gaba da wannan hadin gwiwa da kasashen yankin Tekun Fasha, yarjejeniyar Abraham za ta kasance gaba daya maras inganci, kuma ba ta da wani tasiri, domin hadin gwiwar wadannan kasashe da Iran zai kawo komai, da suka hada da zaman lafiya, habaka tattalin arziki da dai sauransu.
