قسم واجب، مانع از ضایع شدن حقوق افراد میشود
گروه انديشه: «قسم واجب» در جايی مطرح میشود كه بهواسطه آن میتوان از حق و آبروی كسی دفاع كرد و مانع از ضايع شدن حقوق فردی شد و در مقابل آن، «قسم حرام» در جايی است كه بهواسطه آن حق و يا آبروی شخص ديگر را ضايع كنيم.
حجتالاسلام محمد نوری، امام جمعه هيدج در گفتوگو با خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا) شعبه زنجان، اظهار كرد: قسم ياد كردن، در مواردی استفاده میشود كه بخواهيم اهميت موضوع را برای مخاطب نشان دهيم و اين امر در قرآن كريم و از سوی خداوند متعال نيز انجام شده است كه خداوند كريم در آيات متعدد و به موارد مختلفی قسم ياد كرده است.
وی افزود: بهعنوان مثال خداوند متعال در ابتدای سوره مباركه شمس به موارد مختلفی از جمله خورشيد و نور آن، ماه، آسمان و آن كسی كه آسمان را بنا كرده، زمين، روح آدمی و آن كسی كه روح آدمی را موزون كرده است سوگند ياد كرده تا در آيه 9 اين سوره مبارك تأكيد كند؛ «قَدْ أَفْلَحَ مَن زَكَّاهَا؛ هر كس نفس خود را پاك و تزكيه كرده، رستگار شده است.»
حجتالاسلام نوری تصريح كرد: در حال حاضر شاهد رواج قسم به خدا و ائمه معصومين(ع) در امور روزمره و توسط برخی از افراد هستيم كه بايد توجه داشته باشيم كه قسم، مانند امور شرعی ديگر از جايگاه خاصی برخوردار است و احكام خاص خود را دارد.
امام جمعه هيدج با اشاره به انواع قسم، تأكيد كرد: «قسم واجب» در جايی مطرح میشود كه بهواسطه آن میتوان از حق و آبروی كسی دفاع كرد و مانع از ضايع شدن حقوق فردی شد و در مقابل آن، «قسم حرام» در جايی است كه بهواسطه آن حق و يا آبروی شخص ديگر را ضايع كنيم.
اين كارشناس مسائل مذهبی در ادامه، درخصوص قسم دروغ، خاطرنشان كرد: اين نوع از قسم، باعث از بين رفتن حق فرد ديگر نمیشود ولی از آنجا كه در رابطه با امر دروغ است، حرام محسوب میشود.
حجتالاسلام نوری، درخصوص قسمهايی كه در زندگی روزمره افراد بهكار برده میشود، اظهار كرد: اين نوع از قسم كه در امور معمولی و روزمره به وفور بهكار برده میشود، قسم مكروه است و حتی بايد توجه داشت كه مداومت در قسم خوردن نيز مكروه است و بايد از آن اجتناب كرد.
امام جمعه هيدج، در خصوص قسمهايی كه موجب ادای نذر میشوند، عنوان كرد: در مواردی كه فرد برای ادای امری، قسم ياد كند بايد آن مورد را بهطور حتم اجرا كند كه اين نوع قسم به واسطه نذر واجب میشود.
وی در پايان با تأكيد بر اينكه شكستن قسم شرعی كه به واسطه ادای قسم واجب شده است، كفاره دارد، خاطرنشان كرد: طبق قول بيشتر علما «حنث قسم» كفاره دارد كه شامل سه روز روزه متوالی و يا اطعام و يا پوشاندن 10 فقير و يا آزاد كردن يك برده است؛ هر چند حنث ناشی از اكراه، اجبار، فراموشی، خطا، جهل يا اضطرار موجب كفاره نمیشود.
وی افزود: بهعنوان مثال خداوند متعال در ابتدای سوره مباركه شمس به موارد مختلفی از جمله خورشيد و نور آن، ماه، آسمان و آن كسی كه آسمان را بنا كرده، زمين، روح آدمی و آن كسی كه روح آدمی را موزون كرده است سوگند ياد كرده تا در آيه 9 اين سوره مبارك تأكيد كند؛ «قَدْ أَفْلَحَ مَن زَكَّاهَا؛ هر كس نفس خود را پاك و تزكيه كرده، رستگار شده است.»
حجتالاسلام نوری تصريح كرد: در حال حاضر شاهد رواج قسم به خدا و ائمه معصومين(ع) در امور روزمره و توسط برخی از افراد هستيم كه بايد توجه داشته باشيم كه قسم، مانند امور شرعی ديگر از جايگاه خاصی برخوردار است و احكام خاص خود را دارد.
امام جمعه هيدج با اشاره به انواع قسم، تأكيد كرد: «قسم واجب» در جايی مطرح میشود كه بهواسطه آن میتوان از حق و آبروی كسی دفاع كرد و مانع از ضايع شدن حقوق فردی شد و در مقابل آن، «قسم حرام» در جايی است كه بهواسطه آن حق و يا آبروی شخص ديگر را ضايع كنيم.
اين كارشناس مسائل مذهبی در ادامه، درخصوص قسم دروغ، خاطرنشان كرد: اين نوع از قسم، باعث از بين رفتن حق فرد ديگر نمیشود ولی از آنجا كه در رابطه با امر دروغ است، حرام محسوب میشود.
حجتالاسلام نوری، درخصوص قسمهايی كه در زندگی روزمره افراد بهكار برده میشود، اظهار كرد: اين نوع از قسم كه در امور معمولی و روزمره به وفور بهكار برده میشود، قسم مكروه است و حتی بايد توجه داشت كه مداومت در قسم خوردن نيز مكروه است و بايد از آن اجتناب كرد.
امام جمعه هيدج، در خصوص قسمهايی كه موجب ادای نذر میشوند، عنوان كرد: در مواردی كه فرد برای ادای امری، قسم ياد كند بايد آن مورد را بهطور حتم اجرا كند كه اين نوع قسم به واسطه نذر واجب میشود.
وی در پايان با تأكيد بر اينكه شكستن قسم شرعی كه به واسطه ادای قسم واجب شده است، كفاره دارد، خاطرنشان كرد: طبق قول بيشتر علما «حنث قسم» كفاره دارد كه شامل سه روز روزه متوالی و يا اطعام و يا پوشاندن 10 فقير و يا آزاد كردن يك برده است؛ هر چند حنث ناشی از اكراه، اجبار، فراموشی، خطا، جهل يا اضطرار موجب كفاره نمیشود.
