
حجتالاسلام مسلم گریوانی، نویسنده کتاب «خدایی که در این نزدیکی است» و دکترای ادیان و مذاهب اسلامی در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از خراسان جنوبی، گفت: همزیستی مسالمتآمیز پیروان شریعتهای معتقد به توحید، توصیه قرآن کریم است.
وی اظهارکرد: خداوند در آیه 64 سوره آل عمران خطاب به اهل کتاب و معتقدان به توحید میفرماید: «قُلْ یَا أَهْلَ الْکِتَابِ تَعَالَوْاْ إِلَى کَلَمَةٍ سَوَاء بَیْنَنَا وَبَیْنَکُمْ أَلاَّ نَعْبُدَ إِلاَّ اللّهَ وَلاَ نُشْرِکَ بِهِ شَیْئًا وَلاَ یَتَّخِذَ بَعْضُنَا بَعْضًا أَرْبَابًا مِّن دُونِ اللّهِ فَإِن تَوَلَّوْاْ فَقُولُواْ اشْهَدُواْ بِأَنَّا مُسْلِمُونَ؛ بگو اى اهل کتاب بیایید بر سر سخنى که میان ما و شما یکسان است بایستیم که جز خدا را نپرستیم و چیزى را شریک او نگردانیم و بعضى از ما بعضى دیگر را به جاى خدا به خدایى نگیرد پس اگر [از این پیشنهاد] اعراض کردند بگویید شاهد باشید که ما مسلمانیم [نه شما]» بنا بر این آیه، قرآن بر همزیستی خداباوران بر محوریت توحید تأکید دارد.
این کارشناس ادیان و مذاهب بیان کرد: در قرآن کریم کلمهای به نام ادیان نیامده بلکه آنچه در کلام وحی مشاهده میشود واژه دین است؛ چرا که دین جز یک حقیقت بیشتر نیست و آن تسلیم در برابر خداوند و عبودیت او است، بههمین دلیل در قرآن اشاره شده که دین در نزد خدای متعال اسلام است.
تأکید قرآن بر همسویی انبیای الهی
گریوانی عنوان کرد: حقیقت دین یعنی همان عبودیت پروردگار در سلسه پیامبران، بهصورت زنجیروار مطرح شد و همه انبیای الهی یک حرف مشترک را بیان فرمودند و در واقع از این مسئله بهعنوان همسویی بنیانگذاران شریعتهای مختلف یاد میشود و هر پیامبری تصدیق کننده پیامبر قبلی و بشارتدهنده پیامبر بعدی بوده است.
وی گفت: در آیه 285 سوره بقره آمده است: «آمَنَ الرَّسُولُ بِمَا أُنزِلَ إِلَیْهِ مِن رَّبِّهِ وَالْمُؤْمِنُونَ کُلٌّ آمَنَ بِاللّهِ وَمَلآئِکَتِهِ وَکُتُبِهِ وَرُسُلِهِ لاَ نُفَرِّقُ بَیْنَ أَحَدٍ مِّن رُّسُلِهِ ُ...؛ پیامبر بدانچه از جانب پروردگارش بر او نازل شده ایمان آورده است و مؤمنان همگى به خدا، فرشتگان، کتابها و فرستادگانش ایمان آوردهاند و گفتند میان هیچ یک از فرستادگانش فرق نمىگذاریم...» که این آیه همسویی بنیانگذاران شریعتهای مختلف را تأیید میکند.
عبودیت پروردگار، همان حقیقت دین است
نویسنده کتاب «خدایی که در این نزدیکی است» ادامه داد: با وجود اینکه از کلمه ادیان سخن به میان نیامده، بهطور متعدد واژه شرایع و منهجها مطرح شده که این شریعتها راههای مختلف رسیده به شاهراه اصلی یعنی همان حقیقت دین و عبودیت پروردگار است.
گریوانی بیان کرد: ممکن است برای برخی این سؤال مطرح شود که اگر حقیقت همه شریعتها یکی است چرا باید اسلام را بپذیریم که در جواب باید گفت اگر معتقد به دینی غیر از اسلام شویم حقیقت دین که همان تسلیم در برابر خدا است خدشهدار میشود؛ چرا که معبود از ما اسلام را میخواهد.
وی یادآور شد: با وجود همه مطالب گفته شده و تأکید بر همزیستی مسالمتآمیز، وحدت ادیان مختلف ممکن نیست؛ چرا که مسیحیان و یهودیان و مسلمانان در موضوعات مختلف نظرات متفاوتی دارند که قابل جمع با یکدیگر نیست.