
فیروز فاضلی، مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان گیلان در گفتوگو با خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از گیلان، درخصوص فرهنگ و مولفههای فرهنگ ایرانی و اسلامی، اظهار کرد: بحث فرهنگ عملا با یک مفهوم دیگر به نام هویت ارتباط پیدا میکند.
وی افزود: هویت بر سه بخش تقسیم میشود؛ اول بحث هویت دینی که ریشه در اعتقادات، اصول و فروع دین ما دارد و دوم هویت ملی ماست که ریشه در زبان، ادبیات، تاریخ و میراث فرهنگی ما دارد.
فاضلی ادامه داد: بعد از انقلاب اسلامی سال 57، یک هویت دیگر نیز به ما اضافه شد به نام هویت انقلابی است؛ البته این هویت دارای خصوصیات جدیدی که در هویت اسلامی ایرانی ما نبوده باشد نیست بلکه در آن بخشی از خصوصیات هویت ایرانی و اسلامی برجسته شده است؛ در این هویت، خصوصیاتی مانند عدم سلطهپذیری، استکبارستیزی، همراهی با مستضعفان و... میباشد که در ریشههای فرهنگی ما وجود دارد.
استقلال فکری؛ اولین اصل فرهنگ اسلامی و ایرانی
این مسئول فرهنگی بیان کرد: ما فرهنگی ایرانی و اسلامی داریم و برونداد آن که بروندادی مادی است، تمدن ایرانی و اسلامی است که در طول تاریخ، ما را در کل جهان و حتی در بین کشورهای اسلامی ممتاز کرده است.
مدیرکل ارشاد اسلامی گیلان با تاکید بر اینکه وقتی دو فرهنگ با هم باشد باعث فرهیختهتر شدن، همافزایی و فربه شدن آن فرهنگ مشترک میشود، گفت: عاملیت این تمدن و فرهنگ، مردم هستند؛ مردم هم این دو فرهنگ ایرانی و اسلامی را با هم دارند؛ بعنوان مثال قرار گرفتن قرآن در سفره هفتسین که تلفیقی از فرهنگ اسلامی و ایرانی ماست؛ لذا این امر موجب همافزایی فرهنگ اسلامی و ایرانی میشود که باعث شده ما را در طول تاریخ حفظ کند و همیشه پا بر جا باشد.
مقابله فرهنگ اسلامی و ایرانی یک مقابله فرهنگی است
فاضلی با بیان اینکه اولین چیزی که در فرهنگ اسلامی و ایرانی اصل است، استقلال فکری است که ریشه در خودباوری دارد، خاطرنشان کرد: این نشان داد که ملت مسلمان ایران هرگاه خودباوری در آن بیشتر باشد، خودش را بیشتر حفظ کرده و به جامعه جهانی معرفی کرده است.
وی مقابله فرهنگ اسلامی و ایرانی را یک مقابله فرهنگی دانست و اضافه کرد: همین امر را ما در حملههای اقوام مختلف به این کشور در طول تاریخ نشان دادهایم، برای نمونه پس از حمله قوم مغول به کشور، ما افرادی چون شاهرخ و گوهرشاد را تحویل جامعه دادیم.
این مسئول فرهنگی همچنین بیان کرد: یکی از مشخصههای فرهنگ اسلامی و ایرانی، آن است که از هستهای شروع میشود به نام خانواده، یعنی عقلانیت و اخلاق را اول با خانواده شروع میکند؛ لذا انسجام خانوادگی در فرهنگ اسلامی و ایرانی ما مشخصهای ثابت است.
خردهفرهنگ باید خود را در فرهنگ جامع اسلامی و ایرانی معنا کند
فاضلی با اشاره به خردهفرهنگها، متذکر شد: این مقوله هم فرصت است و هم تهدید؛ هنگامی که خرده فرهنگ در بدنه یک فرهنگ ملی تعریف شود فرصت است و هنگامی که در محدودهای خاص بعنوان یک تعصب مطرح شود و نسبت به فرهنگ ملی اصل قرار گیرد، تهدید خواهد بود.
مدیرکل ارشاد اسلامی گیلان افزود: ایران از اقوام هفتگانهای تشکیل شده است و فرهنگ ملی ما عملا این خردهفرهنگها را در خود دارد و هر کدام از ما که بخواهیم بیشتر نقش ایفا کنیم به غنای این فرهنگ اسلامی ایرانی بیشتر کمک کردهایم.
فاضلی در پایان با بیان اینکه انسان در زمان و مکان، خود را معنا میکند، یادآور شد: این زمان و مکان در مورد خردهفرهنگها باید در سرزمینی به نام ایران اسلامی و فرهنگ جامعی چون فرهنگ اسلامی و ایرانی خودش را معنا کند.