ردپای مسلمانی را در حفظ آبروی مؤمن جست‌وجو کنیم

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از خراسان جنوبی، نمی‌دانم چقدر به این ماهیچه کوچک فکر کرده‌اید؛ زبانی که به‌جای اینکه با سخنان نرم و لطیفش دل دیگران را به‌دست آورد، دائما با درشت‌ترین صحبت‌ها و سخت‌ترین کلمات همه چیز را به یکباره خراب می‌کند.

از نظر اسلام حفظ جان، مال و آبروی مردم و حتی اندیشه آنان محترم است و ریختن آبروی مؤمن گناه بزرگی است اما متأسفانه گاهی دیده می‌شود در جامعه اسلامی حرمت و آبروی اشخاص حفظ نمی‌شود و به سادگی آبروی مسلمانی را می‌برند و هیچ توجهی به عقاب دنیوی و اخروی آن و اثرات برجای مانده از آن ندارند.

آبروی مؤمن مانند تمام سرمایه و اعتباری است که در طول زندگی با سختی آن را به دست آورده است اما این امر مهم که در آیات و روایات اسلامی تأکید بسیاری به آن شده ممکن است در اثر نادانی و یا غرض‌ورزی عده‌ای در یک لحظه از دست برود، چیزی که جبران آن بسیار مشکل است و حتی ممکن است هیچ‌گاه جبران نشود.

حفظ آبروی مؤمن آنقدر ارزش دارد که خداوند آن را خود بر عهده گرفته است. پیامبر(ص) در حدیثی می‌فرمایند: از خداوند درخواست کردم که در روز حساب، حسابرسی امت را به خودم واگذار کند که بندگان اگر لغزشی داشتند آبروی من پیش پیامبران پیشین نرود. خداوند پاسخ داد حساب آنها را خودم به عهده می‌گیرم که اگر لغزشی داشتند آبرویشان پیش تو نرود.

حفظ حرمت آبروی دیگران؛ از مهمترین آموزه‌های تربیتی مورد تأکید اسلام

حجت‌الاسلام حسین رحیمی، رئیس اداره اوقاف زیرکوه در گفت‌وگو با خبرنگار ایکنا حفظ حرمت و آبروی دیگران را از مهمترین آموزه‌های تربیتی مورد تأکید اسلام دانست و گفت: رسول خدا(ص) فرمود: «هر حسنه‌ای صدقه است و هر چیزی که مرد مسلمان از ثروت خود برای خود و خانواده‌اش انفاق کند برای او صدقه نوشته می‌شود و هر چیزی که شخص مسلمان به وسیله آن آبروی خود را حفظ کند برای او به‌خاطر حفظ کردنش صدقه نوشته می‌شود».

وی با بیان اینکه بسیاری از افراد در جامعه به‌راحتی آبروی دیگران را به قیمت ناچیزی می‌فروشند، اظهار کرد: بسیاری از افراد در جامعه حاضرند آبرو و شخصیت دیگری را زیر سؤال ببرند در حالی‌که نقد باید اساس داشته باشد.

رئیس اداره اوقاف زیرکوه پوشاندن زشتی، بدی و عیب دیگران را از نعمت‌های بزرگ بیان کرد و افزود: وقتی خداوند در دنیا بدی و زشتی بنده مؤمنش را می‌پوشاند آبرویش را نیز میان مردم حفظ می‌کند.

رحیمی با تأکید بر اینکه برخی‌ها مال و ثروت را بیشتر از آبروی خود دوست دارند، افزود: بر اساس روایت ذکر شده بهترین مال مالی است که آبروی انسان را حفظ کند این در حالی است که در جامعه ما برخی از افراد حفظ مال خود را بر حفظ آبرو ترجیح می‌دهند.

وی ادامه داد: متأسفانه برخی از افراد در جامعه به طرق مختلف بر سر موضوعات ناچیز  و بی‌خاصیت به‌ویژه حرص، طمع، زیاده‌خواهی بحث و جدال‌هایی با همدیگر می‌کنند و حاضر می‌شوند به سادگی آبروی دیگری را زیر سوال ببرند تا به خواسته خود برسند.

عوامل آبرو ریزی

رئیس اداره اوقاف زیرکوه اتهام، حسادت، افراط در شوخی و خنده، استهزاء، تجسس، عیب‌گویی، غیبت را از عوامل آبروریزی ذکر و بیان کرد: مردی در حضور رسول خدا(ص) از کسی بدگویی کرد در همان جا فرد دیگری از او دفاع کرد، حضرت فرمودند:«کسی که جلوی آبروریزی برادر مؤمنش را بگیرد از آتش دوزخ در امان است.»

رحیمی غیبت مؤمن را حرام و از گناهان کبیره دانست و بیان کرد: در روایت آمده کسی که در مجلسی، غیبت برادر خود را بشنود و در مقام رد آن بر آید و از او دفاع کند خداوند هزار نوع از شر دنیا و آخرت را از او دور خواهد کرد.

تجاوز به آبروی دیگران؛ بزرگترین گناه

وی تجاوز به آبروی دیگران را بزرگترین گناه دانست و اظهار کرد: آبرو به معنای عرض، اعتبار، حرمت، شرافت و وجاهت انسان مورد تاکید اسلام و به عنوان یکی از اصول سه گانه در همه احکام، حضور جدی دارد.

رئیس اداره اوقاف زیرکوه با اشاره به اینکه در آیات قرآنی از آبرو به عنوان وجاهت و عفت یاد شده، اظهار کرد: در آموزه‌های نبوی آن‌چنان بر مسئله آبرومندی تأکید شده که دستور داده است فرد باید آبروی خود را حرمت دارد و در حفظ آن کوشش کند.

اتهام و نسبت دادن امور زشت و ناپسند به دیگران؛ زشت‌ترین رفتارهای انسانی

رحیمی اتهام و نسبت دادن امور زشت و ناپسند به دیگران را از زشت‌ترین رفتارهای انسانی بیان کرد و گفت: برخی شوخی‌ها و طنزهای بدون چارچوب که به شخصیت افراد و قومیت‌های مختلف در جامعه توهین می‌شود نمونه از بین بردن آبروی افراد است.

حجت‌الاسلام حسن خونیکی، کارشناس مذهبی در خراسان جنوبی با بیان اینکه آبرو در لغت به معنای ناموس و شرف و اعتبار است و انسان به خاطر کرامت ذاتی که دارد جانشین خداوند متعال در روی زمین شده است، گفت: امام زین العابدین(ع) می‌فرماید: هر که از لطمه زدن به آبروی مسلمانان خودداری کند خداوند عزوجل روز قیامت از لغزش او درمی‌گذرد.

وی غیبت‌کردن را زمینه‌ساز لکه‌دار شدن آبروی اشخاص و رواج بدبینی در جامعه برشمرد و اظهار کرد: پوشیدن کاستی‌های مؤمن از مهم‌ترین راه‌های حفظ آبروی برادر دینی است.

این کارشناس دینی بیان کرد: اگر انسان کار بدى از کسى سراغ دارد نه تنها نباید از او غیبت کند و بدى او را براى دیگران بازگو نماید بلکه باید سعى کند که این عیب مکشوف نشود و مکتوم باقى بماند.

خونیکی به رابطه بین غیبت و تهمت اشاره کرد و افزود: غیبت یک شخص آن جایی است که نقص و عیب در او وجود داشته باشد و اما دیگران از آن بی‌اطلاع باشند و برای آن‌ها بیان شود اما زمانی تهمت گفته می‌شود که گفتار ذکر شده در او وجود ندارد و حتی در بین مردم به گونه‌ای وانمود کند که آن عیب در شخص وجود دارد.

وی مادیات و دنیاطلبی را ریشه و عامل اصلی رواج غیبت در جامعه ذکر کرد و افزود: در روایت داریم شخصی که غیبت می‌کند اگر عمل خوبی داشته باشد از او می‌گیرند و به غیبت‌شونده می‌دهند.

تجسس؛ عامل از بین رفتن آبروی مؤمن

این کارشناس دینی تجسس را از دیگر عوامل از بین رفتن آبروی مؤمن دانست و ادامه داد: ارتباط بین تجسس و ریختن آبروی مؤمن به این صورت است که اگر شخصی در زندگی خصوصی مردم تجسس کند سعی می‌کند از تمام زوایای زندگی آنان آگاه شود و از هر مسئله‌ای که به‌دست آورد کنجکاوی او بیشتر می‌شود و بازگو کردن این مسئله به افراد دیگر ممکن است باعث هتک حرمت شخص و افشای مسائلی شود که شخص به آن راضی نیست .

خونیکی قرض گرفتن‌های مکرر را از دیگر راه‌های از بین رفتن آبرو برای مؤمن دانست و افزود: بر اساس روایات اسلامی، انسان تنها در شرایط خاصی که زندگیش دچار اختلال شد و نتوانست اصلی‌ترین نیاز خود را رفع کند، می‌تواند از دیگران قرض بگیرد.

وی پرهیز از شوخی، بازگو نکردن اسرار، حلم و برد باری و عفو و گذشت را  مهمترین راهکارهای حفظ آبرو بیان کرد و یادآور شد: صداقت و راست گویی به انسان آبرو می‌بخشد و در مقابلش دروغ است که وقتی افشا شود آبروی انسان را از بین می‌برد.