معارف | خبرگزاری بین المللی قرآن

آیت‌الله سیدمحمدرضا حسینی جلالی، از بزرگان حوزه علمیه و استاد برجسته پژوهش و تصحیح متون دینی و تاریخی، در کربلا متولد شد و سال‌های طولانی در نجف و کربلا به تحصیل و تحقیق پرداخت. از سال ۱۳۵۹ شمسی به قم مهاجرت کرد و تا پایان عمر به کارهای علمی و تربیت طلاب مشغول بود. زندگی ایشان ساده و بی‌تشریفات بود و همواره بر خدمت به علم و پژوهش تأکید داشت. ایشان شاگردپرور و مشوق کارهای علمی طلاب بود و جلسات پرسش و پاسخ و مراسم علمی را در کنار جلسات روضه در منزل خود برگزار می‌کرد. حوزه فعالیت‌های ایشان شامل تصحیح متون قدیمی، تألیف کتاب‌ها و مقالات، تهیه فهرست آثار بزرگان و پژوهش در تاریخ ائمه (ع) و علوم حدیث می‌شد. با وجود فعالیت‌های گسترده علمی، هیچ‌گاه به دنبال مناصب یا منافع مادی نبود و تمام توان خود را وقف خدمت به علم، طلاب و جامعه اسلامی کرد. آثار ایشان، از جمله تصحیح تفسیرها و متون تاریخی، همکاری در کنگره‌ها و همایش‌های علمی و بیش از ۲۰۰ اثر چاپ‌شده، گواه جایگاه برجسته او در حوزه علمیه و جامعه علمی جهان اسلام است. آیت‌الله حسینی جلالی نه تنها آثار علمی ماندگار بر جای گذاشت، بلکه الگویی از زهد و خدمت بی‌ادعا برای جامعه علمی و طلاب بود. ایشان سرانجام در ۱۲ اسفند ۱۴۰۳ ش (مصادف با اول رمضان) درگذشت و در حرم امام حسین(ع) دفن شد.

یک استاد دانشگاه با بیان اینکه ماه رمضان شهر الله است و ظرفیت بندگی در آن چند برابر می‌شود گفت: این شرافت به تنهایی انسان را بهره‌مند نکرده و به کیفیت حضور انسان در این ماه بستگی دارد. او بر این باور است که برای حضور آگاهانه خطبه شعبانیه پیامبر(ص) نقشه راه بندگی در ماه رمضان است؛ جایی که پیامبر(ص) نیت صادق، طهارت دل، ورع، انس با قرآن و توجه به خلق را معیاری برای دینداری معرفی می‌کند، دینی که هم در خلوت فردی و هم در متن جامعه اثر می‌گذارد.

یک استاد سطوح عالی حوزه علمیه در نشستی علمی با هشدار نسبت به حاشیه‌رفتن آموزش مهدویت در حوزه‌های علمیه تأکید کرد: ضعف نظام‌مند در آموزش اعتقادی، زمینه‌ساز گسترش شبهات سازمان‌یافته و ظهور مدعیان دروغین در عصر غیبت شده است. وی با تصریح بر پیوند اعتبار حوزه، مرجعیت و ولایت فقیه با اندیشه مهدویت، خواستار بازتعریف جدی، تخصصی و مستمر آموزش امامت و مهدویت در ساختار رسمی حوزه‌ها شد.

یک عضو هیئت علمی دانشگاه ادیان و مذاهب، در نشست علمی «قرآن و بازدارندگی اجتماعی» با بررسی تضمین‌های اخلاقی و اجتماعی قرآن، تأکید کرد که بازدارندگی در قرآن هم درونی، هم بیرونی و هم ترمیمی است؛ بدین معنا که آموزه‌های قرآنی نه تنها رفتار فرد را اصلاح می‌کند، بلکه جامعه را نیز به‌صورت جمعی کنترل و حفاظت می‌کند. او ضمن تبیین تفاوت بازدارندگی انسانی و الهی، نقش امت، فضایل اخلاقی و ساختارهای اجتماعی در پیشگیری از جرم و انحراف را مورد بررسی قرار داد.

در میانه بحران مشروعیت خلافت عباسی و گسترش جریان‌های انحرافی مانند واقفیه، امام رضا(ع) با رویکردی اصلاحی به بازتعریف جایگاه امامت پرداختند و ضمن مقابله با انکار نظام امامت، از فرصت ولایتعهدی برای تبیین مشروعیت الهی این منصب و روشن‌سازی مرز میان حکومت جور و خلافت الهی بهره بردند.

نشست «آشنایی با مکتب بانو امین» به مناسبت چهل‌ودومین سالگرد رحلتشان با حضور اساتید حوزه و دانشگاه برگزار شد. این نشست‌ها با هدف بازخوانی میراث علمی و معنوی بانو امین و پیوند دادن نسل کنونی با سرمایه‌های معرفتی گذشتگان، با تأکید بر حفظ حریم علما و اولیای الهی شکل گرفت.

چهل‌ودومین سالگرد رحلت بانو امین با حضور تنی چند از اساتید علوم دینی در دانشگاه تهران برگزار شد. در این نشست، اصغر طاهرزاده، پژوهشگر دینی در سخنانی به جایگاه علمی و معنوی بانو مجتهده امین پرداخت. به باور او، بانو امین صرفا بانویی عالمه و متعلق به گذشته نیست بلکه مبدأ حضوری زنده و اثرگذار در تاریخ دینداری انسان معاصر است که بازخوانی آثار او می‌تواند پاسخی جدی به بحران هویت بشر در عصر تجدد به شمار آید.

آیت‌الله محمدمهدی شب‌زنده‌دار در دیدار با شهردار تهران تأکید کرد تحقق «دولت کریمه» اسلامی تنها به عبادات فردی محدود نمی‌شود و برنامه‌ریزی‌های کشور باید معطوف به عزت اسلام، کرامت مردم و هدایت جامعه به سوی آرمان‌های الهی باشد. او همچنین هشدار داد که بی‌توجهی به ظرایف فرهنگی و نقش روحانیت می‌تواند اهداف بلندمدت حکومت اسلامی را تهدید کند.

پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی در کرسی ترویجی نکوداشت دهه فجر که 28 بهمن‌ماه از سوی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی در قم برگزار شد، به واکاوی استکبار و استضعاف در قرآن با تأکید بر دیدگاه‌های رهبر انقلاب پرداخت. سخنرانان، از نقش تمدن غرب به‌عنوان نمونه برجسته استکبار جهانی تا راهبردهای فکری، اقتصادی، سیاسی و دفاعی ایران در گفتمان مقاومت را بررسی کردند و تأکید کردند که مستضعفان در نهایت بر مستکبران پیروز خواهند شد.

پژوهشگر پژوهشکده رویش اندیشه و معرفت در نشست علمی «تحلیل قرآنی جنگ ترکیبی و اغتشاشات اخیر»، گفت: القای ترس، تضعیف رهبری، فشار اقتصادی، از جمله راه‌های دشمن برای غلبه بر مسلمانان است و راهکارهایی چون بالابردن بصیرت و آگاهی عمومی، نهراسیدن از تهدیدات دشمن و ... برای مقابله با این موضوع وجود دارد.

اداره کل تبلیغ تخصصی دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم، شرایط اعزام مبلغ در ماه مبارک رمضان ۱۴۰۴ را اعلام کرد.

نشست «آشنایی با مکتب فکری بانو مجتهده امین»، به مناسبت چهل‌ودومین سالگرد رحلت این بانوی فرهیخته، در دانشگاه تهران برگزار شد. اسماعیل منصوری لاریجانی در این نشست با تأکید بر اینکه بزرگ‌ترین بحران جامعه دینی، غیبت حضور خدا در زندگی انسان معاصر است، گفت: آثار بانو امین الگویی روشن برای سلوک با قرآن و رهایی از گسست میان ایمان، اخلاق و زیست روزمره ارائه می‌دهد.

نشست «آشنایی با مکتب فکری بانو مجتهده امین» به مناسبت چهل‌ودومین سالگرد رحلت این بانوی فرهیخته، دوشنبه 27 بهمن‌ماه با حضور جمعی از استادان و پژوهشگران حوزه و دانشگاه در دانشگاه تهران برگزار شد و حجت‌الاسلام عبدالحسین خسروپناه، عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی، در این نشست با تأکید بر اینکه اندیشه بانو امین ظرفیتی جدی برای تحقق «حکمرانی حکمی» دارد. او میراث ماندگار این بانوی مجتهده را امری در گرو پیوند هم‌زمان عقلانیت تطهیرشده و معنویت سنتی دانست.

انتظار ظهور حضرت مهدی(عج) نه تنها یک مفهوم اعتقادی، بلکه یک مسیر عملی و اخلاقی است که شیعه را به تقوا، ورع و مکارم اخلاق می‌خواند. روایات اهل‌ بیت(ع) نشان می‌دهد که منتظر واقعی کسی است که تنها به ادعای انتظار اکتفا نمی‌کند، بلکه در رفتار و گفتار خود، حضور امام غائب را احساس می‌کند و خود را در زمره‌ همنشینان آن حضرت می‌داند. امام صادق(ع) در این زمینه بیان می‌کنند که هر کس در حال انتظار از دنیا برود، همانند کسی است که در خیمه حضرت حجت(عج) حضور دارد؛ نکته‌ای که نشان می‌دهد انتظار، امری لفظی نیست، بلکه نیازمند آمادگی قلبی، سنخیت روحی و التزام عملی است.

رئیس مؤسسه آموزشی پژوهشی امام خمینی(ره) از رونمایی دو وبگاه و ۵۰ جلد کتاب مرجع علوم عقلی اسلامی خبر داد. او تأکید کرد این آثار، نه تنها میراث فکری اسلام را حفظ می‌کند، بلکه زمینه توسعه نظری تمدن اسلامی و ارتقای مرجعیت علمی در سطح بین‌المللی را فراهم می‌کند.

مراسم رونمایی از دو وبگاه و 50 جلد کتاب مرجع علوم عقلی اسلامی، 27 بهمن‌ماه با حضور آیت‌الله محمود رجبی؛ رئیس مؤسسه آموزشی پژوهشی امام خمینی(ره) همچنین محققان و پژوهشگران دایره‌المعارف علوم عقلی برگزار شد.