وقف؛از نمادهای عملی تزکیه نفس/اساسیترین نقش وقف توسعه ارزشهای الهی است
گروه اجتماعی: وقف از جمله نمادهای عملی تزکیه نفس و وارستگی از تعلقات نفسانی است که همواره در خدمت اخلاق و تربیت انسانی، نقش خود را به خوبی ایفا کرده است.
حجتالاسلام محمد الهی، رئیس اداره اوقاف و امور خیریه نهبندان در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) شعبه خراسان جنوبی، با اشاره به مقوله وقف و تأثیر آن در رشد اقتصادی کشور گفت: سهم عمدهای از موقوفات در کشورهای اسلامی به ایجاد و تقویت مراکز علمی و مدارس دینی اختصاص دارد، بهگونهای که در گذشته نیز صدها مدرسه بزرگ و کوچک در روزگار خلافت عباسیان و پس از آن، از نظامیه بغداد گرفته تا دارالعلمهای بخارا و سمرقند، بیشتر از محل موقوفات اداره میشدند و حکیمان و دانشمندان به نامی چون ابنسینا و شیخ مصلحالدین سعدی در این مدارس وقفی به شکوفایی رسیده و شهره خاص و عام گشتهاند.
وی اظهارکرد: بسیاری از نوابغ و استعدادهای درخشان جهان اسلام و بهویژه ایران که لوازم کافی را برای تحصیل علم نداشتهاند با استفاده رایگان از امکانات موقوفی زمانه خویش، به مدارج عالی علمی رسیدهاند.
رئیس اداره اوقاف و امور خیریه نهبندان با بیان اینکه جدایی انسان از خواستههای مادی که گوشهای از آن، به وسیله نهاد وقف مجال بروز مییابد و آدمی را به سمت کمال و سعادت رهنمون میکند، اذعان کرد: وقف از جمله نمادهای عملی تزکیه نفس و وارستگی از تعلقات نفسانی است که همواره در خدمت اخلاق و تربیت انسانی، نقش خود را به خوبی ایفا کرده است.
بیشترین درآمد موقوفات ایران در راه نشر معارف اسلامی صرف میشود
حجتالاسلام الهی با اشاره به اینکه بیشترین درآمد موقوفات ایران، در راه پاسداشت شعائر دینی و نشر معارف اسلامی صرف میشود، اذعان کرد: استفاده از موقوفات برای ساختن مساجد و حسینیهها، اداره مجالس عزاداری اهل بیت(ع)، چاپ و نشر قرآن و دیگر کتابهای دینی را میتوان از جمله کارکردهای فرهنگی وقف دانست.
وی یکی از مهمترین و اساسیترین نقش وقف در توسعه فرهنگ و تمدن اسلامی را نقش وقف در تکامل و توسعه ارزش های الهی و معنوی عنوان کرد و افزود: رشد ارزشهای مادی و معنوی در یک جامعه به مثابه رشد، توسعه فرهنگ آن جامعه تلقی و زوال ارزشهای مادی و معنوی در یک جامعه به مثابه زوال فرهنگ و تمدن آن جامعه، ارزیابی میشود.
رئیس اداره اوقاف و امور خیریه نهبندان توسعه معنوی جامعه را مهمترین نقشی که وقف در توسعه فرهنگ و تمدن ایفاء میکند دانست و اظهار کرد: توسعه معنوی جامعه بدین مفهوم است که جامعه در بعد الهی، دینی و ارزشهای معنوی خویش بیشتر از ابعاد مادی رشد میکند، زیرا اگر وقف را از دیدگاه انسانی و معنوی آن نگاه کنیم، وقف، عبارت از بهخدمت گرفتن ارزشها و امکانات مادی به نفع ارزشهای معنوی است.
شرط وقف این است که متضمن خیر باشد
حجتالاسلام الهی درباره شرط وقف اظهار کرد: شرط وقف این است که متضمن خیر باشد و این خیر هر مصداقی را میتواند داشته باشد، مکانی برای نیازمندان، طالبان علم، مسافران وگرفتاران، تجربه نشان داده که در طول تاریخ، وقفهایی برای مسافران صورت گرفته است، هر چند غیر مسلمانان در میان آنها باشد و این نشاندهنده نگاه انسانی وقف است.
وی از بارزترین ویژگیهای اجتماعی نظام وقف را طبقاتی نبودن آن دانست و گفت: سنت وقف همواره و برای همه اقشار جامعه قابل دسترس است و در انحصار یک طبقه خاص نبوده و نیست.
رئیس اداره اوقاف و امور خیریه نهبندان افزود: هر چند عمل وقف عملی شخصی و اختصاصی به حساب میآید ولی تشویق افراد به این امر و تفهیم نمودن مزایای اجتماعی و اقتصادی نهفته در آن میتواند در گسترش و اشاعه این عمل خدا پسندانه مؤثر باشد، بنابراین امر تبلیغ و آموزش احکام و آثار وقف باید مورد توجه خاص قرار گیرد و باید به دنبال راههایی کارساز برای تعیین جایگاه وقف در اجتماع و ساختن انسانهای علاقمند به وقف بود.
حجتالاسلام الهی منحصرکردن عمل وقف به برخی امور خاص از شعاع تأثیر و فواید مورد انتظار از اهمیت این سنت الهی میکاهد، یادآورشد: ارج نهادن به مقام و منزلت اشخاص پیشقدم در امر وقف از اهم واجبات و از وظایف مهم سازمانهای مرتبط با امر وقف است.
