محمد اجلی، پژوهشگر علوم قرآنی در گفتوگو با خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا) شعبه زنجان، با اشاره به اينكه با بررسی اجمالی دعاهای ايام ماه مبارك رمضان، سه فرآيند بهصورت مشخص ديده میشود، ابراز كرد: فرآيند نخست در دهه اول ماه مبارك رمضان شكل گرفته و اين دهه، زمان نافرمانی و بیتابیهای نفسانی انسان است و بنده در دعاهای اين دهه سعی دارد كه با كمك گرفتن از برخی ابزار و استعانت از خداوند متعال، اين ضعفها را برطرف كند.
وی افزود: همزمان با آغاز روز نهم ماه مبارك رمضان، آثار و بركات رحمت الهی به شكل بينابينی و در قالب حالات توكل، ذوق و شوق عبادت و همچنين نگرانی از دست دادن اين آثار، در وجود انسان تجلی میيابد.
اين پژوهشگر علوم قرآنی با بيان اينكه فرآيند سوم در ادعيه ماه مبارك رمضان، بهتدريج از روز هجدهم اين ماه آغاز میشود، اظهار كرد: اين فرآيند با ظهور آثار و بركات معنويت در دل بنده آغاز شده و بهتدريج در وجود بنده خدا شدن پيدا میكند و همچنين در اين دهه، مؤمن در طلب تكميل آثار رحمت الهی در وجود خود بوده و ترفيع درجات خود را خواهان است.
اجلی با تأكيد بر اينكه روز هجدهم ماه مبارك رمضان، با توجه به مضمون دعای اين روز، زمان نورانيت يافتن قلب انسان است، تصريح كرد: مؤمن در فراز نخست اين دعا با بيان اين جمله كه: «اَللّـهُمَّ نَبِّهْنى فيهِ لِبَرَكاتِ اَسْحارِهِ» از خداوند متعال میخواهد كه او را متوجه بركات بيداریهای سحرگاهان كند.
وی ادامه داد: آثار بيداری در سحرگاهان در ادعيه ائمه معصومين(ع) و ساير ادعيهای كه در اسلام ذكر شده است، بسيار بيان شده و در روز هجدهم ماه مبارك رمضان نيز از آنجايی كه بركات سحرخيزی و مناجات صبحگاهی در وجود مؤمن پديد آمده است، از خداوند متعال میخواهد تا اين آثار را در وجود او تكميل كند.
اين مدرس حوزه و دانشگاههای استان زنجان با اشاره به فراز دوم دعای روز هجدهم ماه مبارك رمضان كه در آن آمده است: «نَوِّرْفيهِ قَلْبى بِضِيآءِ اَنْوارِهِ»، عنوان كرد: در خصوص بركات سحرگاهان در قرآن كريم، آيات فراوانی آمده است كه از آن جمله میتوان به آيه 18 سوره ذاريات اشاره كرد كه در آن با بيان جمله «وَبِالْأَسْحَارِ هُمْ یَسْتَغْفِرُونَ»، بر اهميت استغفار در سحرگاهان تأكيد شده است.
اين پژوهشگر علوم قرآنی خاطرنشان كرد: جمله «خُذْ ِبكُلِّ اَعْضآئى اِلَى اتِّباعِ اثارِهِ» در فراز سوم دعای روز هجدهم ماه مبارك رمضان، بر اين حقيقت اشاره دارد كه علاوه بر اينكه در اين روز قلب بنده خدا متوجه نور پروردگار متعال است، به تدريج در دهه سوم، اين نور در اعضاء و جوارح او نيز سريان پيدا میكند.
وی با اشاره به فرازی از دعای عظيم عرفه، عنوان كرد: امام حسين(ع) در اين دعا تمام اعضا و جوارح خود را برمیشمرد و بيان میكند كه تمامی اعضای او، خداوند متعال را میخوانند و اين امر دلالت بر اين نكته دارد كه برای انسانهای كامل مقامی وجود دارد كه در آن تمام اعضا و جوارح او به همراه باطنش، مناجات حق را میكنند.
اجلی در پايان، يادآور شد: در بسياری از ادعيه، جنبههای مثبتی كه بر قلب انسان ظهور میكند به «نور قلب» تعبير شده و در حقيقت بهدليل اينكه قلب انسان دائماً در حال دگرگونی است، اين دگرگونیها گاهی جنبه مثبت به خود میگيرند و گاهی منفی.